Baskan Çondur Açiklamasi 'Bu Süreçten Geri Dönülmesini Temenni Ediyoruz '
Aydin Ticaret Borsasi Yönetim Kurulu Baskani Fevzi Çondur, Ticaret Bakanligi’nin, zeytinyagindaki artan dis talep ve dünya fiyatlarindaki yükselisin, yurt içi tüketici fiyatlarina olumsuz etkisinin sürdügünü ifade ederek 1 Agustos 2023 itibariyle dökme ve varili zeytinyagina 1 Kasim 2023’e kadar ihracat yasagi getirilmesine iliskin açiklamalarda bulundu.

Ticaret Bakanligi, zeytinyagindaki artan dis talep ve dünya fiyatlarindaki yükselisin, yurt içi tüketici fiyatlarina olumsuz etkisinin sürdügünü ifade ederek 1 Agustos 2023 itibariyle dökme ve varili zeytinyagina 1 Kasim 2023’e kadar ihracat yasagi getirdi. Yapilan açiklamada ise sektör temsilcilerine zeytinyagi ihracatina yönelik ek tedbirler alindiginin bildirildigi ifade edildi. Aydin Ticaret Borsasi Yönetim Kurulu Baskani Fevzi Çondur, Ege Bölgesi’nin en önemli tarimsal ürünlerinin basinda gelen ve Türkiye’nin ihraç ettigi tarimsal ürünleri arasinda yer alan zeytinyagina getirilen kisitlamanin yanlis bir karar oldugunu dile getirdi.
Aydin Ticaret Borsasi olarak zeytinyagi ihracatina getirilen yasaklama ve kisitlamalari dogru bulmadiklarini ifade eden Çondur; “Ülkemizde zeytinyagi tüketimi ortalama yillik 140 - 150 bin ton araligindadir. Geçtigimiz yildan 50 bin ton zeytinyagi stogu bulunmaktadir. Bu yilin rekoltesine baktigimizda ise 420 bin ton civarinda üretim söz konusu olacak ve toplamda 470 bin ton civarinda zeytinyagi bulunacaktir. Yaklasik 150 bin ton zeytinyaginin iç tüketimde kullanildigini düsünürsek 320 bin ton civarinda zeytinyagimiz mevcut olup su ana kadar da 130 bin ton civarinda ambalajli ve dökme olarak zeytinyagi ihracati gerçeklesmistir. Sonuç olarak hali hazirda 200 bin ton civarinda zeytinyagimiz ihracat için stoklarimizda yer almaktadir” dedi.
Uluslararasi piyasalarda geçtigimiz yil 3 bin 300 Euro’dan islem gören zeytinyaginin su anda degerinin 7 bin 900 Euro’nun üzerinde seyrettigini belirten Çondur; “Özellikle Ispanya, Italya ve Tunus gibi zeytinyagi üretimi yapan ülkelerde yasanan kuraklik nedeniyle rekoltede düsüs gerçeklesmistir. Bu sebeple zeytinyagi fiyatlari uluslararasi pazarda ciddi anlamda yükselistedir. Ayni zamanda döviz kurlarinda yasanan artisla beraber zeytinyagi üreticilerimiz, yillar sonra ciddi anlamda bir gelir saglayacakken açiklanan bu yasaklamadan dolayi zeytinyagi piyasasinda durgunluk hakim oldu” seklinde konustu.
Aydin Ticaret Borsasi üyelerinin dökme ve ambalajli olarak zeytinyagi ihracati gerçeklestirdigini fakat dökme zeytinyagi ihracati yapan firmalarin, son iki yilda 3. kez bu kisitlamayla karsi karsiya geldigini belirten Çondur, ihracatçi firmalarin uluslararasi pazarda ticari itibarinin zedelendigine vurgu yapti. Söz konusu olusturulan pazarlama aginin kolay sartlarda saglanmadigini sözlerine ekleyen Çondur, dökme zeytinyagi ihracati yapan firmalarin ambalajli ihracata yönelmelerinin ise uzun zaman alacagini dile getirdi.
“Bu süreçten vazgeçilmelidir”
Ihracatçi firmalarin ciddi sikintiya düsebilecegini belirten Çondur; “Bunu uzun yillardir sürdüren ve rekabet halinde oldugumuz ülkeler mevcut. Ambalajli zeytinyagi pazarinda rekabet halinde oldugumuz ülkeler, bu isi çok uzun yillardan beri yapiyorlar. Bizim bunu Türkiye olarak birden gerçeklestirmemiz çok zor. Ayni zamanda ihracat yasagi konusunda öncesinde herhangi bir bilgilendirmede bulunulmadigi için üyelerimizin limanda bulunan yüklemeleri de beklemektedir. Bu durum alici firmalarla ihracatçilarimiz arasinda ciddi sikintiya sebep olmaktadir” dedi.
Ihracat yasagina getirilen yasaklama sonrasi ticaret borsalarinda da farkli görüslerin olustugunu belirten Çondur, “Bazi borsalarimiz, zeytinyagi fiyatlarinin yüksek olmasindan dolayi sofralik zeytinin bulunamayacagini, sofralik zeytinlerin yaglik zeytin olarak kullanilacagini ifade etmektedirler. Bu anlayisin dogru olmadigini yaglik zeytin fiyatina göre zeytini hesaplayarak alim yapilabilecegini belirtmek isterim. Ayrica zeytinyaginin ambalajli olarak ihracat edilmesi gerektigini düsünen bir kesim mevcut. Tabi ki hak veriyoruz ancak kisa zamanda zeytinyagi ihracatinda ambalajli üretime yönelmenin ciddi bir süreç gerektirecegini düsünüyoruz. Bu uygulamanin tekrar degerlendirilerek yasaklamadan vazgeçilmesi kanaatindeyiz. Bu görüsümüzü Birligimiz vasitasiyla bakanligimiza ilettik. Ihracatçilarimizi sikintiya düsürecek, ekonomilerini bozabilecek kisacasi firmalarin iflas etmesine neden olabilecek bu süreçten geri dönülmesini temenni ediyoruz “dedi.
