)Trafik Kazalarinda Sakat Kalanlar Için Yeni Dönem

Ankara Barosu mensubu Avukat Denizhan Atalay, 18.10.2023 tarihli resmi gazetede yayimlanan iptal kararinin çok yerinde oldugunu beyanla, iptalden önceki düzenlemede, bir trafik kazasi sonucunda maluliyet olustugunda, kusurlu sürücüye karsi Ceza davasi açilmamasi için taraflar savcilikta uzlasiyorlardi. Ancak bunun sonucunda tazminat davasi açma haklarini da kaybediyorlardi. Bu sebeple Anayasa Mahkemesinin Ceza Muhakemesi Kanununun 253/19 fikrasinin besinci cümlesi olan “Uzlasmanin saglanmasi halinde, sorusturma konusu suç nedeniyle tazminat davasi açilamaz” cümlesini, Anayasa’ya aykiri bularak iptaline karar vermesinin bundan sonraki süreçte hak kayiplarinin önüne geçecegini beyan etti. Avukat Atalay, bu iptal hükmünün henüz açilmamis ya da açilip da kesinlesmemis, halen devam eden tüm davalara uygulanabilecegini belirtti.

"Artik herkes Aktüerya hesabi sonucunda hak ettigi tazminati alabilecektir"

Avukat Denizhan Atalay, “Bu durumu açiklamak gerekirse trafik kazasindan sonraki 3-5 aylik dönem içerisinde henüz malûliyet orani dahi belli olmayan vatandaslar, kazaya kusuruyla sebebiyet veren kisiler tarafindan, hiçbir bedel ödemeden ya da çok cüzi miktarlar ödenerek uzlasmaya ikna ediliyor ve bu sebeple sorumlu sigorta sirketlerine karsi açacaklari maddi manevi tüm tazminat alacaklarindan da feragat etmis sayiliyorlardi. Örnek vermek gerekirse, bir trafik kazasi sonucu ilgili sigorta sirketinden 200 bin TL malûliyet tazminati alma hakkiniz varken, savcilikta uzlasma sirasinda aldiginiz 2 bin TL gibi çok düsük bir miktar bile uzlastiginiz kisiler disinda kalan sigortaya karsi da tüm dava hakkinizi kaybetmenize sebebiyet veriyordu. Maddenin Anayasa Mahkemesi tarafindan iptali ile birlikte artik herkes Aktüerya hesabi sonucunda hak ettigi tazminati alabilecektir” dedi.

Yüksek Mahkemenin kararinda su gerekçelere yer verildi, “Uzlasma sürecinde suç nedeniyle ortaya çikan tüm sonuçlarin öngörülebildigi ve gerçek zararin belirlenebildigi durumlarda uzlasan kisinin tazminat davasi açamamasi anayasal bir soruna sebep olmayacaktir. Zira anilan süreçte öngörülebilen ve hesaplanabilen zararlar yönünden uzlasilmasi durumunda ilke olarak uyusmazlik ortadan kalkacaktir. Buna göre uzlasan kisinin tazminat davasi açamamasinin katlanilamayacak bir külfet olmadigindan söz edebilmek için sorusturma konusu suç nedeniyle ugranilan zarar, uzlasma görüsmeleri esnasinda en azindan yaklasik olarak belirlenebilmelidir. Suç teskil eden fiil nedeniyle ugranilan zararin uzlasma süreci içinde bilinmesi her durumda mümkün olmayacaktir. Özellikle maluliyet orani gibi teknik bazi verilere ihtiyaç duyulan hâllerde uzlasma süreci içinde zararin saglikli sekilde belirlenebilmesi güçlesecektir. Buna göre ilgililerin uzlasmanin saglanmasi durumunda edimi asan ve tazminat davasina konu edilemeyecek zarara iliskin her durumda eksiksiz ve dogru bilgiye sahip olabilecekleri söylenemez. Bu baglamda uzlasma görüsmeleri esnasinda saglikli sekilde belirlenmesi güç olan veya öngörülmesi mümkün olmayan zararlara iliskin açilacak davalar yönünden herhangi bir ayrim yapilmaksizin uzlasma saglandiginda tazminat davasi açilamayacagini düzenleyen kuralla ilgililere katlanamayacaklari bir külfet yüklenmistir. Sonuç olarak kuralda yarginin is yükünün azaltilmasi amaci ile mahkemeye erisim hakkina getirilen sinirlama arasinda makul bir denge kurulamadigi degerlendirilmistir. Bu itibarla kuralin orantilik alt ilkesi yönünden ölçülülük ilkesini ihlal ettigi kanaatine varilmistir.” denilmis ve ilgili cümle anayasanin Temel hak ve hürriyetlerin sinirlandirilmasi baslikli 13. Maddesi ile hak arama hürriyeti baslikli 36. Maddelerine aykiri bulunarak oy çokluguyla iptal edilmistir.”

Avukat Denizhan Atalay, söz konusu iptal karari ile sadece trafik kazasinda magdur olanlar degil, ayni zamanda is kazasinda magdur olanlar için de önemli hak kayiplarinin önüne geçilmis oldugunun altini çizdi.