Bu Tespihin Türkiye'de Esi Benzeri Yok, 9 Usta 7 Ay Çalisarak Yapti
Türkiye’nin en seçkin 9 usta tarafindan 7 aylik çalismayla yapilan ve Türkiye’de tek olma özelligi tasiyan 90 santimetrelik tespih görenleri kendine hayran birakiyor.
9 seçkin usta, 7 ay titizlikle çalisti. Her bir habbesi 22x27 milimetre olmak üzere sistemi ile birlikte toplam uzunlugu 90 santimetreyi bulan tespih görenleri kendine hayran birakti.
“100 yil sonrada bu tespihi yaparak anilmak istendim”
Uzun zamandir tespihlere ilgi duydugunu anlatan tespih sanatçisi ve koleksiyoncu Yusuf Eksioglu, “6 yildir kadarda kendime has küçük bir koleksiyon olusturdum. Gün geçtikçe de bu koleksiyon çogaldi. Lakin baktigimiz zaman ve piyasada ustalarin çalismasini gördügümde hep standart bir kalip üzerinden ilerleniyor. Ne yapilabilir diye düsündüm ve böyle bir proje aklima geldi. Böyle bir tespih ortaya koyarsam bundan 100 yil sonrada bu eser birinin eline geçtiginde demek ki 100 yil öncede böyle bir çalisma yapmislar diye aniliriz diye düsündüm. Bu tespihimizde Türkiye’de ilk defa 5 tespih sanatçisi çalisti ve bunlarin hepsi de Kültür ve Turizm Bakanligina bagli devlet sanatçisi oluyor. Türkiye’de bu tespihin esi benzerinin olmadiginin en büyük nedeni budur, çünkü Türkiye’de tespih sanatinda maksimum görebileceginiz 2 veya 3’tür ama burada 5 usta bir arada çalisarak bu eseri ortaya koydular” dedi.
“Tespihin yapiminda ülkemizin seçkin 9 ustasi çalisti”
Tespihin ahsap muhafaza kutusunun ve sövalye denilen kisminin Kastamonulu ustalar tarafindan yapildigina dikkat çeken Eksioglu, “Bilindigi üzere Kastamonu ormanlariyla ve ahsap sanatiyla ünlü bir ildir. Bizde bu hatirayi ve ahsaptaki ustaligimizi tespihimizde yasatmak istedik. Tespihimizde kullanilan agaç cevizin kök kismindan imal ediliyor ve firinlanmis cevizdir. Ahsap muhafaza kutusunda 3 usta, sövalye kisminda da 1 usta olmak üzere toplam 4 usta çalisti. Tespih ile birlikte bir bütün olarak ele aldigimizda bu tespihte 9 usta birden çalisti” diye konustu.
“Tespihimiz 33 happeden olusuyor ve 23 ayar kirmizi altinla tezhip yapildi”
Tespihin Temmuz ayinda projelendirilmesine basladiklarini ve AR-GE çalismalarini yaptiklarini anlatan Yusuf Eksioglu, “30 Agustos tarihinde ise tespihin yapimi için çalismalara basladik. Türkiye’de bu sekilde bir sunum ile ilk yapilan bir tespih. Tespihimiz 33 happeden olusuyor. Klasik tarz bir imameye sahip. Üzerinde 23 ayar kirmizi altinla tezhip yapildi. Tezhip sanati artik ülkemizde unutulmaya yüz tutmus sanatlardan bir tanesi. Bu tespihin üzerinde de kullanilan minyatürler ve tezhipler tamamen Selçuklu dönemini anlatiyor. Ayni sekilde tasarimda Selçuklu’yu anlatiyor. Imame takiminin birinde Erzurum’da bulunan çifte minareli medresenin minaresinin birebir motifinin imameye islenmis halidir. Diger imamede de ayni sekilde Selçuklu da hayat agaci olarak bildigimiz motif birebir imameye yansitildi. Kitabe dedigimiz kisimda ise Selçuklu bölgesinde yine birçok yerde kullanilan çift basli kartal çalismasi yapildi ve 3 boyutlu olarak agaca naksedildi. Ortada bulunan imame takimimizda ise Türkiye’de sayili ustanin yaptigi iç bosaltma sanati, tespihte yapiliyor bu sanat. Tespih tek parça halinde ahsabin içerisi bosaltilarak yapiliyor ve görüldügü üzere içerisinde bir tane happe var, normal sartlarda o happenin oraya girmesi imkansiz ama Türkiye’deki sanatkar ustalarimiz maharetleriyle bu sekilde bir tasarim yaptilar. Tespihimizin muhafaza kutusu cevizdir. Ceviz ahsap sanatinda önemli bir yere sahiptir. Ayni sekilde sövalyemizde bir agacin fosilidir. Yerin altindan çikardigimiz bir fosildir” seklinde konustu.
“Ülkemizi tespih ve ahsap sanatinda daha iyi temsil etmek istiyoruz”
Türkiye’yi tespih ve ahsap sanatinda daha iyi temsil etmek istediklerine isaret eden Eksioglu, söyle konustu: “Gerek tespih sevenler arasinda gerek koleksiyoncular arasinda gerekse sanat camiasinda bir hayli bu tespihimiz ilgi gördü. Nasip olursa yapacagimiz daha farkli daha yeni projelerle kendimiz bunlarin AR-GE çalismalarini yapmaya basladik. Ülkemizi bu noktada daha iyi temsil etmek istiyoruz hem de sanat alaninda Türk gençliginin neler yapabilecegini göstermek istiyoruz”
Tespihin iyi bir koleksiyonere gitmesini arzu ettigini söyleyen Eksioglu, sunlari kaydetti:
“Degerini bilecek birisine gitmesidir. Çünkü bundan 50-60 yil sonra birisinin eline geçtiginde sapsaglam bir sekilde burada görmüs oldugunuz gibi kalmasini istiyoruz. Ilk eserimiz oldugu için tabii ki biraz daha da aramizda duygusal bag var. O yüzden degerini bilecek özellikle kiymetini bilecek bir kisiye giderse neden olmasin tabii ki de satmayi düsünebiliriz.”
“Tespihin kutusunu bir ceviz agacinin kök kismindan uyguladik”
Tespihin kutusunu bir ceviz agacinin kök kismindan uyguladiklarini ve sövalyesini de topraktan çikma bir fosil agacini tercih ettiklerini belirten Ahsap Ustasi Sedat Kütük ise “Kastamonu’da eski ahsaplardan, eski yikilan evlerin ahsaplarindan ve köylerde kurumus ceviz agaçlarindan ve kurumus mese agaçlarindan üretim yapmaktayiz. Birde dogadan ahsap fosiller toplamaktayiz. Bu tespih çalismamizda da tespihin kutusunu bir ceviz agacinin kök kismindan uyguladik. Sövalye kismini da topraktan çikma bir fosil agacindan uyguladik. Ortaya güzel bir çalisma çikti diye düsünüyorum” ifadelerini kullandi.