Uzmanindan Uyari Açiklamasi 'Serabral Palsi Kontrollü Hamilelikle Önlenebilir'
Serebral palsiye yol açan hastalik sebeplerinin çogunun önlenebilir oldugunun altini çizen Çocuk Nörolojisi Uzmani Dr. Ögr. Üyesi Hülya Ince, "Saglikli ve kontrollü hamileligin ardindan dogumun hastanede gerçeklesmesi sayesinde serebral palsi vakalarinin sayisi önemli ölçüde azaltilabilir" dedi.
"Belirtiler beynin bölgesi ve yayginligina göre degisir"
Serabral palsinin gelismekte olan beyinde (anne karnindayken, dogumda, ya da dogduktan sonra 2 yasindan önce) olusan bir zedelenme nedeniyle, çocugun durus ve hareketlerde güçlük çekmesi hali olduguna dikkat çeken Dr. Ince, “Zedelenmenin beynin hangi bölgesinde ve ne kadar yaygin olduguna bagli olarak serebral palsinin belirtileri degisir. Örnegin, bazi hastalarda sadece hafif topallama, diger bazilarinda ise tekerlekli sandalye kullanma gereksinimi bulunabilir” diye konustu.
Hamilelik ve dogumdaki sorunlar neden olabilir
Serebral palsinin sebeplerine de deginen Ince, "Sebepler arasinda hamilelik ve dogum sirasinda yasanan sorunlari sayabiliriz. Erken (prematüre) dogum, annede tansiyonun yükselmesi veya düsmesi, kan grubu (Rh/rh) uyusmazligi, geçirilen kanamalar ve enfeksiyonlar. Zor bir dogum esnasinda bebegin oksijensiz kalmasi veya dogum sonrasi geçirilen agir mikrobik hastaliklar, kafa darbeleri, yüksek ates de serebral palsiye yol açabilir. Ama çogu zaman da sebebi bulunamayabilir" seklinde konustu.
"Hastalik sebeplerinin çogu önlenebilir"
Serebral palsiye yol açan hastalik sebeplerinin çogunun önlenebilir oldugunun altini çizen Dr. Ince, "Saglikli ve kontrollü hamileligin ardindan dogumun hastanede gerçeklesmesi sayesinde serebral palsi vakalarinin sayisi önemli ölçüde azaltilabilir. Annenin yasinin 18’in altinda ve 40’in üzerinde olmasi, ikiz-üçüz gibi çoklu gebelikler, gebelikte asiri kilo alma ya da 5 kilodan az alma gibi risk etmenleri bilinirse, bir kisminin etkisi önlenebilir. Erken tani ve erken tedavi basariyi arttirmakta; her çocugun gelisimi izlenmeli, yasitlarina göre farklilik görülürse ilk firsatta doktora basvurulmalidir" ifadelerini kullandi.
"Görme, isitme kayiplari ve zekâda gerilik olabilir"
Dr. Ince sunlari söyledi:
"Çocugun özellikle hareket gelisimi yasitlarina göre gerideyse daha geç oturmus, emeklemis veya geç yürümeye baslamissa; kol-bacaklari normalden daha gergin veya gevsekse; durusu, oturusu normalden farkliysa, serebral palsiden süphelenilmesi gerekiyor. Bazi çocuklarda etkilenen kaslar normalden gergin (kasili) durumdadir ve hastanin hareketlerini kisitlar. Bazi çocuklardaysa kaslar fazlasiyla gevsektir ve hasta vücudunu istedigi gibi yönetemez. Bazi çocuklarda vücudunun bir yarisi, bazilarinin sadece bacaklari, bazilarinin ise tüm vücudu etkilenebilir. Agiz-bogaz kaslarinin etkilenmesi sonucu konusma güçlügü de olabilir. Beyin zedelenmesinin yayginlik derecesine göre görme ve isitme sorunlari ve bir ölçüde zekâda da gerilik olabilir."
"Pek çok becerilerini ilerletebilirler"
Serebral palsinin tedavisi konusunda da açiklamalarda bulunan Dr. Ögr. Üyesi Ince, "Beyinde olusan hasari geriye döndürmek mümkün degildir fakat serebral palsili çocuk modern tibbi ve destek tedavileriyle pek çok becerisini ilerletebilir. Tedavinin en önemli unsuru ailenin ve çocugun ilgisi, uyumudur. Serebral palsi tani ve tedavisi konusunda gelismis ve yetkin kurumlarda baslica çocuk nörolojisi, fizik tedavi, ortopedi bölümleri, ayrica çocuk psikiyatrisi, beyin cerrahisi, göz, kulak-burun-bogaz, beslenme, fizyoterapi-rehabilitasyon, ergoterapi, dil ve konusma terapisi bölümleri hastanin tedavisinde rol alir. Bu bölümlerin her birinin hastanin islevlerini artiracak, kapasitesini kullanmasini saglayacak, günlük yasami kolaylastiracak katkilari olur. Kas gevsetici ilaçlar, fizik tedavi, çesitli dis destek cihazlari (ortezler), botulinum toksini enjeksiyonlari, cerrahi yöntemler ve kas-hareket-konusma egitim programlari çocugun durumuna göre seçilerek uygulanir. Bu yöntemler sayesinde serebral palsili çocuk yetenek ve becerilerini gelistirebilir, yasama katilabilir ve yasam kalitesini büyük ölçüde artirabilir" açiklamasinda bulundu.