İran'a Ambargo Kararı Sonrası Petrolde Sıkıntı Olacak Mı?
Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız, ham petrolün varil fiyatının 124 dolara yükseldiğini, her 10 dolar artışın Türkiye'ye 4 milyar dolara mal olduğunu hatırlatarak, "Dünyadaki siyasi istikrarsızlığın dünya ve bölgeye getirdiği sıkıntının ceremesini Türkiye de hissediyor. Biz bunu hak etmiyoruz" dedi.
Uludağ Elektrik Dağıtım AŞ (UEDAŞ) değerlendirme toplantısı, Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız'ın katılımıyla gerçekleşti. Bakan Yıldız, bu toplantının önemli bir özelliği olduğunu belirterek, 'Bu toplantıda her şeyi konuşmak serbest. Eleştiriler ve tavsiyeler. Biz burada üzüm yemek istiyoruz. Vatandaşa özelleşen dağıtım şirketlerinde hizmetin daha kaliteli sunulması önemli. Bizim bir mazeretimiz olamaz. Enerji sektörü ile ilgili 2015 yılına kadar kısa vadeli, 2036 yılına kadar orta ve uzunvadeli yapılanmayı sağlamış olacağız. Türkiye'nin büyümeyen, ilerlemeyen enerji sektörü olmaz. Bir adım daha önde büyümeliyiz. Vatandaş ve hizmet odaklı her sektörün kendine has problemi olur. Olumsuz hava şartlarında her işte sıkıntı olabilir ama buna rağmen biz bu hizmeti kesintisiz sunmak zorundayız. Türkiye, hak ettiği refah seviyesinden ödün veremez 'diye konuştu
'TÜRKİYE 10 YIL ÖNCEKİ TÜRKİYE DEĞİL '
Türkiye'nin enerji sektöründe daima kaliteyi artırmak zorunda olduğunu ifade eden Yıldız, sözlerini şu şekilde sürdürdü: 'Türkiye artık bunu yapmalı. 10 yıl önceki Türkiye değil. İnsan kaynakları ile birlikte elektrik dağıtım hizmetleri özelleşiyor. Kamu en büyük insan kaynağı noktası. Bir varlık satışı olmadı. Trafo, direklerimiz ve tellerimizi özel sektöre satmadık. Bu hizmetleri özel sektör eliyle yürütülmesi için 2036 yılına kadar işletim haklarını verdik. Bunu yaparken, özel sektöre diyoruz ki, 'Arızalı noktaları düzelteceksin.' 'Düzeltmem için şuraları kesmem lazım' diyor. Nimete ulaşmak için o külfet kısmınıgöğüslememiz lazım. Bugün Türkiye, AB ülkesi ülkeler dahil şebekesi en büyük ikinci ülkedir. Bursa'nın Avrupa'daki 4-5 ülkeden şebeke açısından daha büyük olduğunu hatırlamalıyız. 1 milyon kilometre iletim ve dağıtım hattı olan Türkiye'den bahsediyoruz. Bu, dünyanın Ekvator'dan 25 kez dolanması demek. Bizim buradaki söylediklerimizin ve anlattıklarımızın vatandaşa nasıl yansıdığını tespit etmek lazım. Onların algısı zaman zaman gerçeklerin önünde seyreder. Biz bunu anketler ve kamuoyu yoklamalarıile takip ediyoruz. '
'TÜRKİYE ÖZEL SEKTÖRLE BÜYÜYOR '
Türkiye'nin özel sektörle büyümeye karar verdiğini hatırlatan Yıldız, 'Son 10 yılda 32 bin megavatlardan 54 bin megavatlara ulaşan kurulu güce ulaştık. Özel sektörün toplam üretimdeki payı yüzde 54'e ulaştı. Kısa ve orta vadeli programlara göre yüzde 75 civarına ulaşması gerek. Büyümeyi özel sektör eliyle yapmamız lazım. Bunu yaparken doğalgaz gibi ithal kaynakların az kullanıldığı, yerli ve yenilenebilir kaynakların daha öne plana çıktığı yapıyı kurgulamak lazım. Bizlerin yerli kömür ile ilgili girişimikısmen heyecanla karşılanması gerek. Lokal bazı yerlerde, 'Etraf kirleniyor' demek doğru değil. Biz çevreye ve bütün iklim şartlarına uygun bir enerji yapılanması istiyoruz. Hoyratça değil, bütün bunların başında yenilenebilir ve yerli kaynaklarımızı ortaya koymamız lazım 'dedi.
'KAYIP KAÇAKTA HEDEF YÜZDE 9 '
Kayıp kaçakta 2015 yılına kadar Türkiye'de yüzde 15 olan yapının yüzde 9 civarına inmesi gerektiğini kaydeden Yıldız, sözlerini şu şekilde sürdürdü: 'Bu AB üyesi ülkelerini ortalamasının daha altında olmalı. Biz 3-4 yıl içinde bu hedefe ulaşmış olacağız. Bunun sıfırlanması söz konusu değil. Bazen çarpma bölme yapılıyor. Kendine has sıfırlanmayan bir kaçak oranı var. İdeal anlamda 32,5 milyon adet abonenin hiçbirinin kaçak kullanmamasını temenni ederiz. Bunu isteriz. Bu bir devlet ve kul hakkıdır. O kul hakkına girilmemeli. Ulusal tarife çerçevesinde Edirne'den Kars'a, Sinop'tan Hatay'a kadar bütün vatandaşlarımız birbirinin hakkına ve hukukuna riayetetmelidir 'şeklinde konuştu.
'SİYASİ İSTİKRARSIZLIĞIN CEREMESİNİ TÜRKİYE ÇEKİYOR '
Bakan Yıldız, bir gazetecinin, 'ABD ve AB ülkelerinin petrol konusundaki ambargosunun ardından İran'ın misilleme olarak İngiltere ve Fransa'ya ambargosu var. Türkiye'nin tutumu nedir? 'sorusuna, 'Türkiye, için BM karaları hukuken bağlayıcıdır. AB ülkesi değiliz. AB'de alınan kararların Türkiye açısından bağlayıcılığı bulunmamakta. Türkiye doğalgaz ihtiyacını 5 ayrı ülkeden, petrol ihtiyacını ise 11 ayrı ülkeden sağlıyor. O yüzden İran'dan aldığımız ham petrol, Türkiye'nin ihtiyacının yüzde 45'ini tedarikediyor. Biz bu konuda gelişmeleri dikkatle izliyoruz. 11 ayrı ülkeden petrol alımı yapıyoruz. Ham petrolün varil fiyatı 124 dolar seviyesine çıktı. Bunun sıkıntısını biz çekiyoruz. Bu fiyat artışı bizimle alakalı olmamasına rağmen bu tür siyasi istikrarsızlıkların dünya ve bölgeye getirdiği sıkıntının ceremesini ben Türkiye'de hissediyorum. Türkiye bunu hak etmiyor. Dünyanın ve bölgenin oluşturduğu siyasi istikrarsızlığın Türkiye'ye yük olduğunu söyleyebilirim. Her 10 dolarda Türkiye'ye yükü 4 milyar dolarcivarında. Bu az bir rakam değil 'cevabını verdi.
Bu konu ile ilgili önlem alınıp alınmayacağı yönündeki soru üzerine ise Yıldız, 'Ham petrolü dışarıdan yüzde 90-92 civarında ithal ediyoruz. Cari açığı azaltmak açısından gayretler içine giriyoruz. Arzda ve tüketimde herhangi bir değişim olmamasına rağmen bu rakamların spekülatif olarak çıkmış olması, Türkiye için istemediğimiz noktadır 'diye konuştu.
'HAVA ŞARTLARI AKSAMA YAPABİLİYOR '
Son 1 ayda olumsuz hava şartları sebebiyle bazı kesintilerin özel sektörden kaynaklanmadığını ifade eden Yıldız, 'Ancak Fransa'da 42 noktada enerji kesintisi oldu. Bine yakın köye elektrik verilemedi. Avrupa'dan bahsediyorum. Brezilya'da, ABD'de ve Kanada'da elektrik kesintisi oldu. Şu anda kendimize bahar mevsimi muamelesi yapamayız. Hava şartları sebebiyle bu aksamalar olabilir. Hazar Denizi'nde 40 santim kalınlığında buz tabakası oluştu. Doğalgazda sıkıntı yaşandı. 2015 yılının sonuna kadar 8,5 milyarTL civarında elektrik dağıtımına yatırım yapılacak. Bu bölgede 2,5 yıl öncesine göre 3 katına çıkan yatırım kalemi var. Buraya yapılan yatırımı Türkiye'nin büyümesinin üzerinde çıkaralım ki onları telafi edelim 'şeklinde konuştu.
'LİSANS İPTALİ SÖZ KONUSU DEĞİL '
UEDAŞ'ın lisansının iptal edileceği yönündeki iddiaları cevaplayan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız, 'Bizim gündemimizde böyle bir konu yok. Kamu ile özel sektörün bazı edinimler çerçevesinde bağlı olduğu kurallar vardır. Bütün kuralların lisanssız verilmesi ve lisansın iptal edilmesi kurallara bağlıdır. Biz bu cümleleri kolay telaffuz etmeyiz. Bunların her birinin sorumlulukları vardır. Yaptığımız iş ciddi bir iştir, Türkiye'nin geleceği ile ilgili bir iştir. Lisans iptalini gerektirecekkonular da vardır. Şu an öyle bir gündemimiz yok 'şeklinde konuştu.