Anadolu Kökenli 2 Bin 955 Sikkenin Hirvatistan'dan Iadesi Saglandi
Sirbistan-Hirvatistan sinir kapisinda, bir Türk vatandasin üzerinde yakalanan Anadolu kökenli 2 bin 955 adet sikke, mühür ve terazi agirliginin Türkiye’ye iadesi saglandi.
Ismi açiklanmayan bir Türk vatandasi 7 Nisan 2019’da Sirbistan-Hirvatistan arasindaki Bajakovo-Batrovci sinir kapisindan geçis yapmak istedi. Sinir görevlilerinin vatandastan süphelenerek arama yapmasinin üzerine sahsin üzerinden çok sayida sikke ve arkeolojik malzeme ele geçirildi. Kültür ve Turizm Bakanligi Kültür Varliklari ve Müzeler Genel Müdürlügü Kaçakçilikla Mücadele Daire Baskanligi’nca, hem eserlerin fotograflari istendi, hem de Hirvatistan’a gidilerek yerinde incelemelerde bulunuldu. Gerçeklestirilen incelemelerin ardindan 2 bin 955 adet sikke, kursun, mühür baskilari ve agirliklardan olusan eser grubunun Anadolu kökenli oldugu saptandi. Hazirlanan raporun Hirvatistan makamlarina iletilmesinin ardindan eserler 1 Aralik 2021 tarihinde Türkiye’ye getirilerek Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesinde muhafaza edilmeye baslandi.
Eserler arasinda 13 ve 14’üncü yüzyila ait sikkeler var
Müzede yerini alan eserler arasinda M.Ö. 5’inci yüzyila, Roma, Bizans dönemine ait sikkeler, Anadolu’da hüküm süren Kappadokia, Seleukos, Kilikia ve Pontos Krallik sikkeleri, Roma imparatorluk döneminde Antakya’da basilmis gümüs sikkeler, Bizans dönemine ait posta mührü, imparatorluk mührü, aziz mührü ve kilise mühürleri, Arap-Bizans basimi, Islami sikkelerin en erken örnekleri kabul edilen Hristiyan ve Müslüman halkin ortak kullandigi bakir sikkeler eserler arasinda yer aldi. Eserler arasinda 13 ve 14’üncü yüzyila ait Ilhanli ve Anadolu Selçuklularina ait sikkeler ile Osmanli Padisahi 2’nci Mahmut’a ait altin bir sikke de ele geçirildi.
Içisleri Bakani Süleyman Soylu, Sirbistan-Hirvatistan sinir kapisinda yakalanan eserler ile bir Anadolu Operasyonu’nun basladigini ve bu operasyonun Türkiye’de 30 ayri ilde eszamanli olarak yapilan ve uluslararasi ayaginda ise Hirvatistan, Sirbistan ve Bulgaristan gibi ülkelerin de oldugunu söyledi.
“Cumhuriyet tarihimizin suçtan elde edilen gelire yönelik ilk tarihi eser kaçakçiligi operasyonu”
Anadolu Operasyonu’nun Cumhuriyet tarihinin suçtan elde edilen gelire yönelik ilk tarihi eser kaçakçiligi operasyonu olma özelligi tasidigini söyleyen Bakan Soylu, “Söz konusu eserlerin ele geçirilmesi ve zanlinin yakalanmasi Içisleri Bakanligi, Emniyet Genel Müdürlügü Kaçakçilik ve Organize Suçlarla Mücadele Daire Baskanliginca yürütülen Adana merkez olmak üzere 30 ayri ilde eszamanli olarak yapilan ve uluslararasi ayaginda Hirvatistan, Sirbistan ve Bulgaristan gibi ülkelerin de oldugu Anadolu Operasyonu’nun baslangici olmustur. Kültür ve Turizm Bakanligi merkez ve tasra teskilati tarafindan da destek verilen Anadolu Operasyonu Cumhuriyet tarihimizin suçtan elde edilen gelire yönelik ilk tarihi eser kaçakçiligi operasyonudur. Örgüte mensup çok sayida kisi gözaltina alinarak 26 Milyon Avroya el konulmustur. 20 bine yakin kültür varligi da yurt disina kaçirilmadan ele geçirilerek Adana Müzesi Müdürlügüne teslim edilmistir. Gerek emniyet gerekse jandarma birimlerinin kültür varliklarinin korunmasina iliskin çalismalarini son yillarda arttirmis olduklari gözlenmektedir. Kültür ve Turizm Bakanliginin da uzman destegi sagladigi bu çalismalar kimi zaman operasyonel kimi zamansa önleyici tedbirlere yönelik sürdürülmektedir. Emniyet ve Jandarma birimleri tarafindan yürütülen çalismalar sayesinde bir çok eser yakalandigi gibi bir çok kaçak kazi olayi da önlenmektedir” ifadelerini kullandi.
“Ele geçen sikkelerin yaklasik 2 bin 300 yillik bir dönemi kapsadigini”
Gerçeklestirilen görüsmeler neticesinde 2021 yilinda 525 eserin yurt disindan getirildigini, bu sayinin 10 yilin en yüksek sayisi oldugunu ve bunun gerçeklesmesinde katkisi olan Içisleri Bakanligina tesekkür eden Kültür ve Turizm Bakani Mehmet Nuri Ersoy, “Ben görev alan her bir uzmanimiza tesekkür ediyorum. Zira onlarin yürüttükleri titiz çalismalar çok sayida sikke, kursun mühür baskilari ve agirliklardan olusan eser grubunun Anadolu kökenli oldugunu süpheye yer birakmaksizin ortaya koymustur. Biz de bu dogrultuda hazirlanan detayli raporu Hirvat makamlarina ilettik ve israrla konunun takipçisi olduk. Hirvatistan tarafindan gösterilen korumaci tutum, üstün misafirperverlik ve is birliginin de UNESCO 1970 Sözlesmesi’nin en güzel sekilde uygulanmasinin bir örnegi olarak hatirlanmasini temenni ederim. Neticede 1 Aralik 2021’de eserler Türkiye’ye getirildi ve Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesinde muhafaza altina alindi. Ele geçirilen sikkeler dönem, bölge ve kullanim açisindan farkliliklar içermektedir. Örnegin hem Anadolu sehir paralari örnekleri mevcuttur hem de M.Ö. 5’inci yüzyilda basilan ve Anadolu’nun hemen her yerinde ortak geçerliligi olan sikkeler vardir. Yine Arap-Bizans basimi olan Islami sikkelerin en erken örnekleri bulunuyor. Sikkelerin medeniyet kökenlerine baktigimizda ise Roma, Kapadokya, Seleukos, Pontus, Kilikya, Emevi, Ilhanli-Selçuklu ve Osmanli karsimiza çikmaktadir. Zaman dilimi olarak, ele geçen sikkelerin yaklasik 2 bin 300 yillik bir dönemi kapsadigini söyleyebiliriz. Ifade ettigim gibi milattan önce 5’inci yüzyila ait örnekler de bulunuyor, Osmanli Padisahi II. Mahmut’a ait altin sikke de bu koleksiyonda yer aliyor. Madeni özellik açisindan baktigimizda altin da var gümüs ve bakir da. Velhasil önemli ve özel bir koleksiyon ait oldugu topraklara dönmüstür” diye konustu.
Kültür varliklarinin kaçirilmasini önlemek için 9 yeni anlasma imzalandi
Türkiye’nin kültürel tarihine sahip çikmak için çalistiklarini söyleyen Bakan Ersoy, “Kültür varligi kaçakçiliginin önlenmesi için Iran, Romanya, Yunanistan, Bulgaristan, Çin, Peru, Türkmenistan, Özbekistan ve Amerika ile olmak üzere 9 uluslararasi anlasmanin imzalandigi bilgisini sizlerle paylasmak isterim. Yeni anlasmalar için Isviçre ve Sirbistan ile çalismalarimizi sürdürmekteyiz. Inaniyorum ki Hirvatistan ile de bu çalismalarimizi etkin olarak kullanacagimiz bir ikili anlasmayla taçlandirmak mümkün olacaktir. Bu sahada bugüne kadar yaptigimiz her çalisma ciddi bir is birligi örnegidir” dedi.
Emniyet ve jandarmaya tesekkür plaketi
Gerçeklestirilen tören ve konusmalarin ardindan kültür varliklarinin korunmasi amaciyla gerçeklestirilen operasyonlara katki saglayan Emniyet Genel Müdürlügü ile Jandarma Genel Komutanligi personeline Bakan Ersoy ve Bakan Soylu tarafindan tesekkür plaketi verildi.