17 Bin Hektarlik Kestane Ormanlarinda Mücadele Sürüyor

Karadeniz Bölgesi’nde görülen ve kestane agaçlarini kurutan gal arisiyla mücadele için laboratuvar ortaminda üretilen böceklerin ardindan cezbedici özellige sahip sari tuzaklarla mücadele büyük güç kazandi.

17 Bin Hektarlik Kestane Ormanlarinda Mücadele Sürüyor
Karadeniz Bölgesinde ilk kez 2021 yilinda görülen ve kestane agaçlarinin kurumasina sebep olan kestane gal arisi zararlisi ile mücadele hiz kesmeden devam ediyor. Halk arasinda ‘katil ari’ olarak bilinen kestane gal arisi zararlisina karsi Kastamonu Orman Bölge Müdürlügü laboratuvarinda çogaltilan 10 bin 300 adet ‘Torymus Sinensis’ böcegi, Nisan ayi içerisinde kestane agaçlarinin yogun olarak bulundugu ormanlik alanlara birakildi. Bunun yani sira, kestane ormanlarina gal arisini cezbedici sari tuzaklar kuruldu. Inebolu, Cide, Doganyurt, Küre, Abana, Bozkurt ve Çatalzeytin ilçelerinde kurulumu yapilan sari tuzaklarla 500 ila 700 arasinda gal arisi yakalanarak agaçlarin kurumasinin ve yüzde 80 civarinda meyve kaybina sebep olan gal arilarinin azaltilmasi hedefleniyor.

Kastamonu Orman Bölge Müdürlügü, biyoteknik mücadele çerçevesinde gal arisinin uçma döneminde etkili olacak, 5 bin adet cezbedici sari tuzaklar kurdu.

“Su ana kadar 10 bin 300 adet böcegi ormanlarimiza saldik”

Yapilan çalismalarla ilgili bilgi veren Kastamonu Orman Bölge Müdürlügü Orman Zararlilariyla Mücadele Sube Müdürü Orman Yüksek Mühendisi Ugur Sahin, “Ülkemizin ve Kastamonumuzun önemli agaç türlerimizden bir tanesi olan kestane ormanlarindayiz. Maalesef 2014 yilindan beri ülkemizde, 2021 yilindan itibaren de ilimizde kestane gal arisiyla mücadele etmekteyiz. Kestane gal arisiyla mücadele Nisan ayinda biyolojik mücadele olarak gal arisinin zararlisi olan Torymus Sinensislerin salinimiyla basliyor. Ilimizde üçüncü yilinda 10 bin 300 adet Torymus Sinensislerin salarak baslamistik. Ikinci mücadele de Temmuz ve Agustos aylarinda kestane gal arisinin uçma döneminde de biyoteknik mücadele dedigimiz sari yapiskan olan cezbedici tuzaklar ile gal arisinin uçma döneminde yumurta koymadan yakalamaktir. Ilimizde yaklasik su ana kadar 5 bin adet sari tuzaklar asmis bulunmaktayiz 7 ilçemizde” dedi.



“3-4 yil içerisinde Kastamonu’da kestane gal arisi zararlisini yenecegiz”

Kestane ormanlarina asilan sari tuzaklarin üzerinde gal arilarinin görülebilecegini söyleyen Sahin, “Gal arisinin uçma döneminde sari tuzaklara 500 ila 700 arasinda kestane gal arisi yakalamaktadir. Bu sayede gal arisinin yumurta koymasini engellemekteyiz. Bir kestane gal arisi, 100 adet yumurta birakarak hizli bir sekilde popülasyonu artan bir zararlidir. Bununla mücadele yönteminde biyoteknik kapsaminda zararlinin azaltilmasi, biyolojik mücadele kapsaminda da faydali organizmanin arttirilmasi yoluyla insallah 3-4 yil içerisinde Kastamonu’da kestane gal arisi zararlisini yenecegiz” diye konustu.



“Kestane gal arisi, 3 yil içerisinde 17 bin hektarlik kestane ormanlarina yayilmis durumda”

Kastamonu’da 2021 yilinda ilk defa Cide’de görülen kestane gal arisinin 3 yil içerisinde 17 bin hektarlik kestane ormanlarina yapildigini belirten Sahin, “Normal sartlarda biyolojik mücadele ile 10 yil gibi bir mücadele süresi bulunuyor. 10 yil sonra kestane gal arisinin popülasyonu düsmeye basliyordu. Fakat bizler, mücadeleyi hizlandirarak ve mücadele alanini da genisleterek bu süreyi insallah 5-6 yil içerisinde bunun 3 yili gitti kestane gal arisini zararlisini ortadan kaldiracagiz” seklinde konustu.



“Gal arisiyla 3 yildir mücadele etmekteyiz”

Inebolu Orman Isletme Müdürü Azmi Senel ise “2021 yilindan itibaren Inebolu ve Doganyurt’ta görülmeye baslanan gal arisiyla 3 yildir mücadele etmekteyiz. Ilk basta Nisan ayi sonlarina dogru biyolojik mücadele çerçevesinde Torymus sinensislerin salinimini yaptik. Toplamda Inebolu ve Doganyurt’ta 2 bin 400 Torymus sinensis saldik. Ardindan Temmuz ve Agustos aylarinda da bin Doganyurt ve bin Inebolu olmak üzere toplamda 2 bin adet sari tuzaklar astik. Mücadelemiz basarili bir sekilde sürüyor. Basariyi gördükçe daha da fazla mücadelemizi arttiriyoruz. Inebolu ve Doganyurt’ta görüldügü zaman özellikle geçtigimiz yil kestane bali minimum seviyeye indi. Su anda köylülerimizden aldigimiz dönüslere ve bizlerin yaptigi gözlemlere göre geçen yildan sonra tekrar yükselise geçti. Özellikle biyolojik mücadeleden sonra biyoteknik mücadelede de olumlu dönüsler oldu. Mücadelemiz bundan sonrada sonuna kadar devam edecektir. Bu kapsamda 10 yil olan süreyi 5-6 yila kadar düsürmeyi planliyoruz” seklinde konustu.



“Gal arisi, kestane bali üretimimizi yüzde 80 civarinda etkiledi”

Inebolu Dibek ve Hayrioglu Köyleri Tarimsal Kalkinma Kooperatif Baskani Cemal Çelebi de, “Kestane ormanlarimizda hizli bir sekilde yayilan gal arisi, kestane bali üretimimizi yüzde 80 civarinda etkiledi. Mücadele tabii ki sart, mücadele etkili oluyor tabii ki bizlere söylenildigi gibi 4-5 yil içerisinde zararlinin zararlarinin azaltilmasi hedefleniyor bu çalismalarla. Yapilan çalismalarin vatanimiza, milletimize, çevremize ve köylerimize hayirli olmasini diliyorum” ifadelerini kullandi.

“Geçtigimiz yillarda yapilan mücadelelerin bu yil meyvesini almaya basladik”

Inebolu ilçesi Dibek köyünde kestane bali üretimi yapan Orhan Anadolu, gal arisi sebebiyle önemli ölçüde verim kaybi yasadiklarini belirterek, “2009 yilindan beri kestane bali üretimi yapiyorum. Geçimimi bundan sagliyorum. 2022 yilindan bu tarafa kestane ormanlarimiza hastalik geldi. Geçen yil asiri derecede verim kaybina sebep oldu. Geçtigimiz yillarda yapilan mücadelelerin bu yil meyvesini almaya basladik. Bu yil, geçtigimiz yila göre biraz daha iyi durumdayiz. Insallah ilerleyen yillarda, gal arisi hakkinda bizlere verilen bilgiler dogrultusunda tamamen yok olacagini söylüyorlar" dedi.

Kaynak: İHA