Saglik Müdürlügü'nden KOAH Açiklamasi

Kronik obstrüktif akciger hastaliginin (KOAH), nefes alip vermede zorluk ile karakterize, yaygin, önlenebilir ve tedavi edilebilir bir akciger hastaligi oldugu belirtilen açiklamada, “Hastalik, dünyada orta yas nüfusun onda birini etkiler ve dünya çapinda en yaygin üç ölüm nedeninden biridir. Tüm dünyada KOAH nedenli ölüm sayisi 2019’da 3,22 milyonu bulmus ve ölüm sayisi 2007 ile 2017 arasinda %17,5 artmistir.

Günümüzde baslica tütün kullanimi olmakla birlikte, iç/dis ortamda odun, kömür, petrol, gaz gibi fosil yakit ile bitki saplari, tezek gibi biyokütle dumanina ve hava kirliligine maruz kalma önemli risk faktörlerini olusturmaktadir. Yetersiz beslenme, enfeksiyonlar ve/veya iç ve dis ortam kirleticilerine pasif maruz kalmaya bagli olarak dogumdan önce ve sonra akciger gelisiminin geri kalmasi da KOAH’a yol açabilir. Artan sehirlesme, kötülesen hava kalitesi ve artan tütün kullanim oranlari da çogu düsük ve orta gelirli ülkelerde bu faktörlere maruz kalma riskini artirmaktadir. Bu risk faktörlerine maruz kalmanin azaltilmasi, KOAH’in gelecekteki yükünü azaltmak için esastir” denildi.

KOAH’in erken yasta baslayabildigi ve genç bireyleri etkileyebildigi ifade edilen açiklamada; “KOAH öncesi kosullarin farkina varilmasi, önlenmesi, hasta olanlarin erken teshisi ve uygun tedavi yaklasimlari önemlidir. KOAH’da en sik görülen yakinmalar; öksürük, balgam, nefes darligi ve bazen yorgunluk hissidir. Hastanin yakinmalari hastaligin ilerlemesi ile daha da artarak kisinin yasam kalitesini olumsuz etkiler. KOAH’in tanisi, saglik kurumlarinda basit agrisiz bir test olan “nefes ölçüm testi” ile kolayca konulabilir. Teshisin dogrulanmasi, solunum fonksiyon testleri kullanilarak hava akiminda azalmaya yol açan tikanikligin belirlenmesine baglidir.

KOAH tanisi konulan kisilerin tütün ve tütün ürünlerinin kullanimini birakmalari, zararli toz ve gaz içeren ortamlardan, hava kirliliginden uzak durmalari, saglikli beslenmeleri ve günlük egzersiz yapmalari gereklidir.

KOAH tedavisinde nefes açici özellikte “inhaler” olarak adlandirilan solunum yolu ile uygulanan ilaçlar ile hava yollarindaki daralmanin azaltilip hastanin olabildigince rahatlatilmasi amaçlanmaktadir. Solunum yetmezligi olan KOAH’li hastalarda evde oksijen tedavisi ve/veya evde solunum cihazi tedavisi gibi tedavilere ihtiyaç olabilmektedir. Son yillarda KOAH hastalarinin çok küçük bir alt grubunda, ehil ellerde yapilmasi gereken bronkoskopik tedaviler sikayetleri etkilerini geçici bir süre giderebilir, fakat hastaligi tamamen ortadan kaldirmadiklari da unutulmamalidir.

Hastaligin seyrini kötülestiren, hatta ölümlere neden olan alevlenmelerden ve zatürreden korunmak için grip ve zatürre asilarinin yaptirilmasi ve nefes yoluyla alinan ilaç tedavilerinin düzgün uygulanmasi gerekir. Bu tedavilerin yani sira saglikli beslenme, fiziksel aktivite ve gerekirse akciger rehabilitasyonu uygulanmasi hastalarin günlük yasamlarinin daha kaliteli hale gelmesini saglar.

Bu yil 16 Kasim 2022’de gerçeklestirilecek olan Dünya KOAH Günü temasi “Saglikli Nefes, Saglikli Yasam” olarak belirlenmis olup yasam boyu akciger sagliginin öneminin vurgulanmasi amaçlanmistir” denildi.

Açiklamada ayrica Akcigerleri saglikli tutmak ve saglikli nefes alabilmek için; “Tütün ve tütün ürünlerini kullanmayin. Düzenli ve dengeli beslenin. Düzenli egzersiz yapin. Soludugunuz ortam havasini temiz tutun. Maskenizi takin. Yas grubunuza uygun asinizi olun” önerilerine yer verildi.