Urmiye Gölü Yok Olmanin Esiginde

Iran’in kuzeybatisinda Bati Azerbaycan ile Dogu Azerbaycan eyaletleri arasinda bulunan ve dünyanin en büyük tuz göllerinden biri olan Urmiye Gölü, kuruma tehlikesi altinda. Bir zamanlar Iran’in tatil cennetlerinden biri olan göl, çamur yiginlarina dönüstü. Su seviyesi geçen yilin ayni dönemine göre 48 santim azalarak yok olmanin esigine gelen Urmiye Gölü, artik “Urmiye Çölü” olarak adlandiriliyor.

Urmiye Gölü, 2006 yilinda 5 bin kilometrekarelik genislige sahipken 2013’te genisligi 500 kilometrekareye düstü. Su miktari 30 milyar metreküp olan gölün kapasitesi 1 milyar metreküpe geriledi. Miami Üniversitesi’nden Iranli uzmanlarin Urmiye Gölü üzerine yaptigi arastirmada, yagisin az oldugu dönemlerde bile gölün kurumadigi, son 20 yildaki durumun tam olarak yagis eksikliginden kaynaklanmadigi ve bunda insan faktörünün payinin daha yüksek oldugu belirtildi. Arastirmacilar, gölün kurumasinda dogal faktörlerin payini yagislarda yüzde 18’lik bir azalma ve sicaklikta 1,5 derecelik bir artis olmak üzere yüzde 31, insan faktörünün payini ise yüzde 69 olarak tespit etti.

Bati Azerbaycan Eyaleti Çevre Bakanligi tarafindan yayinlanan bir raporda, kurumus göl yatagindan gelecek tuz firtinalarinin tarim ürünlerini olumsuz etkileyecegi ve komsu bölgelerde de insan sagligini tehdit edecegi belirtildi.

Yaklasik 140 kilometre uzunlugunda olan en genis noktasi 55 kilometreye uzanan ve içerisinde 102 adet kayalik ada bulunan Urmiye Gölü, 1975’te Ramser Alani, 1976 yilinda ise UNESCO Dünya Biyosfer Rezervleri listesine eklenmisti.

Ülkedeki yagis miktarinin ayni seviyede devam etmesi durumunda yaz sonuna kadar Urmiye Gölü’nün güney kesiminin tamamen kurumasi bekleniyor.