Yemen'de 2 Nisan'dan Bu Yana Devam Eden Ateskes Sona Erdi

Yemen’de 2 Nisan’dan bu yana hükümet ile Iran destekli Husiler arasinda devam eden ateskes yerel saatle 19.00’da sona erdi. BM Yemen Özel Temsilcisi Hans Grundberg yaptigi yazili açiklamada, "2 Nisan 2022’de baslayan ateskes Yemen için gerçekten tarihi bir firsat sundu. Son alti ayin olumlu sonuçlarina dayanarak, 1 Ekim’de taraflara ateskesi ek unsurlarla birlikte alti ay daha uzatmak için baska bir teklif sundum" dedi.

Taraflara sundugu yeni teklifin içerigine deginen Grundberg, teklifinde memur ve emekli maaslarinin ödenmesinin, Taiz ve diger illerde belirli yollarin açilmasinin, Sanaa Havaalani’na gidis ve dönüs uçuslari için ek destinasyonlarin, akaryakit gemilerinin Hudaydah Limani’na engelsiz girisinin, Askeri Koordinasyon Komitesi araciligiyla gerilimi azaltma mekanizmalarinin güçlendirilmesinin, tutuklularin acilen serbest birakilmasinin, kapsayici bir siyasi sürecin yeniden baslatilmasinin ve kamu hizmetleri de dahil olmak üzere daha genis ekonomik konularin yer aldigini aktardi.

Genisletilmis bir ateskesin Yemen halkina ek kritik faydalar saglayacagini vurgulayan Grundberg, bugün bir anlasmaya varilamamasindan üzüntü duydugunu aktararak, “Geçtigimiz haftalarda her iki taraftan da liderlik düzeyindeki yapici katilim için minnettarim. Yemen Hükümeti’nin teklifime olumlu yaklasimini takdir ediyorum. Çözüm bulmak için her iki tarafla da çalismaya devam edecegim” dedi.

Müzakereler devam ederken taraflari sakin olmaya ve siddetin tirmanmasina yol açabilecek provokasyonlardan veya herhangi bir eylemden kaçinmaya çagiran Grundberg, “Onlari, Yemen halkina baris için her yolu takip etme yükümlülüklerini yerine getirmeye çagiriyorum. Sonuç olarak, Yemenlilerin kapsayici bir siyasi süreç ve müzakere edilmis bir çözüm yoluyla çatismaya son vermesi gerekiyor. Ileriye dönük bir yol üzerinde hizla bir anlasmaya varmak için taraflarla iliski kurmak için araliksiz çabalarimi sürdürecegim” ifadelerini kullandi. Söz konusu ateskes 2 Nisan’dan bu yana iki kez uzatilmisti.

“Ateskes çikmazda”

Husiler tarafindan dün yapilan açiklamada, ateskesin "çikmaz noktada" oldugu belirtilerek, Suudi Arabistan destekli koalisyon "Yemen halkinin acilarini hafifletecek" tedbirler üzerinde anlasmaya varmamakla suçlandi. Açiklamada, "Son alti ay içinde insani meseleleri birinci öncelik olarak ele alma konusunda ciddi bir isteklilik görmedik" denildi.

Insani yardim gruplari, ateskes sayesinde çatismalardaki kayiplarda yüzde 60’lik bir azalma oldugunu ve Husilerin elindeki Hodeida Limani’na yakit ithalatinin dört katina çiktigini aktardi. Yemen’in 30 milyonluk nüfusunun yaklasik 23,4 milyonu yardima muhtaç bir sekilde hayatini sürdürmeye çalisiyor.

Iç savas 7 yildir devam ediyor

Yemen, 2014 yilinda Iran yanlisi Husilerin baskent Sana’yi ele geçirmesi ve uluslararasi alanda taninan hükümeti Suudi Arabistan’a kaçmaya zorlamasiyla iç savasa sürüklendi. Riyad ve basta Birlesik Arap Emirlikleri (BAE) olmak üzere bölgesel müttefiklerden olusan bir koalisyon, Husileri geri püskürtmek için Mart 2015’te müdahale etti. Koalisyon 7 yildir süren çatismalarda, ülke nüfusunun yaklasik yüzde 80’ini ve büyüksehir merkezlerini kontrol eden Husileri yenemedi.