Fransiz Çimento Devi Lafarge, DEAS'a Yardim Ettigi Yönündeki Suçlamalari Kabul Etti
ABD’de görülen davada Fransiz çimento devi Lafarge, Suriye’de bir fabrikayi çalisir halde tutmak için terör örgütü DEAS’a ödeme yaptigi için kendisine yöneltilen “DEAS’a yardim etme" suçunu kabul etti. Lafarge, 777,8 milyon dolar para cezasi ödeyecek.
Sirketin, Agustos 2013ten Ekim 2014e kadar yaklasik 17 milyon dolar ödeme yaptigi ifade edilirken, dava kapsaminda henüz hiçbir sahis suçlanmadi. Lafarge’nin suçunu kabul etmesi ile bir sirket ABD’de bir terör örgütüne maddi destek saglama suçlamalarini ilk kez kabul etmis oldu.
Isviçre merkezli Holcim tarafindan 2015 yilinda satin alinan Lafarge tarafindan yapilan açiklamada, “Lafarge ve Lafarge Çimento Suriye, davranislari Lafarge’in davranis kurallarini açikça ihlal eden ilgili yöneticilerin eylemlerinin sorumlulugunu kabul etti. Bu davranisin gerçeklesmesinden derin üzüntü duyuyoruz ve bu sorunu çözmek için ABD Adalet Bakanligi ile birlikte çalistik” denildi.
Fransa’da 2018 yilinda DEAS’a yaptigi ödemelerle baglantili olarak insanliga karisi suç islemeye ortak olmakla suçlanmisti. Lafarge, Fransa’da devam eden sorusturmada Fransiz makamlariyla tam isbirligi yapmaya devam ettigini ve Fransa’daki yargilamada haksiz olarak gördügü herhangi bir adli eyleme karsi kendisini savunacagini belirtti.
“Holcim’in temsil ettigi her seyle taban tabana zit”
Holcim tarafindan yapilan açiklamada ise, Lafarge’in ABD Adalet Bakanligi ile yaptigi savunma anlasmasinin desteklendigi belirtilerek, davanin hiçbir sekilde Suriye’de faaliyet göstermeyen Holcim’i, ABD’deki herhangi bir Lafarge operasyonunu ve çalisanini içermedigi aktarildi. Açiklamada, söz konusu davanin Holcim’in temsil ettigi her seyle taban tabana zit oldugu vurgulandi.
Holcim, 2015’teki birlesme sirasinda söz konusu ödemelerin yönetim kurulundan gizlendigini belirterek, “Holcim 2016 yilinda iddialari duydugunda proaktif ve gönüllü olarak büyük bir ABD hukuk firmasi tarafindan yönetilen ve Yönetim Kurulu tarafindan denetlenen kapsamli bir sorusturma yürüttü. 2017deki baslica arastirma bulgularini kamuya açikladi ve bu olaylara karisan eski Lafarge SA ve Lafarge Çimento Suriye yöneticileri ile yollarini ayirdi” dedi.
Lafarge daha önce bir iç sorusturmanin ardindan, Lafarge Çimento Suriye’nin Suriye’deki fabrikasindaki personeli korumak amaciyla silahli gruplara ödeme yaptigini kabul etmis, insanliga karsi islenen suçlara ortak oldugu yönündeki suçlamalari reddetmisti.
Fransa’daki dava devam ediyor
Lafarge hakkindaki dava, Sherpa isimli STK ve Avrupa Anayasa ve Insan Haklari Merkezi’nin (ECCHR) yani sira Suriye’deki 11 eski Lafarge çalisaninin sikayeti üzerine Haziran 2017’de açilmisti. Haziran 2018’de ise Lafarge sirketi "terörizmi finanse etmek", "baskalarinin hayatini tehlikeye atmak" ve "insanliga karsi suçlara ortak olmak" ile suçlanmisti. Paris Temyiz Mahkemesi, 7 Kasim 2019’da Suriye’deki terörist gruplari finanse etmekle suçlanan Lafarge’in insanliga karsi suçlarda suç ortakligi iddianamesini iptal etmisti. Karara itiraz eden sivil toplum kurulusu Sherpa ve Avrupa Anayasa ve Insan Haklari Merkezi, Yargitay’a temyiz basvurusunda bulunmustu. Yargitay, geçtigimiz sene 7 Eylül’de Paris Temyiz Mahkemesi’nin, Lafarge’in Suriye’deki faaliyetlerine iliskin yürütülen sorusturmada "insanliga karsi suçlara ortak olma" iddianamesini iptal etme kararini geçersiz kilmisti.