Gastroenteritin 6 Önemli Belirtisi

Memorial Kayseri Hastanesi Gastroenteroloji Bölümü’nden Doç. Dr. Mustafa Kaplan gastroenterit ile ilgili bilgi verdi.

Gastroenteritin 6 Önemli Belirtisi
Gastroenterit, ishal ve kusmaya neden olan çok yaygin bir saglik sorunudur. Genellikle yaz aylarinda bakteriyel veya viral sebeplerden kaynaklanan bu tablo, her yastan insani etkiler ve özellikle küçük çocuklarda sik görülür. Halk arasinda genel olarak mide ve bagirsak üsütmesi ya da bagirsak bozulmasi gibi durumlar için kullanilan gastroenterit, sulu ishal ve kramp tarzinda gelisen karin agrisiyla kendini belli ederek bulanti, kusma ve atese neden olmaktadir. Bebekler, yaslilar ve bagisiklik sistemi düsük kisiler için viral gastroenterit ölümcül sonuçlar dogurabilir.

Mide gribi olarak biliniyor

Mide üsütmesi ya da mide gribi olarak da tanimlanan viral gastroenterit, sulu ishal ve kramp tarzinda gelisen karin agrisi, bulanti-kusma ve bazen de atesle kendini gösteren bir mide-bagirsak enfeksiyonudur. Gastroenteritin en yaygin sebebi daha önceden enfekte olmus bir kisiyle temas veya kontamine yani virüs bulasmis besin ya da suyu yemek-içmektir. Eger kisinin baska bir hastaligi yoksa çogu zaman bu durum bir iki günde kendiliginden iyilesir. Ancak bebekler, yaslilar ve bagisiklik sistemi zayiflamis kisiler için viral gastroenterit yani mide üsütmesi ölümlere neden olabilmektedir.

Belirtilere dikkat edilmeli

Gastroenteritin en sik görülen belirtileri sunlardir:

“Sulu, genellikle kanli olmayan ishal (kanli ishal genellikle farkli, daha siddetli bir enfeksiyon oldugu anlamina gelir) Karin kramplari ve agrilari, mide bulantisi, kusma veya her ikisi, ara sira kas agrilari veya bas agrisi, düsük dereceli ates, bazen istah kaybi, mide rahatsizligi, eklem ve bas agrisi olabilmektedir.”

En önemli nedeni norovirüsler

Kontamine yani kirli yiyecek veya su yenilip içildiginde ya da mikrop bulasmis biriyle mutfak esyalari, havlular veya yiyecekler paylasildiginda viral gastroenteriti kapma ihtimali yüksektir. En sik görülen sebebi ise rota ve norovirüslerdir. Norovirüsler; Hem çocuklar hem de yetiskinlerde dünya çapinda gida kaynakli hastaliklarin en sik sebeplerindendir. Özellikle kapali alanlarda insanlar arasinda yayilma ihtimali yüksektir. Çogu durumda virüsü kontamine yiyecek veya sudan alirsiniz, ancak kisiden kisiye bulasma da mümkündür. Rotavirüs; Parmaklarini veya virüsle kontamine olmus diger nesneleri agizlarina soktuklarinda enfekte olan çocuklarda viral gastroenteritin en yaygin nedenidir. Enfeksiyon bebeklerde ve küçük çocuklarda daha siddetlidir. Rotavirüs ile enfekte olmus yetiskinlerin semptomlari olmayabilir, ancak hastaligi yine de yayabilirler. Ancak neyse ki bu enfeksiyonun asisi mevcuttur. Bazi kabuklu deniz ürünleri, özellikle çig veya az pismis istiridyeler de sizi hasta edebilir. Kontamine içme suyu viral ishalin bir nedeni olmasina ragmen, çogu durumda virüs fekal-oral yoldan geçer.

Gastroenterit kimlerde olur?

Gastroenterit her yastan ve irktan insani etkiler. Gastroenterite daha duyarli olabilecek kisiler ise sunlardir:

“Çocuk bakim merkezlerindeki veya ilkokullardaki çocuklar özellikle savunmasiz olabilir çünkü bir çocugun bagisiklik sisteminin olgunlasmasi zaman alir. Yetiskin bagisiklik sistemleri, yasamin ilerleyen dönemlerinde zayiflar. Özellikle huzurevlerindeki yasli yetiskinler, bagisiklik sistemleri zayifladigindan ve mikroplardan geçebilecek baskalariyla yakin temas halinde yasadiklarindan savunmasizdirlar. Toplu yerlere gidenler veya yurtlarda yasayanlar. Enfeksiyona karsi direnciniz düsükse, örnegin bagisiklik sisteminiz HIV / AIDS, kemoterapi veya baska bir tibbi durum tarafindan baskilanmissa. Her gastrointestinal virüsün en aktif oldugu bir mevsim vardir.

Ne yiyip içtiginize dikkat edin

Gastroenteritte hastalardan ayrintili öyküleri alinmali, özellikle yenilen gidalar ve tüketilen içecekler mutlaka sorulmalidir. Süphenilen durumlarda kanda enfeksiyonu gösterir CRP, kan sayimi gibi degerlere bakilmali ve eger imkan varsa diski incelemesi yapilmalidir. Hastaya bu sekilde tani konulup destek tedavisi ve gerekirse ilaç verilmelidir.

Belirtiler 1-3 gün içinde ortaya çikar

Gastroenteritte hasta mikrobu kaptiktan sonra genelde 1-3 gün içinde belirtiler ortaya çikar. Sikayetler genellikle bir veya iki gün sürer, ancak bazen 10 güne kadar devam edebilir. Bu nedenle vakit kaybedilmeden doktora gidilmelidir. 24 saat boyunca vücutta su-sivi tutma sorunu ortaya çiktiysa, Iki günden fazla süredir kusma oluyorsa, kanli kusma söz konusuysa, susuz kalindiysa (asiri susama, agiz kurulugu, koyu sari idrar veya çok az idrar varsa veya hiç idrar yoksa ve siddetli halsizlik, bas dönmesi veya bas dönmesi varsa), diskilamada ishal ile beraber kan varsa, 38.8 derecenin üzerinde ates varsa hasta mutlaka dikkatle takip edilmelidir.
Kaynak: İHA