Van'da Yarim Asirlik Kibrit Kutusu Koleksiyonu

Dünyada 1800’li yillarda yaygin olarak kullanimina baslanan kibritin, günümüzde çakmak üretimiyle birlikte kullanimi azaldi. Bir dönem kibrit kutularina basilan görseller ise sanata önem veren koleksiyon tutkunlarinin ilgisini çekiyordu. Vanli is adami Feridun Irak ise 1970 yilindan bu yana kibrit kutusu biriktirdi. Koleksiyonun büyük bir kismini 2011 yilinda meydana gelen Van depreminde kaybeden Irak, simdilerde geriye kalan koleksiyonuna bakarak o günleri yâd ediyor. Sosyal ve kutlama mesajlarin yer aldigi kibrit kutularinda, Osmanli motifleri ile yöresel kiyafetler dikkat çekiyor.

“Kibrit hayatin ayrilmaz bir parçasiydi”

IHA muhabirine konusan is insani Feridun Irak, kibrit kutusu koleksiyonuna 1970’li yillarda basladigi belirtti.

O yillarda kibritin hayatin ayrilmaz bir parçasi oldugunu ifade eden Irak, “O yillarda bugünkü gibi çakmak kullanimi yaygin degildi. Iste o zaman çakmaklarin olmamasinin yani sira evlerde böyle çakmakli ocaklar da yoktur. Gaz lambalari vardi ve bunlari da yakmak için kibrit kullanilirdi. Büyük marketlerin olmadigi bir dönemdi. Özellikle mahalle bakkallari vardi. Mahalle bakkallarina girdiginiz zaman ilk göze çarpan ürün kibrittir. Simdi marketlerde veya bakkallarda kibrit sorarsaniz belki de satista da bulamayabilirsiniz. Ben de o 70’li yillardaki merakla kibrit kutusu toplamaya basladim. Çok daha fazlasi vardi aslinda. Depremde evimiz agir hasarlanmisti, tasinma sirasinda büyük bölümünü kaybettik” dedi.



“O günlere gitmis oluyorsunuz”

Kibrit kutularinin kendisi için güzel bir hatira oldugunu dile getiren Irak, “Kibrit kutularinda çok güzel mesajlar verildigini görüyoruz. Mesela ‘ekmegi israf etmeyiniz’ mesaji var. Gazete okunmasini tesvik eden mesajlar var. Bazi kibrit kutularinda kutlamalar var. Cumhuriyetin 50’inci yili kutlamasi, 1972 olimpiyatlarinin kutlanmasi gibi mesajlar var. Osmanli döneminin giysileri var. Bazilarinda yöresel kiyafetlerle, kadinlar var ve bazilarinda ise tarihi eserlerin fotograflari var. Tabii bu görsellere bakilinca duygulandiriyor. O günlere gitmis oluyorsunuz. Gayet güzel bir sey” diye konustu.