Uzmanindan 'Günes Çarpmasi' Uyarisi

Dr. Ingeç, “Günes çarpmasi bir insanin uzun süre sicak havada kalmasi ve vücut sicakliginin üzerine çikmasiyla birlikte vücutta olusan durumdur. Günes çarpmasindan genellikle çocuklar etkilenir. Özellikle 6 yasindan küçük çocuklar, merkezi sinir sistemi tam gelismedigi için yüksek sicakliga adaptasyon sorunu yasayabilir. 60 yas üzeri bireyler ve kronik hastaligi olanlarda da çok görülen bir durumdur. Özellikle böbrek ve kalp yetmezligi gibi durumlar da eslik ederse günes çarpmasi çok daha hizli bir sekilde gelisir. Bu yüzden bu kisilerin daha dikkatli olmasi gerekir” dedi.



“Bilinç kaybina kadar gidebilir”

Dr. Ingeç, açik havada spor yapan ve bahçe isleri ile ugrasan vatandaslarda günes çarpmasinin yogun olarak görüldügünü ifade ederek, “Ilk basta sicagin etkisiyle reaksiyon olarak bir terleme olur. Uzun süre günese ve isiya maruz kaldikça cilt kurulugu, ciltte kizariklik meydana gelir. Beraberinde bas agrisi meydana gelir. Agiz içinde kurumalar olusur. Terleme ve sodyum atilimi ile birlikte elektrolitler sodyum potasyum gibi elementler düser vücutta. Bunlara bagli olarak da bazi bulgular gelisir. Böbrek hasari gibi, kalple ilgili problemler, ritimle ilgili problemler gelisir. Beyinle ilgili olarak da bilinç kaybi da olusabilir” ifadelerini kullandi.

Türkiye’nin günes gören bir cografyada bulundugunu hatirlatan Dr. Muharrem Ingeç, “Bir de açik havada spor yapan vatandaslarimiz var. Özellikle günesin yogun oldugu saatlerde spor yapanlar, askerde idman yapanlar ile disarida bagda ve bahçede zaman geçirenlerde daha sik görülüyor günes çarpmasi” ifadelerini kullandi.

“Ilk olarak soguk dus veya kompres yapilmali”

Günes çarpmasi yasayan kisilerde sivi kaybinin giderilmesinin çok önemli olduguna deginen Ingeç, “Günes çarpmasinda klinik süreç, ileriye dogru çok genis bir yelpazede oldugu için özellikle ilk baslarda bir sogutma islemi yapilmasi lazim. Günes çarpmasi olan kisiye soguk bir dus aldirilmasi lazim ama özellikle kronik hastaliklari yoksa soguk dusla vücut isisi düsürülmeye çalisilir. Ya da bez arasina alinmis buz ile koltuk altlarina buz uygulamasi da yapilabilir” diye konustu.

Müdahale sirasindaki en önemli detayin sivi tedavisi oldugunun altini çizen Dr. Ingeç, “Yani kaybedilen sivi yerine konulmalidir. Bilinci açiksa eger sivi almasini öneriyoruz. Bilinç kapali ise hastaneye getirilip hizli bir sekilde kaybedilen sivinin giderilmesi ve böbrek, karaciger fonksiyonlari gibi gerekli tetkiklerin yapilmasi gerekir” dedi.

Muharrem Ingeç, günes çarpmasinda tedaviden çok alinacak önlemlerin daha önemli oldugunu vurgulayarak, “Sicagi arttiracak kalin giysiler giymemeliyiz. Daha ince giysilerle giymeliyiz. Bu önlemler çok önemli” ifadelerini kullandi.

Günes isinlarindan dolayi ciltte çatlakliklar, kuruluklar özellikle yaz dönemleri çok sicak günlerde asiri terlemeye bagli ve ter bezlerinde olusan tikanikliklara bagli sigiller, sivilceler olusabilecegini belirten Dr. Ingeç, bu cilt sorunlarina karsi da, günlük dus ve gözenekleri açarak sivilce olusumuna engel olmasi için sert olmayan lif ya da kese kullanimini önerdi.