Izmir Körfezi'ndeki Faylar Mercek Altinda
Deprem arastirma ve risk azaltma projelerini hayata geçiren Izmir Büyüksehir Belediyesi, 100 kilometre yariçapli alandaki kara ve deniz faylarini arastiriyor. Izmir kiyi seridi boyunca 37 noktada sondaj yaparak örnek alan uzmanlar, Izmir’in nasil bir deprem tehlikesiyle karsi karsiya oldugunu ortaya koyabilecek.
Kara ve denizdeki tüm faylar arastiriliyor
Izmir Büyüksehir Belediyesi Deprem Risk Yönetimi ve Kentsel Iyilestirme Dairesi Baskani Banu Dayangaç, arastirmanin Izmir’i güvenli kent haline getirmek ve afet risklerini azaltmak için baslatilan en önemli projelerden biri oldugunu söyleyerek, “Depremsellik, tsunami ve zemin arastirma çalismalari devam ediyor. Bu projeyle kentimizi gelecekte etkileyebilecek tüm afet risklerini belirliyoruz. Aydin ve Manisa’yi da içine alan, Izmir’i depremde etkileyebilecek 100 kilometre yariçapinda karada ve denizdeki tüm faylar arastirilacak. Bu proje, faylardan heyelanlara, tsunamiden tibbi jeolojiye kadar birçok arastirmayi kapsiyor" dedi.
37 noktada sondaj
Izmir ve Kusadasi Körfezi’nde 37 noktadaki sondajlarin önemini vurgulayan Dayangaç, “Denizden elde edilecek verilerle karadaki depremsellik verileri bütünlestirildiginde Izmir’in depremselligini her boyutuyla anlamis ve modellemis olacagiz. Deprem riskine karsi alinmasi gereken önlemleri de belirlemis olacagiz” ifadelerini kullandi.
Faylarin geçmisi arastiriliyor
Deniz Paleosismolojisi çalisma ekibinden Doç. Dr. Ulas Avsar da Izmir’in çevresinde oldukça fazla aktif fay bulundugunu anlatarak, “Siddetli deprem sarsintilari deniz tabanindaki çökerlerde bazi izler birakiyor. Biz de karotlar boyunca izleri bulup tarihlendiriyoruz” dedi.
Avsar, faylarin tarih boyunca belli araliklarla deprem üretme potansiyeline sahip oldugunu ifade ederek söyle konustu:
“Örnegin Tuzla fayi 500-600 yilda bir deprem üretiyor olabilir. Eger 600 yilda bir deprem üretiyorsa ve son depremini de 500 yil önce ürettiyse, önümüzdeki 100 yil içerisinde veya daha yakin bir zamanda Tuzla fayinda bir deprem bekleyebiliriz gibi yorumlara gidecegiz. Bu projenin birçok ayagi var. Bizim elde ettigimiz sonuçlarla sismik tehlike analizi dedigimiz diger analizler de çok daha saglikli yapilabilecek ve Izmir açisindan yakin gelecekte nasil bir deprem tehlikesiyle karsi karsiya olundugunu uzmanlar çok daha saglikli sekilde degerlendirebilecek."
Tsunamiler tarihlendirilecek
Bundan sonraki asamada Izmir Körfezi’nin içerisinde çalisma yapacaklarini anlatan Ulas Avsar, sunlari söyledi:
“Burada önemli karot lokasyonlari var. Izmir merkezinin tam olarak ne kadar ve hangi tarihlerde sarsintiya maruz kaldigini anlamaya çalisacagiz. Izmir Körfezi içerisinde Tuzla Dalyani, Çakalburnu Dalyani’nda karotlar alinacak. Bunlardan da eski tsunami tarihlerini bulmaya çalisacagiz. Tsunamileri tarihlendirecegiz. Ege Denizi tsunamiye çok yatkin bir jeolojik yapiya sahip. Fakat yeteri kadar tarihsel bilgi elimizde yok. Tarihsel bilgilerin yetersiz oldugu yerlerde biz genelde jeolojik kayitlari elde etmeye çalisiyoruz. Tsunami dalgalari kiyiya yaklastiginda kiyinin belli bir kismina denizden malzeme getiriyor. Biz de kiyi alanlarda karot aldigimizda eski tsunamilerin denizden ne zaman malzeme getirdigine dair tarihlendirmeler yapabiliyoruz. Tsunamiler de genellikle faylarla iliskili oldugu için düzenli bir tekrarlanma araligi yatkinligi oluyor. Böylece hem depremleri hem de tsunamileri birlikte degerlendirmek mümkün olacak. Sismik tehlike analizi yapan hocalarimiz çok saglikli yorumlar yapabilecek."
2024’te tamamlanacak
10 üniversiteden 43 bilim adami ve 18 uzman mühendisin yer aldigi depremsellik arastirmasinin 2024’te tamamlanmasi öngörülüyor. Izmir’de depremsellik arastirmasi yapilmasi ve zemin davranis modelinin çikarilmasi için Izmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü, ODTÜ ve Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi ile protokol imzalanmisti.