AKP'de 'ikinci tur' hesapları

Anayasa teklifinin ilk tur görüşmeleri bugün bitiyor. Tartışmalı maddelerde 330 eşiğini kılpayı aşan AKP uzlaşma arayışına girecek




YURDAGÜL ŞİMŞEK / RİFAT BAŞARAN / BETÜL KOTAN

Anayasa Paketi’nin Meclis’teki birinci tur görüşmelerinin bugün bitirilmesi planlanıyor. İkinci tur görüşmeler ise 2 Mayıs pazar günü başlayacak. AKP, üçü geçici 30 maddelik teklifin ikinci turunu da 4 ya da 5 günde bitirmeyi planlıyor. İkincitur da maddeler üzerinde değil sadece verilen önergeler üzerinde konuşmalar yapılacak.

Anayasa için ilk gün 18, ikinci gün 13, üçüncü gün 14 saat 49 dakika, dördüncü gün 12 saat 31 dakika, beşinci gün 15 saat 6 dakika, altınca gün 15 saat 18 dakika, 7 gün 15 saat çalışan Meclis dün de saat 15.00’de başladığı çalışmalarını geç saatlere kadar sürdürdü. Muhalefetin engellemek için her yolu denediği görüşmelerde sık sık hakaretlerin havada uçuştuğu kavgalar yaşandı.
Anayasa uyarınca ikinci turda 330’un altında oy alan madde reddedilmiş sayılacak ve düşecek. Birinci turda maddeler 331 ila 338 oy aldı. Kritik maddelerin referandum için gerekli olan 330’u birkaç oyla geçmesi AKP’de endişe yarattı. İkinci tur öncesi AKP bir yandan kendi içindeki olası fireleri önlemeye çalışacak bir yandan da muhalefet ile uzlaşma arayışlarını sürdürecek.

AKP’nin en büyük endişesi CHP’nin, referandumdan önce Anayasa Mahkemesi’ne başvurması ve mahkemenin de bazı maddelerdeki değişiklikler için iptal kararı alması. AKP böyle bir durumda söz konusu Anayasa değişikliklerinin bir daha hiçbir şekilde Meclis gündemine getirilemeyeceği görüşünde. İkinci turda paketin tartışma yaratan yargı ile ilgili maddelerinin referandumda ayrı oylanmasına ilişkin düzenleme yapmaya sıcak bakan AKP’de, CHP’nin Anayasa Mahkemesi’ni gitmesi durumunda bunu yapmanın da bir anlamı olmayacağı, CHP’den bu konuda bir adım gelmemesi halinde teklifin şu andaki haliyle Meclis’ten geçirilmesinin daha uygun olacağı görüşü hâkim.
Oylamalarda ‘ret’ veren MHP ile uzlaşmanın imkansıza yakın olduğunu düşünen AKP’de, BDP ile uzlaşmanın ise ne getirip ne götüreceği tartışılıyor. BDP’nin ön şartlarının bazılarının kabul edilemez olarak değerlendiren AKP, sadece BDP ile yapılacak bir işbirliğinin ise diğer partiler tarafından hem referandum hem de seçimlerde propaganda malzemesi olarak kullanılabileceği endişesi yaşıyor. AKP yönetiminde ayrıca BDP ile işbirliğinin partide fire yaratacağı kaygısı var.

AKP yönetiminde ağırlıklı görüş ise CHP ile uzlaşma sağlanmaması halinde Anayasa paketinin hiçbir değişiklik yapılmadan ikinci turda aynen geçirilmesi. AKP’de yapılan hesaplamalara göre birinci turdaki oylama sonuçları ikinci turda da aynen devam ederse paketin en az 333 oy ile kabul edilmesi mümkün. Bu da referandum için gerekli olan çoğunluğu ulaşmak anlamını taşıyor.
AKP’de ikinci tur görüşmeler için yine sıkıyönetim ilan edecek. Tüm bakan ve vekillerin Meclis dışına çıkması yasaklanacak. İlk turda destek veren bağımsız milletvekillerinin ikinci tura da katılmasını sağlanacak. AKP’nin beş grup başkanvekili ile 15 grup yönetim kurulu üyesi, kendilerine bağlı milletvekillerinin Meclis’te olup olmadıklarını, oylamalara katılıp katılmadıklarını, ve ne oy verdiklerini yakın takip edecek. Oylamalar sırasında ayırca her ilin milletvekilleri de birbirini kontrol edecek.

TBMM Genel Kurulu’nda önceki gün saat 11.00’de başlayıp 02.58’de sona eren çalışmasında ise teklifin 19., 20, 21 ve 22. maddeleri kabul edildi. Dün saat 11.00’de toplanan TBMM Genel Kurulu’nda da ancak saat 18.00’de paketin görüşmelerine geçilebildi. Teklifin en tartışmalı maddelerinden olan, HSYK’nın yapısını düzenleyen 23. maddesi de kabul edildi. 23. madde yine sert tartışmalara yol açtı. CHP’li Gök, “Dünyanın neresinde bir Adalet Bakanı, Deniz Feneri’nden dolayı ‘bizim çocukları salıverin’ diye, Alman Büyükelçisi’nden ricada bulunur. Bu bakan Mehmet Ali Şahin” dedi. Şahin ise, Büyükelçinin kendisini tutuklu bir Alman gencin tahliyesi için aradığını anlattı. Bunun üzerine itiraz eden Gök, söz ettiği görüşmenin bu olmadığını belirtti. Şahin ise, “Siz Türk yetkililere mi inanıyorsunuz yoksa Alman yetkililere mi?” dedi.



Radikal