'Türkiye'de Oyuncak Güvenliği' Toplantısı

Refik Saydam Hıfzıssıhha Merkezi Başkanı Mustafa Ertek, oyuncak güvenliğiyle ilgili bazı şeylere dikkat edilmesi gerektiğini belirterek, "Üretim yerinin ve üreticinin belli olması gerekiyor. CE uygunluk işaret, seri numarası, hangi yaş grubuna ait olduğunun belirtilmesi gerekiyor. Ambalajında bunları içermeyen oyuncakları almamalarını öneriyoruz" dedi.
Refik Saydam Hıfzıssıhha Merkez Başkanlığı tarafından "Türkiye'de Oyuncak Güvenliği" konulu toplantı düzenlendi. Toplantıda konuşan Refik Saydam Hıfzıssıhha Merkezi Başkanı Mustafa Ertek, Türkiye'de oyuncak güvenliğiyle ilgili AB uyumunun 2003 tarihinde gerçekleştirildiğini, 2003'ten beri oyuncak güvenliğiyle ilgili AB direktifleri doğrultusunda piyasa denetimi ve gözetimi ve laboratuvar analizlerini yaptıklarını söyleyerek, oyuncak güvenliğiyle ilgili laboratuvarın 2007'de hizmete açıldığını ifade etti.
Bütün dünyada olduğu gibi Türkiye'ye de Uzak Doğu menşeli oyuncakların girdiğini belirten Ertek, "Bunlar hakkında bir takım spekülasyonlar, yapılan denetimlerde uygunsuzluklar saptanıyordu. Dolayısıyla ilk önce Hıfzıssıhha olarak oyuncak ağır metal analizine başladık" diye konuştu.
2010 yılında AB desteği alarak, Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri, Refik Saydam Hıfzıssıhha Merkezi ve Hollanda Gıda ve Tüketici Güvenliği ile ortak proje başlattıklarını belirten Ertek, AB doğrultusunda tüm analizleri yapabildiklerini ifade etti. Projenin hedefinin şikayete bağlı olmadan denetimin yapılması olduğunu söyleyen Ertek, amaçlarının ürünün piyasa koşullarına uygun olarak raflardaki yerini alması olduğunu kaydetti. Oyuncak güvenliği için ülkelerle yakın ilişki kurularak çalışmalar
yapıldığını belirten Başkan Ertek, "Proje sonunda kurumumuzun oyuncak laboratuvarı 15 Aralık itibariyle akredite için Türk Akreditasyon Kurumu'na başvurdu. Bundan sonra yaptığımız analizlerde ülke dışında da yapılan analizlerin kabul edilebilirliği sağlanacaktır. Yani, Türkiye'de yapılan bir oyuncak analizinde oyuncak güvensiz olarak saptanırsa, bu aynı zamanda Avrupa Birliği ülkelerinde de aynı oyuncak için başka test yapılmadan oyuncağın güvensiz olduğu sisteme girmiş olacaktır" diye konuştu.
Ertek, piyasa gözetimi ve denetimi için hangi oyuncağın riskli olabileceğini bilecek tetkikçilerin yetiştirildiğini söyledi. Sahadan gönderilen oyuncakların önemli bir kısmının laboratuvar sonuçlarının olumsuz çıkmasının doğal olduğunu söyleyen Ertek, "Biz hem sahadaki denetçinin aldığı numune sayısına, hem laboratuvara gönderilen numune sayısına, laboratuara gelen numunelerin olumsuzluklarına bakıyoruz" ifadelerini kullandı.
Oyuncak Laboratuar Şefi Atilla Saka, bir soru üzerine 8 ağır metal, 6 vitalat testi yaptıklarını belirtti. Saka, uygunsuz oyuncakların laboratuara gönderildiğini, test sonuçlarının yüksek olmasının normal olduğunu söyledi.

"OYUNCAK ALIRKEN, AB VEYA TSE DAMGALARINI ARAMALARI OYUNCAK GÜVENLİĞİNDE İLK ADIM"
"Oyuncak güvenliğinin ilaç ruhsatlandırma gibi mi olacağı ve piyasadaki denetmenlerin sisteminin nasıl işleyeceği' sorusu üzerine Refik Saydam Hıfzıssıhha Merkezi Müdür Yardımcısı Bekir Keskinkılıç, oyuncak üretiminin ilaç üretimi gibi olmadığını ve ilaç ruhsatlandırma gibi önceden gidip görme gibi bir şeyin olmadığını söyledi. Keskinkılıç, oyuncakların grubuna göre daha önceden yayınlanmış, yerelleştirilmiş standartlar olduğunu belirterek, "Üreticiler bu standartları göz önüne alarak oyuncak üretmek
durumundalar. Tüketicilerin ilk kontrol noktası da orda. Çocuklarına oyuncak alırken, AB veya TSE damgalarını aramaları, oyuncak güvenliğinde ilk adım. Oyuncak piyasaya çıktıktan sonra şikayet üzerine veya şikayet olmaksızın saha denetçilerimizin şüphelendikleri herhangi bir oyuncağı test edilmek üzere Refik Saydam Hıfzıssıhha Enstitüsü'ne göndermeleri söz konusu" dedi.
Oranların yüksek çıkmasının denetçi başarısı olduğunu vurgulayan Keskinkılıç, saha denetçisi için sayı veremeyeceğini söyledi. Keskinkılıç, oyuncak güvenliğiyle ilgili olarak 81 ilde birer kişiyi 2 gün boyunca eğittiklerinin altını çizdi.
Laboratuvar sonuçlarına göre olumsuz rapor alan ve oyuncağın piyasadan toplatılmasıyla ilgili soru üzerine Ertek, miktar vermenin doğru olmadığını belirterek, oyuncakların çeşitli nedenlerle uygun bulunmadığını söyledi. Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Dairesi'ne bu ürünleri bildirdiklerini ifade eden Ertek, bu ürünlerin piyasadan toplatıldığını söyledi.
Hangi tür oyuncaklarda risk olduğu soruyla ilgili Ertek, bir eğitim paketi hazırladığını, vatandaşı bazı şeylere dikkat etmesi gerektiğini hatırlattı. Ertek, "Üretim yerinin ve üreticinin belli olması gerekiyor. CE uygunluk işaret, seri numarası, hangi yaş grubuna ait olduğunun belirtilmesi gerekiyor. Ambalajında bunları içermeyen oyuncakları almamalarını öneriyoruz. Oyuncak güvenliğinin ilk adımı bu. Bütün bunlara rağmen, ürün yüzde 100 uygun mudur?" dedi.
Çin'den gelen ürünlerin piyasada yer alıp almadığı sorusu üzerine Ertek, piyasada yüzde 70 ürünün Çin ve uzak doğu orijinli olduğunu belirterek, AB ülkeleri de kendi tüketicisini korumak üzere çalışma grubu oluşturduklarını ve birçok fabrikanın kapatıldığını söyledi. Vatandaşların oyuncak güvenliği için Refik Saydam Hıfzıssıhha Merkezi'ne ulaşıp ulaşamayacağı sorusu üzerine Ertek, web sayfasından Bakanlığın şikayet sayfasından müracaat edebileceğini, denetçiler vasıtasıyla ürünün alınıp test edildiğini
belirtti.