'Kan Bagisinda Bulundugunuz Gün Bol Sivi Alin'

Medical Park Bahçelievler Hastanesi Çocuk Hematoloji ve Onkoloji Uzmani Dr. Ögr. Üyesi Basak Adakli Aksoy, 14 Haziran Dünya Kan Bagisçilari Günü dolayisiyla kan bagisinin önemi ve kan verirken dikkat edilmesi gerekenler hakkinda açiklamalarda bulundu. Düzenli kan bagisinin önemine dikkat çeken Dr. Ögr. Üyesi Aksoy, “Kan bagisi toplum sagliginin korunmasi açisindan oldukça önemlidir. Düzenli kan bagisi ve bunun sürekliligi hasta ve hasta yakinlari için hayati öneme sahiptir” seklinde konustu.



“Bol sivi alinmali”

18-65 yas araliginda ve 50 kilonun üzerindeki her saglikli bireyin kan bagisinda bulunabilecegini ifade eden Dr. Ögr. Üyesi Aksoy, “Kan bagisçisi ilk kez kan bagisinda bulunacaksa 61 yasini geçmemis olmalidir. Kan verecek birey gerekli formlari doldurup kan testlerini yaptirdiktan sonra sonuçlarda bir sorun olmadigi sürece kan verebilir” açiklamasinda bulundu.

Kan bagisinda bulunulan gün bol sivi alinmasi gerektiginin altini çizen Dr. Ögr. Üyesi Aksoy, “Bagisi izleyen 2 saat boyunca sigara kullanilmamalidir. Araç kullanilacak ise kan bagisi sonrasi 30 dakika içerisinde araç kullanilmamalidir. Kan bagisini takip eden 1 saat boyunca, kan dolasimi reaksiyonlarinin önlenmesi amaciyla uzun süreli ayakta durulmamalidir. Kan vermis oldugunuz kolunuza yapistirilmis olan koruyucu bant, 2 saatten önce çikarilmamalidir. Kan bagisi yapilan günde agir ugrasilarda bulunulmamalidir. Örnegin; bagis günü parasüt sporlari, araba ve motosiklet yarisi, dagcilik, vs. gibi sporlar ve vücudu asiri yoran ve sivi kaybina yol açan aktivitelerden (sauna vs.) kaçinilmalidir” diye konustu.



“Kan verilmis kolla ilk birkaç saat agir esya tasimayin”

Kan verilmis olan kolla ilk birkaç saat agir esyalar tasinmamasi gerektigini kaydeden Dr. Ögr. Üyesi Aksoy, “Bu durum kanamaya yol açabilir. Kan bagisindan sonra bas dönmesi, bayginlik hissi olursa yere uzanilmali veya bas iki dizin arasina alinacak sekilde oturulmalidir. Alkol kullanilmamalidir. Tren makinistleri, agir yük soförleri, otobüs soförleri, agir is makinesi operatörleri, vinç operatörleri, pilotlar, isleri geregi portatif merdiven veya santiye iskelesine tirmanmak zorunda olan kisiler, yer altinda çalisan madenciler gibi uzun süre bitkinlik ve yorgunluga neden olan mesleklere sahip olan kisiler kan bagisinda bulunduktan 24 saat sonra bu isleri yapabilirler” seklinde konustu.



“Bagisçilar aç olmamali”

Kan vermeden önce önem arz eden durumlara dikkat çeken Dr. Ögr. Üyesi Aksoy, su bilgileri paylasti: "Kan Bankasi ya da Transfüzyon Merkezi personelleri bagis öncesi bagisçilarin fiziki görünümünü dikkatlice inceleyerek zihinsel kapasite ve mental durumlarini ve kan bagisina istekli olup olmadiklarini yakindan degerlendirirler. Alkol etkisi altinda olmamalari dikkatle incelenir. Uyusturucu kullanim süphesi olan bütün bagisçilar direkt elenir ve böylece hem bagisçinin hem de alicinin sagligi korunmaya çalisilir.”

Dr. Ögr. Üyesi Aksoy, yasla ilgili kriterleri ise söyle siraladi: "Kisi 19 yasindan gün almis olmali. 66 yasindan gün almamis olmali. Ilk kez kan verecek olan bagisçilar için üst yas sinir ise 61 yastir. Bu nedenle ilk kez kan verecekler de 61 yasindan gün almamis olmali."

“Iki bagis arasi en az 2 ay olabilir”

Bagis sikligi hakkinda bilgi veren Dr. Ögr. Üyesi Aksoy, “Erkeklerde bagis araligi 90 günde birken, kadinlarda ise 120 günde birdir. Yilda bir defayi geçmemek ve hekim onayi olmak kaydiyla, 2 bagis arasi en az 2 ay olabilir” ifadelerini kullandi.

“Kan bagisinda bulunacak birey uykusuz olmamali”

Kan vermeden önce yapilmasi gerekenleri anlatan Dr. Ögr. Üyesi Aksoy, “Kan bagisinda bulunacak bireyin asiri olmasa da karninin tok olmasi, yagli gidalardan kaçinmasi, asiri yorgun ve uykusuz olmamasi, 12 saat öncesinden alkol almamasi ve belli basli bazi ilaçlari (örnegin: kan sulandirici) kullanmamasi gerekir” dedi.



“Herhangi bir bulasici hastaliga sahip olmamali”

Kimlerin kan vermemesi gerektiginden bahseden Dr. Ögr. Üyesi Aksoy, sunlari söyledi: “Hepatit B ve Hepatit C öyküsü olanlar kan bagisçisi olarak kabul edilmez. Hepatit A öyküsü olanlara tam sifadan sonraki 1 yila kadar geçici ret verilir. Hepatit öyküsü veren fakat hepatit türü hakkinda net bilgi veremeyen kisilerden durumunu enfeksiyon hastaliklari poliklinigi olan bir hastaneden alinmis test raporlari ile belgelemesi talep edilir. Kan bagisinin kabul edilebilmesi için hepatit öyküsünün üzerinden en az 24 ay geçmis olmali ve ayrica HBsAg negatif, anti-HBc negatif, anti-HCV negatif olmalidir. Son bir yil içerisinde ameliyat olmamis, dövme-piercing-akupuntur gibi uygulamalar yaptirmamis olmasi lazimdir. Herhangi bir bulasici hastaliga sahip olmamasi ve bagisçi sorgulama formunda istenen bilgilerin tamamini dogru ve eksiksiz sekilde doldurmus olmasi gerekmektedir.”