Kiraathane Söylesilerinin 33'Üncüsü Gerçeklestirildi

7 Aralik Üniversitesinde “Kiraathane Söylesileri”nin otuz üçüncüsü “Kilis Yahudilerinden Kalan Bir Miras: Kilis Sinagogu” baslikli söylesi, Arastirma görevlisi Muhammet Yasin Çakir’in yönlendiriciligi ve Islami Ilimler Fakültesi Islam Tarihi ve Sanatlari Bölümü Ögretim Üyelerinden Dr. Ögretim Üyesi Akin Tercanli’nin sunumlariyla çevrim içi olarak gerçeklestirildi.

Tercanli, söyleside, Kilis’in tarihi dokusundan ve Osmanlidan itibaren süregelen imar faaliyetlerinden bahsetti. Osmanli öncesi dönemden ve Osmanli döneminden günümüze ulasan dini yapilar hakkinda bilgi verdi.

Sinagog kelimesinin, Ibranice “cemaat, cemiyet, meclis” gibi anlamlara gelen “kahal”, “kehila” veya “knesset” kelimeleri karsiliginda kullanildigini aktaran Tercanli; Ibranicede sinagoga “Bet ha-Knesset” denildigini ve “toplanma evi, cemaat evi” gibi anlamlara gelen bu kelimenin, Müslümanlardaki “camii” kelimesinin karsiligi oldugunu anlatti.

Tercanli, tarihi süreçte Kilis’te yasayan Yahudilerden bahsetti. Kilis’te yasayan Yahudilerin Arapça konustuklarini ve “Mizrahi” olarak adlandirildiklarini aktardi. 1960’li yillarin basina kadar, söz konusu Yahudilerin ticarette etkili bir sekilde yer aldigini; özellikle kozmetik ürünleri Istanbul’a gönderdiklerini söyledi.

Ancak 1960’li yillardan sonra Kilis’te yasayan Yahudi ailelerin kalmadigini anlatti.

Sinagoglarda mutlaka bulunmasi gereken mimari ve dini unsurlara deginen Tercanli, “Aron ha-Kodes (kutsal dolap)”in, içinde Tevrat tomarlarinin bulundugu bir dolap ve sinagogtaki mihrabi olusturdugunu; “Ner ha-Tamid”in devamli yanan bir isik oldugunu anlatti.

Tercanli, “Teva (Bima)”nin ise Aron ha-Kodesin tam önünde yer alan kürsü oldugunu ve ibadet sirasinda ha-Kodesten çikarilan Tevrat tomarinin din görevlisi tarafindan bu kürsüde okundugunu söyledi.



Tercanli, Ardindan ibadet esnasinda kullanilan Sidur, Sofar, Mezuza, Menora gibi esyalardan bahsetti.

Söylesi, soru-cevap bölümünün ardindan sona erdi.