Sapanca Cevizi SUBÜ Çalismalariyla Markalasiyor

Sakarya Uygulamali Bilimler Üniversitesi (SUBÜ) Ziraat Fakültesi tarafindan Sapanca Cevizine yönelik yapilan çalismalarla bir varyasyon belirlenerek üstün özelliklere sahip bir mahalli tür oldugu kanitlandi.

Sapanca Cevizi SUBÜ Çalismalariyla Markalasiyor
Sakarya Uygulamali Bilimler Üniversitesi (SUBÜ) Ziraat Fakültesi, bölgenin öncelikli ürünleri olarak findik, ceviz, ayva, kivi ve Trabzon Hurmasi gibi meyve türleri belirlemisti. Bu dogrultuda Sapanca Cevizi ile ilgili yapilan çalismalarda önemli mesafe kat edildi. Sapanca’daki ceviz türleri arasindan önemli bir varyasyon tespit edilerek üstün özelliklere sahip bir mahalli tür oldugu kanitlandi. Kisa süre içerisinde yogun talep olan yas cevizin cografi isaret tescilinin yapilmasi için Ziraat Fakültesi tarafindan Türk Patent ve Marka Kurumu’na basvuru yapilacak. Türe yönelik çalismalarda, hazirlanan bir yüksek lisans tezi çerçevesinde yapilan incelemelerin ise büyük katkisi oldu.

Sehrimiz iklim ve toprak kosullari bakimindan ceviz yetistiriciligine oldukça uygun

Bölgeye yönelik öncelikli konulari belirleyerek hazirladiklari projelerle bilimsel çalismalari sürdürdüklerini söyleyen SUBÜ Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü Baskani Prof. Dr. Ömer Beyhan, “Bölümümüzün kurulmasiyla birlikte paydaslarimizla yürüttügümüz ortak çalismalar sonucunda findik, ceviz, ayva, kivi ve Trabzon Hurmasi gibi meyve türlerini öncelikli olarak belirledik. Bunlara yönelik hazirladigimiz projelerle meyve türleri üzerinde çalismalara basladik. Özellikle Sapanca Cevizi üzerinde iki yil önce baslatilan seleksiyon ve çesitli tescil çalismalarimiz tüm hiziyla sürüyor. Basta Sapanca olmak üzere sehrimiz iklim ve toprak kosullari bakimindan ceviz yetistiriciligine oldukça uygun. Bölgede Sapanca mahalli çesidiyle kurulmus çok sayida kapama bahçe bulunuyor” dedi.



Sapanca Cevizi özellikle yas ceviz olarak piyasada çok fazla tercih ediliyor

Özellikle Marmara Bölgesi basta olmak üzere Türkiye’nin birçok bölgesine yas ceviz pazarlandigi bilgini paylasan Beyhan, “Sapanca Cevizi özellikle yas ceviz olarak piyasada çok fazla tercih ediliyor. Buna ragmen bölgede yetistiricilerin karsilastigi birçok problem bulunuyor. Bunlarin basinda yörenin öz bitkisi olan Sapanca Cevizinin simdiye kadar çesit tescilinin yapilmamis olmasi geliyor. Ayrica henüz mahalli çesit vasfinda ve popülasyonu içerisinde bitkisel özellikleri ve meyve özelllikleri farkli olan birçok Sapanca türü var. Bu bakimdan Ziraat Fakültesi olarak öncelikli amacimiz çeside ait tüm özellikleri bilimsel olarak ortaya koymak, üstün türleri seçmek ve tescil islemlerini bir an evvel yaparak Sapanca Cevizini sehrimizin öz çesidi standart ceviz statüsüne kavusturmak” diye konustu.



2018 yilinda baslayan bir yüksek lisans tezi hazirlandi

Sapanca Cevizi ile ilgili olarak yürüttükleri çalismalarla Sapanca türleri içerisinden üstün verimli, yüksek randimanli ve hastaliklar ile zararlilara dayanikli ceviz türlerinin seçilerek Sapanca ismiyle tescil edilmesi ve standart çesit olarak yetistiriciliginin saglanmasi için ögrencilerin de öncü çalismalar yaptigini kaydeden Beyhan, “Bu amaçla 2018 yilinda baslayan bir yüksek lisans tezi hazirlandi. 2020 yilinda tamamlanan ‘Sakarya Bölgesi’nde Yetistirilen Bazi Önemli Ceviz Genotiplerinin (Juglans regia L.) Fenolojik ve Pomolojik Özelliklerinin Belirlenmesi’ isimli bu tezle Sapanca Cevizi’nin yetistirildigi merkez ilçe ve köylerden temin edilen cevizlerin meyve özellikleri incelendi” seklinde konustu.



Cografi isaret tescilinin gerçeklesmesi için basvuru yapacagiz

Tez kapsamindaki incelemeler neticesinde Sapanca’da yetistirilen ceviz popülasyonu içerisinde meyve özellikleri bakimindan önemli bir varyasyonun oldugunu tespit ettiklerini belirten Beyhan, “Bunlar içerisinde Sapanca Cevizi olarak asiyla çogaltimi yapilan ve hemen hemen tamami yas tüketim olarak pazarlanan türün üstün özelliklere sahip bir mahalli tür oldugu kanitlandi. Bu nedenle Sapanca türünün bitkisel özellikleri ve meyve özellikleri bilimsel olarak belirlenerek fakültemiz araciligiyla en kisa zamanda Türk Patent ve Marka Kurumu’na cografi isaret tescilinin gerçeklesmesi için basvuru yapacagiz. Ayrica standart yeni bir ceviz çesidi olarak Tarim ve Orman Bakanligi tarafindan tescil edilmesi için de çalismalara basladik. Bununla birlikte Sapanca Cevizinin Doku Kültürü Laboratuvarimizda üremesinin saglanmasiyla ilgili Ar-Ge çalismalarimiz es zamanli olarak devam ediyor” ifadelerini kullandi.
Kaynak: İHA