'Sosyal Izolasyon Alzheimer Hastaligi Için Bir Risk Faktörüdür'

Türkiye’de 660 bin civarinda Alzheimer hastasi bireyin bulundugunun tahmin edildigini söyleyen Acibadem Kayseri Hastanesi Nöroloji Uzmani Dr. Nurhan Yilmaz, “Tüm dünyada oldugu gibi ülkemizde de yasli nüfus orada giderek artmaktadir. Buna bagli olarak da sikligi yasla beraber artan hastaliklarin görülme orani yükselmektedir. Alzheimer hastaligi 65 yas üzerinde yüzde 3 ile 11., 85 yas üzerinde ise 20 ile 47 oraninda görülmektedir. 65-85 yas arasi her 5 yilda bir görülme sikligi 2 kat artmaktadir. Dünya Saglik Örgütü verilerine göre tüm dünyada yaklasik 55 milyon demans hastasi bulunmaktadir. 2030 yilinda 78 milyon, 2050 yilinda da 139 milyon demans hastasi görülecegi ön görülmektedir. Ülkemizde de 660 bin civarinda Alzheimer hastasi oldugu tahmin edilmektedir. Bu nedenle Alzheimer hastaligi ve diger demans nedenleri küresel bir halk sagligi problemi haline gelmistir. Ülkemizde Eylül ayi Alzheimer Farkindalik Ayi olarak belirlenmis ve tüm dünyada da 21 Eylül Dünya Alzheimer Günü olarak kabul edilmistir. Alzheimer hastaligi yaslanmanin dogal bir sonucu degildir. Ancak hastalik gelisimi için en önemli risk faktörü yastir. Diger nedenler kadin cinsiyet, geçirilmis depresyon hikayesi, genetik, geçirilmis kafa travmasi hikayesi, tansiyon hastaligi, seker hastaligi, kalp hastaligi sayilmaktadir. Ayni zamanda düsük egitim düzeyi ve mesleki, çevre ile alakali faktörler de risk faktörleri sayilabilir. Alzheimer hastaliginda hücre içerisinde ve beyinde hücre içi ve hücre disinda belirli toksit maddeler birikmektedir. Ayni zamanda sinir hücrelerinde dejenerasyon görülmektedir. Hastaligin karakteristik bulgusu hafiza kaybidir. Genelde bu hafiza kaybi da ciddi ve ilerleyici boyuttadir” seklinde konustu.



“Alzheimer’in 3 evresi var”

Alzheimer hastaligini hafif evre, orta evre ve agir evre olmak üzere 3 asamada incelediklerini dile getiren Yilmaz, “Hafif evrede olan bireyler daha çok esyalari koyduklari yerleri unuturlar. Ayni sorulari tekrar tekrar sorarlar. Isimleri unuturlar. Kelime bulmakta ve cümle kurmakta zorluk yasarlar ve duraksayarak konusurlar. Günlük isleri kendileri yapabilirler ve çalisabilirler. Hafiza bozuklugu da dalgali seyirlidir. Genelde eski olaylari çok güzel bir sekilde hatirlarlar. Hastaligimiz orta asamaya geldiginde hafiza kaybi biraz daha belli hale gelir. Ögrenilen bilgi dakikalar içerisinde unutulmaya baslanir ve eski olaylarda da net hatirlanmamaya baslanir. Ayrica hastalar günlük isler dedigimiz giyinme, yikanma, tuvalet aliskanliklari içinde birinin yardimina ihtiyaç duymaya baslarlar. Agir evreye geldigimizde ise artik kisi aile bireylerini taniyamaz. Tanidik mekanlarda kaybolmaya baslar. Tuvalet, giyinme ve yikanma gibi ihtiyaçlari içinde sürekli olarak bir kisinin destegine ihtiyaç duyarlar” diye konustu.



“Hasta yakinlari da endiseli”

Hasta yakinlarinin gelecekte Alzheimer olup olmayacaklari konusunda endiseli olduklarini belirten Dr. Nurhan Yilmaz, “Alzheimer hastaligi olan ailelerde hastalarini biz muayene ettigimizde hasta yakinlarinin bize en sik sordugu sorular, ‘Acaba bende ilerde Alzheimer olur muyum? Alzheimer olmamak için ne yapmaliyim?’ oluyor. Bizim hasta yakinlarina önerdigimiz bazi öneriler bulunmakta. Bunlar özellikle beslenme ki beslenmede Akdeniz diyeti dedigimiz trans yaglarin ve donmus yaglarin daha az tüketildigi, meyve sebze agirlikli, protein agirlikli yagdan kisitli diyetleri öneririz. Dogal yollarla alinan vitaminleri öneririz. Kuruyemis ve bakliyat tüketimi çok önemlidir” seklinde konustu.



“Alzheimer hastalari sosyal ortamda bulunmali”

Dr. Nurhan Yilmaz, hastanin sosyal ortamdan izolasyonunun Alzheimer hastaligi için bir risk faktörü oldugunu ifade ederek sözlerini su sekilde sürdürdü:

“Biz hastalarimiza fiziksel ve zihinsel egzersizler öneriyoruz. Bizim için spor yapmalari çok önemlidir. Sigara ve alkol kullaniyorlarsa bunlari birakmalari gerekiyor. Sosyallesmek çok önemli. Çünkü sosyal izolasyon da Alzheimer hastaligi için bir risk faktörüdür. Stresten uzak bir yasam öneriyoruz. Bol yürüyüs yapmalarini ve bol sivi tüketmelerini öneriyoruz. Alzheimer hastaliginin suan için net bir tedavisi yok. Mevcut tedavilerimi ile hastaligin ilerleme hizini yavaslatip, bazi fonksiyonel kayiplarin iyilesmesini hedefliyoruz. Alzheimer için çalisma asamasinda olan ilaçlarimiz var. Bu ilaçlar daha çok erken asamada olan hastalara uygulanacak. Alzheimer hastaliginda erken tani ve tedavi çok önem arz edecek. O yüzden bu farkindalik bizim için çok önemlidir.”