TCMB Baskani Hafize Gaye Erkan Açiklamasi 'Türk Lirasina Geçis Baslamistir'
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasi Baskani Hafize Gaye Erkan, "Türk Lirasina geçis basladi. Türk lirasi tasarruf araçlarina ve özellikle vadeli mevduata olan talep artmistir. 17 Kasim itibariyla, 12 hafta içerisinde, Türk lirasi mevduat 1,7 trilyon Türk lirasi artarken, kur korumali mevduat 601 milyar Türk lirasi ve döviz cinsi mevduat da yaklasik 3 milyar ABD dolari gerilemistir" dedi.
Erkan, program kapsaminda ekonomi ve finans alanindaki güncel gelismelerin yani sira enflasyonla mücadelede izlenen politikalar ve sonuçlari, Türk Lirasini güçlendirmeye yönelik atilan adimlar, bireysel ve ticari kredi konularindaki gelismelere iliskin açiklamalarda bulundu.
Enflasyonla mücadele konusunda uygulanan politikalar ve bu politikalarin sonuçlarini anlatarak konusmasina baslayan TCMB Baskani Hafize Gaye Erkan, ‘‘Enflasyon ile mücadelede önkosul tüm paydaslarda ve karar alicilarda ayni alginin olusmasi ve mücadeleye dair olan kararliliktir. Enflasyonla mücadelenin ikinci olmazsa olmaz kosulu, dogru dezenflasyon politikalarinin devreye sokulmasi halinde öngörülebilir enflasyon politikasinin toplum geneli ve özellikle fiyat koyucular tarafindan kabul ve itibar görmesidir’’ dedi.
Erkan, ‘’Biz üzerimize düseni yaptigimiz ve yaptiklarimiz üzerinden bizi degerlendirip bu patikaya olan inancinizi pekistirirseniz, enflasyonu bu patika üzerinde oturtup dezenflasyonu minimum maliyetle gerçeklestirmemiz mümkün olabilecektir. Biz üzerimize düseni yaparken su ya da bu sebeple “algi, kabul, itibar” üçlüsü devreye girmiyorsa, enflasyonu daha yüksek bir maliyetle de olsa bu patikaya oturtmaya azimli ve kararliyiz’’ diye konustu.
‘Politika kararlarimizin etkileri devreye girdi, iyilesme isaretleri belirmeye basladi’’
Uygulanan politikalarin sonuç vermeye basladigina dikkat çeken Erkan, ‘‘Enflasyondaki yükselisten sonra, politika kararlarimizin etkilerinin devreye girmeye baslamasiyla birlikte beklentilerde ve beklenti dagiliminda iyilesme isaretleri belirmeye baslamistir. Otomobil, beyaz esya ve mobilya gibi, para politikasindan daha çok etkilenen ürün gruplarinda fiyat artis hizi azalmakla kalmadi, uzun bir süreden sonra ilk kez indirimler görülmeye basladi.
Kasim ayi öncü göstergeleri de aylik enflasyondaki gerilemenin devam edecegine isaret etmektedir’’ seklinde konustu.
‘’Enflasyondaki düsüs süreci birçok kanalla kendini gösterecek’’
Enflasyon Raporu’nda da belirttigimiz gibi yillik enflasyon mayis ayindaki baz etkisiyle tepe noktasina ulastiktan sonra 2024’ün ikinci yarisinda gerileyecek. Baz etkilerinin ötesinde, enflasyondaki düsüs süreci birçok kanalla kendini gösterecek. Yapisi geregi yilda bir kere fiyatin güncellendigi kira ve egitim gibi kalemlerde de manset enflasyon geriledikçe daha kademeli bir yavaslama görecegiz. Bu tür kalemlerde dezenflasyon 2024 yili sonu ve 2025 yilinda daha hissedilir hale gelecek. Özellikle büyüksehirlerde, kiralik ev ilanlarindaki fiyat artislarinda belirgin yavaslama sinyalleri aliyoruz. Parasal aktarim sürdükçe bu gözlemler daha da yayginlik gösterecektir’’ dedi.
‘’Bireysel kredilerde israf ve enflasyona yol açan asirilik giderildi’’
Kredilerde uygulanan politikalara iliskin de açiklamalarda bulunan Erkan, ‘‘Aldigimiz seçici kredi tedbirleri sonucunda, temmuz ayindan itibaren bireysel kredilerde normallesme baslamistir. Bireysel kredilerde israf ve enflasyona yol açan asirilik giderilirken, ticari krediler ise süreklilik göstererek üretim kapasitesine katkida bulunmaktadir. 2023’ün ilk yarisinda görülen hizlanmanin ardindan, ticari kredi büyümesi mayis ayi sonunda durma noktasina gelmisti. Gerek öncesindeki asirilik gerekse sonrasindaki ani durus hem firmalarimiz hem de bankacilik sistemi için saglikli degildir. Bu degerlendirme isiginda hizla hareket geçerek piyasa mekanizmasinin yeniden tesisini sagladik. Böylece, reel sektöre Türk lirasi cinsinden kredi akisinin toparlanmasiyla ticari kredi büyümesi dengeli ve sürekli bir yapiya kavusmustur’’ ifadelerini kullandi.
‘’Türk Lirasina geçis basladi’’
Mevduat gelismelerinde Türk Lirasina geçisin basladiginin görüldügünü söyleyen Erkan, ‘’Türk lirasina geçis zamaninin geldi ve geçis basladi.
Bunun en dogrudan yansimalarini mevduat gelismelerinde görüyoruz. Türk lirasi tasarruf araçlarina ve özellikle vadeli mevduata olan talep artmistir. 17 Kasim itibariyla, 12 hafta içerisinde, Türk lirasi mevduat 1,7 trilyon Türk lirasi artarken, kur korumali mevduat 601 milyar Türk lirasi ve döviz cinsi mevduat da yaklasik 3 milyar ABD dolari gerilemistir’’ dedi.
‘’Piyasalarda öngörülebilirlik artmaya basladi’’
Erkan açiklamasinin devaminda, ‘’17 Kasim itibariyla, brüt uluslararasi rezervler, mayis sonuna kiyasla 36 milyar dolar artis göstererek 134 milyar dolarin üzerine çikmistir. Bu ayni zamanda son 9 yilin da en yüksek seviyesidir. Yakin dönemde rezervlerde gözlenen artista Körfez Ülkeleri’nin yani sira batili fon girislerinin de etkisi görülmüstür. Uygulamaya koydugumuz politikalarla kisa zamanda önemli bir asama kaydettik. Piyasalarda öngörülebilirlik artmaya basladi.
Siki parasal durus ve makroihtiyati sadelesmeyi içeren politika normallesmesi, CDS primini önemli ölçüde etkilemistir. Mayis ayinda 700 baz puan seviyesinde olan 5 yillik CDS primi, yakin cografyamizi çevreleyen jeopolitik gelismelere ragmen, 339 baz puan seviyelerine kadar gerilemistir. Türkiye’ye olan yatirimci güveni finansman kosullarinda belirgin bir iyilesmeye yol açmakta, bu da döviz kurundaki istikrara önemli bir katki sunmaktadir’’ ifadelerine yer verdi.