Türkiye'nin En Yüksek Rakimda Bulunan Siperleri Tescillenecek
Gümüshane’de Türkiye’nin en yüksek rakimdaki siperlerinden birisi olan Artabel Gölleri Tabiat Parkindaki siper ve diger savas kalintilari tarihi sit alani olarak tescillenecek.
Arkeolog ve Sanat Tarihi Uzmanindan olusan heyet konuyu yillar önce gündeme getiren gazeteciler ve Doga Koruma ve Milli Parklar (DKMP) ekiplerinin rehberliginde alanda fotograf, video, not ve koordinat aldi.
Yüksek rakimda yer alan ve yilin çogu ayini kar altinda geçiren bölgenin 1916-1918 yillari arasindaki Rus Isgali sirasinda siddetli çatismalara sahne oldugunu rivayet eden köyün yaslilarinin haricinde, birkaç kitapta sadece bölge olarak adi geçen siper ve sehitliklere ulasmak için Gülaçar köyünden bölgeye ulasan heyet ilk olarak yayladaki hastane kalintilari, Küçük Gölün yakinindaki siper ve karargah kalintilarini inceledikten sonra oldukça dik rampadan ve tarihi yoldan tirmanarak 3 bin 149 metre rakimdaki siperler ve karargah binalarina ulasti.
Alanda daha önce belirlenen sehit mezarini da inceleyen heyet gerekli notlari, koordinat kayitlarini, fotograf ve video kayitlarini alarak alandan döndü.
Konuyu ilk olarak 2013 yilinda kamuoyuna aktaran gazetecilerden Hüseyin Özgün, tescil için gelen heyetin zirve tirmanisina rehberlik yaptigi incelemenin ardindan IHA’ya yaptigi açiklamada o dönem yapilan haberlerin ardindan yüzeysel arastirma yapildigini hatirlatarak, Rus isgaliyle ilgili dönemin 3.Ordu Komutani Fevzi Çakmak’in günlüklerinden ve Genelkurmay Baskanligi’nin “Birinci Dünya Harbinde Türk Harbi Kafkas Cephesi 3. Ordu Hareketi” kitabinda da bölgeden bahsedildigini hatirlatti.
“Buranin tarihi kimligini daha ön plana çikartabiliriz”
Artabel bölgesinde Osmanli-Rus savasindan kalma siper ve karargahlarin varligindan haberdar olmakla birlikte çok fazla üzerinde arastirma çalismasi yapilmadigini kaydeden Özgün, “Insallah bu kez arkadaslarimizin da destekleriyle buranin tarihi kimligini daha ön plana çikartabiliriz. Osmanli-Rus Savasi’ndan kalma siperlerin, güzergahlarin, yollarin ayni zamanda karargah kalintilarinin izlerini sürmeye geldik. Yaklasik 7 kilometrelik bir güzergahi dolastik ve 8-9 tane karargah kalintisi, bölge bölge 10-15 tane de siper tespitini yaptik. Bu bölge zaten bilinen bir bölge. Hatta seferberlik zamanlarinda kullanilan bir güzergah. O yüzden tarihi ilgisi olanlarin da geldikleri, sik sik ziyaret ettikleri bir bölge burasi. Sadece tarih degil, cografyayi, dogayi seven arkadaslarimizin, dagcilik kulüplerimizin siklikla ziyaret ettikleri bir bölge” dedi.
“Burasi savasin en yüksek rakimi”
Alanda Osmanli-Rus Savasi’nin hatta Kurtulus Savasi’nin en yüksek zirvelerinde gerçeklesen mücadelelerin yasandigini dile getiren Özgün, “Savasin en yüksek rakimi burasi belki de. O anlamda da özel ve güzel bir yer. Insallah koruma kurulunun da verecegi kararla yetkililerimizin, bakanligimizin ve üzerine sorumluluk düsen bütün kurumlarin buraya gerekli degeri verecegini düsünüyoruz. Milli Savunma Bakanligimizi yakindan ilgilendiren bir konu. Sehit mezarligimizi tespit etmistik. Arastirmaci gazeteciler olarak konu bizden çikti, bu artik kurumlarin, kurullarin görevi halinde. Onlarin ilgisini, alakasini bekliyor. Biz gazeteciler olarak diger arkadaslarimizla birlikte geregini yaptigimizi düsünüyorum. Bundan sonraki görev yetkililere düsünüyor. Biz de onlardan ilgi ve alaka bekliyoruz” diye konustu.
Toplam 5 bin 859 hektarlik alana sahip ve 1998 yilinda tabiat parki ilan edilen ve Gümüshane’nin çatisi olarak nitelendirilen Artabel Gölleri Tabiat Parki, yamaçlarinin her yerinden buz gibi akan sulari, gürül gürül çaglayan dereleri, selaleleri ve 20’den fazla buzul gölüyle isikla suyun bulustugu zirve ve ölmeden önce görülmesi gereken yer olarak biliniyor.