TÜROB Salginin Turizm Sektörüne Etkisini Degerlendirdi
TÜROB Baskani Müberra Eresin: 'Turizm sektörü içerisinde konaklama sektörümüzün yasadigi olumsuz süreç dikkate alinarak KDV indiriminin 2022 yili mayis ayina kadar uzatilmasi önemli ve gereklidir' '2021’in ilk 8 ayinda Türkiye'nin otel doluluklari yüzde 32 artisla yüzde 44,7 oldu. Agustos 2021 otel doluluklari da 2020 yilinin ayni ayina göre yüzde 70,1 artarak yüzde 71 olarak kaydedildi' 'Bazi bölgelerde yatirim fazlasi söz konusu. Türkiye’de doluluklar belli bölgelerde belli oranlara gelmeden otel yapim izni verilmemeli' 'Bugün itibariyla Istanbul’da hemen her otel nitelikli personel ariyor. Hemen her departmanda nitelikli is gücüne ihtiyaç var' 'Turizm sektörü ve Türkiye Bankalar Birligi arasinda 'Finansal Çerçeve Anlasmasi' ile kredilerin yeniden yapilandirilmasi hayati önemdedir'
Türkiye Otelciler Birligi (TÜROB) Baskani Müberra Eresin, "Turizm sektörü içerisinde konaklama sektörümüzün yasadigi olumsuz süreç dikkate alinarak KDV indiriminin 2022 yili mayis ayina kadar uzatilmasi önemli ve gereklidir." dedi.
TÜROB Baskani Müberra Eresin ve TÜROB yönetim kurulu üyelerinin katilimiyla salgin sürecinde turizm ve konaklama sektörünün durumu ile sektörün beklentilerinin ele alindigi "Basin Sohbet Toplantisi" gerçeklestirildi.
Toplantida konusan Eresin, 2020 yilini Türkiye ortalamasinda bir önceki yila göre yüzde 51 gerilemeyle sadece faaliyete açik olan otellerde yüzde 36 dolulukla kapattiklarini hatirlatarak, dolulugun geçen yil Istanbul'da yüzde 56 gerilemeyle yüzde 37 oldugunu animsatti.
2021’in ilk 8 ayinda Türkiye'nin otel doluluklarinin yüzde 32 artisla yüzde 44,7 yükseldigini belirten Eresin, agustosta otel doluluklarinin da 2020 yilinin ayni ayina göre yüzde 70,1 artarak yüzde 71'e ulastigini bildirdi. Istanbul’da ise 2021'in ilk 8 ayinda otel doluluklarinin geçen yilin ayni dönemine göre yüzde 23,5 artisla 44,1'e, agustosta otel doluluklarinin ise bir önceki yilin ayni ayina göre yüzde 101 artisla 74,9 yükseldigini belirtti.
Tüm dünyada salginin turizmi etkilemeye devam ettigine dikkati çeken Eresin, "En büyük rakiplerimizin ve en büyük pazarlarimizin ayni anda yer aldigi Avrupa’ya baktigimizda agustos ayinda doluluk ortalamasi yüzde 64,1 olurken, ilk 8 ayda yüzde 36,7 oldu." dedi.
Eresin, Istanbul özelinde sehir otellerinin yaklasik yüzde 20'sinin hala kapali oldugunu belirterek, sehir otellerinin 1 Ocak itibariyla tamaminin hizmete girmesiyle yeni sezona hazir gireceklerini söyledi.
- "Doluluklar, belli bölgelerde belli oranlara gelmeden otel yapimina izin verilmemeli"
Müberra Eresin, konaklama sektöründe yatirimlar açisindan bu yilin ilk 7 aylik döneminde 9 bin 214 yatakli 64 otel projesi için 1 milyar 225 milyon TL’lik tesvik basvurusu yapildigini bildirdi.
Geçen yilin ilk 7 aylik döneminde toplam 13 bin 724 yatakli 62 otel projesi için 1 milyar 796 milyon TL’lik yatirim tesvik basvurusu yapildigini hatirlatan Eresin, "Proje sayisi artsa da yatirim miktarlarinda düsüs söz konusu. Yasanan süreç dikkate alindiginda yatirimcilarin yeni yatirim için kosullarin düzelmesini bekledigi ve yatirim planlarinin ertelendigini söyleyebiliriz. Yatirimcilar dogal olarak ihtiyatli. Yatirimlarda üç yildiz ve butik otel tercihleri artti. Antalya ve Istanbul yine en fazla yatirim alan sehirler oldu." diye konustu.
Bazi bölgelerde yatirim fazlasinin söz konusu oldugunu ifade eden Eresin, Türkiye’de doluluklarin belli bölgelerde belli oranlara gelmeden otel yapimina izin verilmemesi gerektigini vurguladi.
Eresin, Istanbul'da hatiri sayilir bir düzeyde Ortadogu kökenli turist agirlandigini belirterek, Istanbul, Bursa ve Trabzon’da Ortadogu, Kapadokya’da yerli ve Ukraynali misafir agirligi oldugunu, Antalya'nin ise Rus turistlerin ana destinasyonu olmasinin yaninda Ukrayna, Polonya ve Balkan ülkelerinden talep gördügünü aktardi.
Salgin sürecinin konaklama sektörünü ve sektör çalisanlarini olumsuz etkiledigini ifade eden Eresin, söyle konustu:
"Bu süreçte kisa çalisma ödenegi, nakdi ücret destegi gibi destekler çalisanlara nefes oldu. Yasanan her kriz sektörümüzdeki kalifiye insan kaynagimizi olumsuz etkiliyor. Pandemide de bunu yasadik. Ancak umut verici bir gelisme olarak, son 1-2 aydir konaklama sektöründe istihdam talebinde canlanma basladi. Oteller daha az misafir için planlama yapmis, ona göre de personel plani yapmisti ama bugün itibariyla Istanbul’da hemen her otel nitelikli personel ariyor. Hemen her departmanda nitelikli is gücüne ihtiyaç var."
- "Konaklama vergisi ertelenmeli"
TÜROB Baskani Eresin, son 1,5 yildir en fazla gündeme gelen konulardan birinin de kapanan veya el degistiren oteller olduguna dikkati çekerek, bu konuda abartili haberlerin gündeme geldigini söyledi.
Tamamen kapanan veya el degistiren otel sayisinin çok az oldugunu ifade eden Eresin, "Bunu da Türk ve dünya turizminin en zor döneminde dahi hem hükümet destekleri hem de kendi öz kaynaklariyla ayakta kalmasi açisindan sektörün bir basari öyküsü olarak tarihe not düsebiliriz." ifadesini kullandi.
Eresin, sektör olarak, acil çözüme kavusturulmasini bekledikleri konulara iliskin, sunlari kaydetti:
"Konaklama Sektörü için KDV indirim uygulamasinin 2022 yili mayis ayina kadar uzatilmasi yararli olacaktir. Özellikle salgindan zarar gören sektörlerin desteklenmesi amaciyla, Cumhurbaskani kararlariyla, 30 Eylül 2021 tarihine kadar KDV orani konaklamada yüzde 8’den yüzde 1’e, yeme ve içmede ise yüzde 18’den yüzde 8’e indirilmisti. Yeme, içme ve ulastirma sektöründe önemli oranda toparlanma saglandi. Turizm sektörü içerisinde konaklama sektörümüzün yasadigi olumsuz süreç dikkate alinarak KDV indiriminin 2022 yili mayis ayina kadar uzatilmasi önemli ve gerekli görüyoruz. Ayrica, sektörün yasadigi olumsuz süreç dikkate alinarak 1 Ocak 2022 tarihi itibariyla uygulamaya konulacak 'konaklama vergisi' ertelenmelidir."
- "Emlak vergisi artislari 'yeniden degerleme oraniyla' sinirli kalmali"
TÜROB Baskani Müberra Eresin, turizm sektörü ve Türkiye Bankalar Birligi arasinda "Finansal Çerçeve Anlasmasi" ile kredilerin yeniden yapilandirilmasinin hayati önemini vurgulayarak, temerrüde düsmüs otelcilik isletmelerinin borçlarinin yeniden yapilandirilmasi konusunda riskli sektör algisi ortadan kaldirilamadigi için, ciddi sorunlar yasandigini aktardi.
Eresin, sorunlarin çözümü için Kültür ve Turizm Bakanligi koordinasyonunda turizm sektörü ve Türkiye Bankalar Birligi arasinda “Finansal Çerçeve Anlasmasi” imzalanarak yürürlüge konulmasini isaret ederek, anlasmanin sunlari içermesi gerektigini ifade etti:
"Eximbank veya Kamu bankalarimiz araciligiyla, turizm isletme belgeli tesislere kisa-orta vadeli isletme kredi programi ile ilk 2 yili ödemesiz dönemli 5 yil vadeli düsük faiz oranli kredi kullandirilmasi, vadesi dolan, rotatif ve spot kredilerin KGF kredisine dönüstürülerek yeniden yapilandirilmasi, taksit dönemi gelmis KGF kredilerinin ödeme süresinin 6 ay süreyle ertelenmesi, KGF kredilerinin kamu ödemelerinde de kullanilmasi, isletmelere mevcut maas, SGK ve kamu ödemeleri toplaminin bir yila esit tutari oraninda KGF miktari tanimlanmasi sartlari yer almalidir."
Eresin, 2023-2024-2025 yillari emlak vergilerinin de belirlenmesinde temel olacak 2022 yili emlak vergilerine esas asgari degerlere göre birçok bölgede 2021 yilina göre 5-10 kata varan artislar yasandigini söyledi.
2017'de uygulanan birim degerlerin yüzde 50 artisi ile bulunacak tutardan fazla ise, bir tavan artis orani olarak 50'lik degerin esas alinmasina kararlastirildigini hatirlatan Eresin, "2022 yili asgari birim degerlerinin yüksek olmasi 2023-2024-2025 yillari için de büyük önem tasimaktadir. Yasadigimiz olumsuz kosullar ve devam eden etkileri dikkate alinarak emlak vergisi için yapilacak artisin taban sifir, tavan en çok 'yeniden degerleme orani' ile sinirli kalacak sekilde belirlenmesi konusunda Hazine ve Maliye Bakanligi tarafindan bir düzenleme yapilmasi önemli ve gereklidir." ifadelerini kullandi.
- Ingiltere'nin kirmizi listesinden çikmamiz Formula-1 açisindan önemli"
Müberra Eresin, Ingiltere'nin Türkiye'yi 22 Eylül itibariyla “yüksek riskli” ülkelerin bulundugu kirmizi listeden çikarmasinin sektör üzerindeki moral etkisinin çok fazla olacagini ifade etti.
Eresin, "Ne var ki, özellikle Güney Ege, Antalya ve Istanbul basta olmak üzere ülkemiz turizminin önde gelen ana pazarlarindan olan Ingiltere’den ülkemize gelislerde en fazla tercih edilen yaz mevsiminin sona ermesinin ardindan açiklanan bu kararin bu asamada sektörümüze yararinin ve katkisinin çok kisitli kalacagini biliyoruz. Ingilizlerin ekim ayindaki okul tatili döneminde bir miktar talep alabiliriz, ayrica golf turizmi amaciyla belli sayida Ingiliz bu dönemde ülkemize gelecektir." degerlendirmesinde bulundu.
Eresin, sözlerini söyle tamamladi:
"Iki ülke arasinda seyahat kisitlamalarinin kaldirilmasinin olumlu etkilerinin önümüzdeki dönemde kendisini göstermesini bekliyoruz. Sektör olarak, Kültür ve Turizm Bakanimiz Mehmet Nuri Ersoy’un girisimleri ve pandemiye yönelik isletmelerimiz ve çalisanlarimizla birlikte aldigimiz etkin tedbirlerin bu kararin açiklanmasinda ayrica etkili ve önemli bir gerekçe oldugunu özellikle belirtmek isteriz. Bu kararin çiktilarinin en önemlisi ise 8-10 Ekim'de Istanbul’da Formula-1 yarislarinin düzenlenecek olmasidir. Hatirlanacagi üzere, Türkiye’nin kirmizi listede yer almasi Ingiltere baglantili çok sayida organizasyonun iptal olmasina yol açmisti."
Kaynak: AA
TÜROB Baskani Müberra Eresin ve TÜROB yönetim kurulu üyelerinin katilimiyla salgin sürecinde turizm ve konaklama sektörünün durumu ile sektörün beklentilerinin ele alindigi "Basin Sohbet Toplantisi" gerçeklestirildi.
Toplantida konusan Eresin, 2020 yilini Türkiye ortalamasinda bir önceki yila göre yüzde 51 gerilemeyle sadece faaliyete açik olan otellerde yüzde 36 dolulukla kapattiklarini hatirlatarak, dolulugun geçen yil Istanbul'da yüzde 56 gerilemeyle yüzde 37 oldugunu animsatti.
2021’in ilk 8 ayinda Türkiye'nin otel doluluklarinin yüzde 32 artisla yüzde 44,7 yükseldigini belirten Eresin, agustosta otel doluluklarinin da 2020 yilinin ayni ayina göre yüzde 70,1 artarak yüzde 71'e ulastigini bildirdi. Istanbul’da ise 2021'in ilk 8 ayinda otel doluluklarinin geçen yilin ayni dönemine göre yüzde 23,5 artisla 44,1'e, agustosta otel doluluklarinin ise bir önceki yilin ayni ayina göre yüzde 101 artisla 74,9 yükseldigini belirtti.
Tüm dünyada salginin turizmi etkilemeye devam ettigine dikkati çeken Eresin, "En büyük rakiplerimizin ve en büyük pazarlarimizin ayni anda yer aldigi Avrupa’ya baktigimizda agustos ayinda doluluk ortalamasi yüzde 64,1 olurken, ilk 8 ayda yüzde 36,7 oldu." dedi.
Eresin, Istanbul özelinde sehir otellerinin yaklasik yüzde 20'sinin hala kapali oldugunu belirterek, sehir otellerinin 1 Ocak itibariyla tamaminin hizmete girmesiyle yeni sezona hazir gireceklerini söyledi.
- "Doluluklar, belli bölgelerde belli oranlara gelmeden otel yapimina izin verilmemeli"
Müberra Eresin, konaklama sektöründe yatirimlar açisindan bu yilin ilk 7 aylik döneminde 9 bin 214 yatakli 64 otel projesi için 1 milyar 225 milyon TL’lik tesvik basvurusu yapildigini bildirdi.
Geçen yilin ilk 7 aylik döneminde toplam 13 bin 724 yatakli 62 otel projesi için 1 milyar 796 milyon TL’lik yatirim tesvik basvurusu yapildigini hatirlatan Eresin, "Proje sayisi artsa da yatirim miktarlarinda düsüs söz konusu. Yasanan süreç dikkate alindiginda yatirimcilarin yeni yatirim için kosullarin düzelmesini bekledigi ve yatirim planlarinin ertelendigini söyleyebiliriz. Yatirimcilar dogal olarak ihtiyatli. Yatirimlarda üç yildiz ve butik otel tercihleri artti. Antalya ve Istanbul yine en fazla yatirim alan sehirler oldu." diye konustu.
Bazi bölgelerde yatirim fazlasinin söz konusu oldugunu ifade eden Eresin, Türkiye’de doluluklarin belli bölgelerde belli oranlara gelmeden otel yapimina izin verilmemesi gerektigini vurguladi.
Eresin, Istanbul'da hatiri sayilir bir düzeyde Ortadogu kökenli turist agirlandigini belirterek, Istanbul, Bursa ve Trabzon’da Ortadogu, Kapadokya’da yerli ve Ukraynali misafir agirligi oldugunu, Antalya'nin ise Rus turistlerin ana destinasyonu olmasinin yaninda Ukrayna, Polonya ve Balkan ülkelerinden talep gördügünü aktardi.
Salgin sürecinin konaklama sektörünü ve sektör çalisanlarini olumsuz etkiledigini ifade eden Eresin, söyle konustu:
"Bu süreçte kisa çalisma ödenegi, nakdi ücret destegi gibi destekler çalisanlara nefes oldu. Yasanan her kriz sektörümüzdeki kalifiye insan kaynagimizi olumsuz etkiliyor. Pandemide de bunu yasadik. Ancak umut verici bir gelisme olarak, son 1-2 aydir konaklama sektöründe istihdam talebinde canlanma basladi. Oteller daha az misafir için planlama yapmis, ona göre de personel plani yapmisti ama bugün itibariyla Istanbul’da hemen her otel nitelikli personel ariyor. Hemen her departmanda nitelikli is gücüne ihtiyaç var."
- "Konaklama vergisi ertelenmeli"
TÜROB Baskani Eresin, son 1,5 yildir en fazla gündeme gelen konulardan birinin de kapanan veya el degistiren oteller olduguna dikkati çekerek, bu konuda abartili haberlerin gündeme geldigini söyledi.
Tamamen kapanan veya el degistiren otel sayisinin çok az oldugunu ifade eden Eresin, "Bunu da Türk ve dünya turizminin en zor döneminde dahi hem hükümet destekleri hem de kendi öz kaynaklariyla ayakta kalmasi açisindan sektörün bir basari öyküsü olarak tarihe not düsebiliriz." ifadesini kullandi.
Eresin, sektör olarak, acil çözüme kavusturulmasini bekledikleri konulara iliskin, sunlari kaydetti:
"Konaklama Sektörü için KDV indirim uygulamasinin 2022 yili mayis ayina kadar uzatilmasi yararli olacaktir. Özellikle salgindan zarar gören sektörlerin desteklenmesi amaciyla, Cumhurbaskani kararlariyla, 30 Eylül 2021 tarihine kadar KDV orani konaklamada yüzde 8’den yüzde 1’e, yeme ve içmede ise yüzde 18’den yüzde 8’e indirilmisti. Yeme, içme ve ulastirma sektöründe önemli oranda toparlanma saglandi. Turizm sektörü içerisinde konaklama sektörümüzün yasadigi olumsuz süreç dikkate alinarak KDV indiriminin 2022 yili mayis ayina kadar uzatilmasi önemli ve gerekli görüyoruz. Ayrica, sektörün yasadigi olumsuz süreç dikkate alinarak 1 Ocak 2022 tarihi itibariyla uygulamaya konulacak 'konaklama vergisi' ertelenmelidir."
- "Emlak vergisi artislari 'yeniden degerleme oraniyla' sinirli kalmali"
TÜROB Baskani Müberra Eresin, turizm sektörü ve Türkiye Bankalar Birligi arasinda "Finansal Çerçeve Anlasmasi" ile kredilerin yeniden yapilandirilmasinin hayati önemini vurgulayarak, temerrüde düsmüs otelcilik isletmelerinin borçlarinin yeniden yapilandirilmasi konusunda riskli sektör algisi ortadan kaldirilamadigi için, ciddi sorunlar yasandigini aktardi.
Eresin, sorunlarin çözümü için Kültür ve Turizm Bakanligi koordinasyonunda turizm sektörü ve Türkiye Bankalar Birligi arasinda “Finansal Çerçeve Anlasmasi” imzalanarak yürürlüge konulmasini isaret ederek, anlasmanin sunlari içermesi gerektigini ifade etti:
"Eximbank veya Kamu bankalarimiz araciligiyla, turizm isletme belgeli tesislere kisa-orta vadeli isletme kredi programi ile ilk 2 yili ödemesiz dönemli 5 yil vadeli düsük faiz oranli kredi kullandirilmasi, vadesi dolan, rotatif ve spot kredilerin KGF kredisine dönüstürülerek yeniden yapilandirilmasi, taksit dönemi gelmis KGF kredilerinin ödeme süresinin 6 ay süreyle ertelenmesi, KGF kredilerinin kamu ödemelerinde de kullanilmasi, isletmelere mevcut maas, SGK ve kamu ödemeleri toplaminin bir yila esit tutari oraninda KGF miktari tanimlanmasi sartlari yer almalidir."
Eresin, 2023-2024-2025 yillari emlak vergilerinin de belirlenmesinde temel olacak 2022 yili emlak vergilerine esas asgari degerlere göre birçok bölgede 2021 yilina göre 5-10 kata varan artislar yasandigini söyledi.
2017'de uygulanan birim degerlerin yüzde 50 artisi ile bulunacak tutardan fazla ise, bir tavan artis orani olarak 50'lik degerin esas alinmasina kararlastirildigini hatirlatan Eresin, "2022 yili asgari birim degerlerinin yüksek olmasi 2023-2024-2025 yillari için de büyük önem tasimaktadir. Yasadigimiz olumsuz kosullar ve devam eden etkileri dikkate alinarak emlak vergisi için yapilacak artisin taban sifir, tavan en çok 'yeniden degerleme orani' ile sinirli kalacak sekilde belirlenmesi konusunda Hazine ve Maliye Bakanligi tarafindan bir düzenleme yapilmasi önemli ve gereklidir." ifadelerini kullandi.
- Ingiltere'nin kirmizi listesinden çikmamiz Formula-1 açisindan önemli"
Müberra Eresin, Ingiltere'nin Türkiye'yi 22 Eylül itibariyla “yüksek riskli” ülkelerin bulundugu kirmizi listeden çikarmasinin sektör üzerindeki moral etkisinin çok fazla olacagini ifade etti.
Eresin, "Ne var ki, özellikle Güney Ege, Antalya ve Istanbul basta olmak üzere ülkemiz turizminin önde gelen ana pazarlarindan olan Ingiltere’den ülkemize gelislerde en fazla tercih edilen yaz mevsiminin sona ermesinin ardindan açiklanan bu kararin bu asamada sektörümüze yararinin ve katkisinin çok kisitli kalacagini biliyoruz. Ingilizlerin ekim ayindaki okul tatili döneminde bir miktar talep alabiliriz, ayrica golf turizmi amaciyla belli sayida Ingiliz bu dönemde ülkemize gelecektir." degerlendirmesinde bulundu.
Eresin, sözlerini söyle tamamladi:
"Iki ülke arasinda seyahat kisitlamalarinin kaldirilmasinin olumlu etkilerinin önümüzdeki dönemde kendisini göstermesini bekliyoruz. Sektör olarak, Kültür ve Turizm Bakanimiz Mehmet Nuri Ersoy’un girisimleri ve pandemiye yönelik isletmelerimiz ve çalisanlarimizla birlikte aldigimiz etkin tedbirlerin bu kararin açiklanmasinda ayrica etkili ve önemli bir gerekçe oldugunu özellikle belirtmek isteriz. Bu kararin çiktilarinin en önemlisi ise 8-10 Ekim'de Istanbul’da Formula-1 yarislarinin düzenlenecek olmasidir. Hatirlanacagi üzere, Türkiye’nin kirmizi listede yer almasi Ingiltere baglantili çok sayida organizasyonun iptal olmasina yol açmisti."