Adini Yetistirdigi Duttan Alan Ilçede Pekmez Mesaisi Basladi
Adiyaman'in Tut ilçesinde yetistirilen urmu ve beyaz dutun hasadi sonrasinda yapilan pekmezler, ilçe halkinin önemli gelirleri arasinda yer aliyor Beyaz duttan yapilan pekmezler 4060 lira arasinda, urmu dut pekmezi ise 300 liradan satiliyor Tarim ve Orman Il Müdürü Nurettin Kiyas; 'Bu yil çiftçilerimize 5 bin urmu dut fidani dagitacagiz. Böylece ilçemizi bir urmu dut merkezi haline getirecegiz'
ORHAN PEHLÜL - Türkiye'de halen birçok bölgede tarimsal üretimde kullanilmayan dut agaçlari, Adiyaman'in bu üründen ismini alan Tut ilçesinde halkin en önemli gelir kaynaklari arasinda yer aliyor.
Sehir merkezine 60 kilometre uzaklikta Haci Muhammed Dagi'nin eteklerinde kurulu Tut ilçesinde, halkin en önemli gelir kaynagi olan duttaki hasat hummali sekilde sürüyor.
Kentteki yaklasik 5 bin tonluk dut üretiminin yaklasik yüzde 90'i ilçede 1925 dekar alandaki dut agaçlarindan karsilaniyor.
Hasat edilen dutlar, meyve olarak da satilirken bastik, pestil, lokum ve yüksek geliri nedeniyle pekmez olarak da degerlendiriliyor.
Gübre ve ilaçlama yapilmadan organik üretilen dutlardan para kazanmaya baslayan vatandaslar, bir yandan mevcut agaçlara özenle bakarken diger yandan da yeni dut bahçeleri olusturuyor.
- Dutlar bin bir zahmetle pekmeze dönüsüyor
Olgunlasan dutlar, toplanarak zahmetli bir yolculugun ardindan pekmeze dönüstürülüyor.
Kadinlarin altina pamuktan yapilan tülleri gerdigi agaca tirmanan bir kisi dallara vurarak dutlarin örtünün üzerine dökülmesini sagliyor. Daha sonra tepsilere alinan dutlar, pamuklu tülden yapilan torbalarda ezilerek sulari çikariliyor.
Kazanlara konulan dut suyu, odun atesinde yavas yavas kaynatilarak pekmez halini aliyor. Tekrar süzülüp tepsilere aktarilan pekmez, gerekli kivama gelmesi için 3 gün günes altinda bekletilerek özel bidonlara aliniyor. Isik almayan odalarda agizlarina tül gerilen bidonlarda 2 ay bekletilen pekmez tüketime hazir hale geliyor.
Beyaz duttan üretilen pekmezin kilogrami 40-60, urmu dut pekmezi ise 300 liradan satisa sunuluyor.
- Ilçenin urmu dut üretiminde iddiali olmasi hedefleniyor
Tarim ve Orman Il Müdürü Nurettin Kiyas, AA muhabirine, ilçedeki dut yetistiriciliginin son yillarda arttigini anlatti.
Tut ilçesindeki dut yetistiriciliginin modern, profesyonelce ve ticari olarak yapildigina isaret eden Kiyas, "Özellikle ilçemizde beyaz dut disinda urmu dut olarak da yetistiricilik artmakta. Özellikle pandemi de urmu duta vatandaslar yönelim gösterdiler. Su an dut hasadi sürüyor, üreticilerimiz bunlarin pekmezlerini yapmaktalar." diye konustu.
Ilçedeki üreticileri desteklediklerini aktaran Kiyas, söyle devam etti:
"Son 2-3 yildir Tut ilçemizin özellikle urmu dutunun daha kaliteli ve daha katma degere sahip olmasi için proje yapmaya basladik. Çiftçilerimize dutlarini daha temiz ve hijyenik toplamasi için file dagitimi yaptik. Daha hijyenik pekmez üretimi yapilmaktadir. Bu yil çiftçilerimize 5 bin urmu dut fidani dagitacagiz. Böylece ilçemizi bir urmu dut merkezi haline getirecegiz."
- Üreticiler de memnun
Çiftçilerden Mehmet Mustafa Büyüktas, üretimin zorlu oldugunu ancak getirisinin verilen emege degdigini, duttan çesitli yiyecekler yaptiklarini, bu ürünün hiçbir seyinin israf edilmedigini söyledi.
Medine Büyüktas da duttan pekmez, bastik ve lokum gibi ürünler yaptiklarini dile getirerek, "Bazen dökülen dutlari ise günese sererek kuru dut olarak satiyoruz. Bizler dutla geçimimizi sagliyoruz." dedi.
Alman turist Annetta Hanisch ise duttan üretilen ürünleri merak ederek ilçeye geldigini belirterek, sunlari kaydetti:
"Dut ürünlerini merak ettik ve nasil toplandigini, neler yapildigini ögrenmek için geldik. Simdiye kadar gezdigim her yer de dutlar dökülüyor, kimse yüzüne bile bakmiyor ama burada gördügüm kadariyla her dut agacinin altinda fileler, kumaslar serili ve hiçbir tanesi heba olmuyor ve hepsi degerlendiriyor."
Kaynak: AA
Sehir merkezine 60 kilometre uzaklikta Haci Muhammed Dagi'nin eteklerinde kurulu Tut ilçesinde, halkin en önemli gelir kaynagi olan duttaki hasat hummali sekilde sürüyor.
Kentteki yaklasik 5 bin tonluk dut üretiminin yaklasik yüzde 90'i ilçede 1925 dekar alandaki dut agaçlarindan karsilaniyor.
Hasat edilen dutlar, meyve olarak da satilirken bastik, pestil, lokum ve yüksek geliri nedeniyle pekmez olarak da degerlendiriliyor.
Gübre ve ilaçlama yapilmadan organik üretilen dutlardan para kazanmaya baslayan vatandaslar, bir yandan mevcut agaçlara özenle bakarken diger yandan da yeni dut bahçeleri olusturuyor.
- Dutlar bin bir zahmetle pekmeze dönüsüyor
Olgunlasan dutlar, toplanarak zahmetli bir yolculugun ardindan pekmeze dönüstürülüyor.
Kadinlarin altina pamuktan yapilan tülleri gerdigi agaca tirmanan bir kisi dallara vurarak dutlarin örtünün üzerine dökülmesini sagliyor. Daha sonra tepsilere alinan dutlar, pamuklu tülden yapilan torbalarda ezilerek sulari çikariliyor.
Kazanlara konulan dut suyu, odun atesinde yavas yavas kaynatilarak pekmez halini aliyor. Tekrar süzülüp tepsilere aktarilan pekmez, gerekli kivama gelmesi için 3 gün günes altinda bekletilerek özel bidonlara aliniyor. Isik almayan odalarda agizlarina tül gerilen bidonlarda 2 ay bekletilen pekmez tüketime hazir hale geliyor.
Beyaz duttan üretilen pekmezin kilogrami 40-60, urmu dut pekmezi ise 300 liradan satisa sunuluyor.
- Ilçenin urmu dut üretiminde iddiali olmasi hedefleniyor
Tarim ve Orman Il Müdürü Nurettin Kiyas, AA muhabirine, ilçedeki dut yetistiriciliginin son yillarda arttigini anlatti.
Tut ilçesindeki dut yetistiriciliginin modern, profesyonelce ve ticari olarak yapildigina isaret eden Kiyas, "Özellikle ilçemizde beyaz dut disinda urmu dut olarak da yetistiricilik artmakta. Özellikle pandemi de urmu duta vatandaslar yönelim gösterdiler. Su an dut hasadi sürüyor, üreticilerimiz bunlarin pekmezlerini yapmaktalar." diye konustu.
Ilçedeki üreticileri desteklediklerini aktaran Kiyas, söyle devam etti:
"Son 2-3 yildir Tut ilçemizin özellikle urmu dutunun daha kaliteli ve daha katma degere sahip olmasi için proje yapmaya basladik. Çiftçilerimize dutlarini daha temiz ve hijyenik toplamasi için file dagitimi yaptik. Daha hijyenik pekmez üretimi yapilmaktadir. Bu yil çiftçilerimize 5 bin urmu dut fidani dagitacagiz. Böylece ilçemizi bir urmu dut merkezi haline getirecegiz."
- Üreticiler de memnun
Çiftçilerden Mehmet Mustafa Büyüktas, üretimin zorlu oldugunu ancak getirisinin verilen emege degdigini, duttan çesitli yiyecekler yaptiklarini, bu ürünün hiçbir seyinin israf edilmedigini söyledi.
Medine Büyüktas da duttan pekmez, bastik ve lokum gibi ürünler yaptiklarini dile getirerek, "Bazen dökülen dutlari ise günese sererek kuru dut olarak satiyoruz. Bizler dutla geçimimizi sagliyoruz." dedi.
Alman turist Annetta Hanisch ise duttan üretilen ürünleri merak ederek ilçeye geldigini belirterek, sunlari kaydetti:
"Dut ürünlerini merak ettik ve nasil toplandigini, neler yapildigini ögrenmek için geldik. Simdiye kadar gezdigim her yer de dutlar dökülüyor, kimse yüzüne bile bakmiyor ama burada gördügüm kadariyla her dut agacinin altinda fileler, kumaslar serili ve hiçbir tanesi heba olmuyor ve hepsi degerlendiriyor."