İhsangazi'de Sınav Kaygısı Semineri
ABD'nin en çok satılan yoğurt markalarından Chobani Yogurts'un kurucusu ve Üst Yöneticisi (CEO) Hamdi Ulukaya, 15 Ağustos 2005'te kapanmak üzere aldığı fabrikanın 5 yılda önemli gelişmeler gösterdiğini belirterek, "2008'de satışımız 20 milyon dolar, 2009'da 75 milyon dolar, 2010'da 250 milyon dolar, 2011'de 625 milyon dolar, 2012'de 1 milyar dolar" dedi.
Bursa Valiliğinin, Capital ve Ekonomist dergilerinin iş birliğiyle düzenlediği "Uludağ Ekonomi Zirvesi"nde, "Girişimcilik Hikayesi, Gelecek Planları ve Girişimcilere Öneriler" başlıklı oturumda konuşan Ulukaya, girişimcilikte başlangıcın önemli olduğunu kaydederek, kurulan bağlantılar ve gösterilen örneklerin sonraki zamanlarda konuşulduğunu, baz alındığını söyledi.
ABD'ye ilk gittiğinde 23 yaşında olduğunu ve İngilizce bilmediğini dile getiren Ulukaya, yabancı dil öğrenmek için gittiği bu ülkede eğitimine ilk ayda 2 bin dolar ödediğini anlattı.
Cebinde kalan bin dolarla daha ucuz bir yerde İngilizce öğrenmeye devam ettiğini dile getiren Ulukaya, yine de dili tam olarak öğrenemediğini hatta Türkçe'yi unuttuğunu bildirdi.
İngilizce'yi çok iyi bilmediğini, bunun çok da önemli olmadığını vurgulayan Ulukaya, şöyle devam etti:
"Benim hikayemde Anadolu'yu bulursunuz. Girişimcilik, iş adamlığı, sanayicilik, ne derseniz deyin toplumdan ayrıştırılmamalı. Cizre'de, Afyonkarahisar'da ya da Erzincan'ın İliç ilçesinde olsun, her genç isterse girişimci olabilir. Biz çocukken futbolcu olacağımıza emindik. Kasabalarda her çocuk, 'İyi oynarsam büyük bir takıma gidebilirim' diye düşünürdü. Chobani'nin hikayesi, Erzincan'ın 2 bin kişilik küçük bir ilçesinde başlıyor. Göçebe hayatı yaşardık, yaylalara giderdik. Annem sabah, öğle, akşam sürekli bize yoğurt yedirirdi."
Ulukaya, ABD'ye gittikten sonra İngilizce'yi öğrenmeye çalışırken yaklaşık 1,5 yıl bir çiftlikte çalıştığını, bunun ardından babasının önerisi üzerine peynir işine girdiğini ve küçük bir peynir mandırası varken gördüğü bir yoğurt fabrikasının satılık ilanının, dikkatini çektiğini belirtti.
Bu fabrikanın 70-80 yıllık olduğu ve 700 bin dolara satılığa çıkarıldığı bilgisini veren Ulukaya, o dönemde çok az parası varken Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletme (KOBİ) benzeri bir kuruluşun desteği ve banka kredisiyle tesisi satın aldığını aktardı.
- "Haydi, duvarları boyamaya başlayalım"
Fabrikayı 15 Ağustos 2005'te aldığını ve o zaman mezarlığı andıran bir hali bulunduğunu bildiren Ulukaya, 55 çalışandan sadece 4'üyle yoluna devam ettiğine değinerek, şunları kaydetti:
"Elektrik faturalarını gördüm; aylığı 100 bin dolar. İlk planımız, 'Elektriği nasıl keseriz' üzerine oldu. Önceki fabrika yönetimi elektriği hiç kesmemiş, her şey sürekli çalışmış. Ardından ben, bir Malatyalı arkadaşım ve 4 ABD'li, merdivenle dış cepheyi boyadık. İlk işimiz bu oldu. Bizim ofislerin girişinde, 'Haydi duvarları boyamaya başlayalım' yazar. Bu bir başlangıç. Çalışırken yürürken düşünmeniz lazım. Biz boyamaya başlayınca, aklımıza dünya kadar fikir geldi. O dönemlerde ABD'de iyi bir yoğurt bulunmuyordu. Yunanistan'dan az miktarda klasik yoğurt getiriliyordu. İki yıl fabrika dışına çıkmadan, en iyi yoğurda ulaşana kadar çalıştık. 5-6 kişiyle çalıştık ve sonunda harikaya ulaştık. Eylül 2007'de 300 koliyle bu işe başladık. Bir markete verdik, iki hafta sipariş vermesini bekledik. Ardından 400, 500 koli derken iyice arttı. Sonra büyük bir marketler zincirine gittim. Bir ürünü rafa koymanız için 30 bin-50 bin dolar para gerekiyor. Hesapladık, 200 bin dolar ediyor. 'Bunu yoğurtla ödeyelim' dedik. Yetkili 'Ya satmazsa' diye sordu ama 3 hafta sonra beni aradı, 'Yoğurt içine ne koyuyorsun, ben raflarda tutamıyorum' dedi.
"
- Google, Facebook ve Chobani...
Ulukaya, elde ettiği başarının, satmakla değil, yapmakla ilgili olduğunu söyledi.
Bu ilkeyi benimsedikten sonra 2008'den 2012'ye kadar önemli bir gelişim gösterdiklerini aktaran Ulukaya, şu bilgileri verdi:
"2008'de satışımız 20 milyon dolar, 2009'da 75 milyon dolar, 2010'da 250 milyon dolar, 2011'de 625 milyon dolar, 2012'de 1 milyar dolar. Yapılan bir çalışmada, ABD'de Google, Facebook dahil başlangıçtan 1 milyar dolara kadar gelen en hızlı şirket olduk. Başlangıcımız 1,5 milyon dolar civarında KOBİ benzeri kredidir. Başlangıçtan 1 milyar dolara ulaşana kadar şirket, kendi sermayesiyle yürüdü, dışarıdan kaynak hiç almadı. Ben dahil 6 kişi başladık, 5'inci yılın sonunda 3 bin kişiye çıktık. Marka, üretim, reklam departmanlarımız oldu. Fabrikamızın bu şekilde üretimini artırması ve istihdam yaratmasıyla bölge çiftçisi tekrar köyüne, evine döndü. Bölgenin çehresi değişti. Şirkette olan geri dönüşüm, her şeyin üzerindedir. 3 bin kişi her gün işe heyecanla gelir. ABD'de bir gıda devriminin öncüsüyüz. 'Herkese doğal gıda'nın öncüsüyüz. Yoksulu, zengini herkes yesin ama fiyatı ucuz olsun. Yanımda 3 bin dolarla ABD'ye gittim. Şimdi şirketimizin marka değeri milyarlarca dolar kabul edildi. Harvard Üniversitesinde Chobani'nin hikayesi okutuluyor."
- Türkiye'de yaşananlar
Ulukaya, Türkiye'de son aylarda yaşananlara ilişkin şöyle konuştu:
"Memlekette barış içinde, kavga dövüş olmadan yaşamı hayal ederiz hepimiz. Seçim kargaşası var. Herkes biraz heyecanlı. Dışarıdan gelen biri olarak nasıl görüyorum biliyor musunuz? Son taşlar dökülüyor. Bence faydalı. Herkes konuşulmayanları konuşuyor, görülmeyenleri görüyor, tartışılmayanları tartışıyor. Bunun iki yolu var; ya daha kötü yöne doğru gider ya da biz her şeyi görürüz daha güzel yerlere gideriz. İkincisinin olması daha muhtemel ve böyle olması lazım. Bunu yapacaklar, girişimcilerdir. Ülkeyi en karanlık noktadan çok güzel aydınlık noktaya götürebiliriz."
Kaynak: AA
ABD'ye ilk gittiğinde 23 yaşında olduğunu ve İngilizce bilmediğini dile getiren Ulukaya, yabancı dil öğrenmek için gittiği bu ülkede eğitimine ilk ayda 2 bin dolar ödediğini anlattı.
Cebinde kalan bin dolarla daha ucuz bir yerde İngilizce öğrenmeye devam ettiğini dile getiren Ulukaya, yine de dili tam olarak öğrenemediğini hatta Türkçe'yi unuttuğunu bildirdi.
İngilizce'yi çok iyi bilmediğini, bunun çok da önemli olmadığını vurgulayan Ulukaya, şöyle devam etti:
"Benim hikayemde Anadolu'yu bulursunuz. Girişimcilik, iş adamlığı, sanayicilik, ne derseniz deyin toplumdan ayrıştırılmamalı. Cizre'de, Afyonkarahisar'da ya da Erzincan'ın İliç ilçesinde olsun, her genç isterse girişimci olabilir. Biz çocukken futbolcu olacağımıza emindik. Kasabalarda her çocuk, 'İyi oynarsam büyük bir takıma gidebilirim' diye düşünürdü. Chobani'nin hikayesi, Erzincan'ın 2 bin kişilik küçük bir ilçesinde başlıyor. Göçebe hayatı yaşardık, yaylalara giderdik. Annem sabah, öğle, akşam sürekli bize yoğurt yedirirdi."
Ulukaya, ABD'ye gittikten sonra İngilizce'yi öğrenmeye çalışırken yaklaşık 1,5 yıl bir çiftlikte çalıştığını, bunun ardından babasının önerisi üzerine peynir işine girdiğini ve küçük bir peynir mandırası varken gördüğü bir yoğurt fabrikasının satılık ilanının, dikkatini çektiğini belirtti.
Bu fabrikanın 70-80 yıllık olduğu ve 700 bin dolara satılığa çıkarıldığı bilgisini veren Ulukaya, o dönemde çok az parası varken Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletme (KOBİ) benzeri bir kuruluşun desteği ve banka kredisiyle tesisi satın aldığını aktardı.
- "Haydi, duvarları boyamaya başlayalım"
Fabrikayı 15 Ağustos 2005'te aldığını ve o zaman mezarlığı andıran bir hali bulunduğunu bildiren Ulukaya, 55 çalışandan sadece 4'üyle yoluna devam ettiğine değinerek, şunları kaydetti:
"Elektrik faturalarını gördüm; aylığı 100 bin dolar. İlk planımız, 'Elektriği nasıl keseriz' üzerine oldu. Önceki fabrika yönetimi elektriği hiç kesmemiş, her şey sürekli çalışmış. Ardından ben, bir Malatyalı arkadaşım ve 4 ABD'li, merdivenle dış cepheyi boyadık. İlk işimiz bu oldu. Bizim ofislerin girişinde, 'Haydi duvarları boyamaya başlayalım' yazar. Bu bir başlangıç. Çalışırken yürürken düşünmeniz lazım. Biz boyamaya başlayınca, aklımıza dünya kadar fikir geldi. O dönemlerde ABD'de iyi bir yoğurt bulunmuyordu. Yunanistan'dan az miktarda klasik yoğurt getiriliyordu. İki yıl fabrika dışına çıkmadan, en iyi yoğurda ulaşana kadar çalıştık. 5-6 kişiyle çalıştık ve sonunda harikaya ulaştık. Eylül 2007'de 300 koliyle bu işe başladık. Bir markete verdik, iki hafta sipariş vermesini bekledik. Ardından 400, 500 koli derken iyice arttı. Sonra büyük bir marketler zincirine gittim. Bir ürünü rafa koymanız için 30 bin-50 bin dolar para gerekiyor. Hesapladık, 200 bin dolar ediyor. 'Bunu yoğurtla ödeyelim' dedik. Yetkili 'Ya satmazsa' diye sordu ama 3 hafta sonra beni aradı, 'Yoğurt içine ne koyuyorsun, ben raflarda tutamıyorum' dedi.
"
- Google, Facebook ve Chobani...
Ulukaya, elde ettiği başarının, satmakla değil, yapmakla ilgili olduğunu söyledi.
Bu ilkeyi benimsedikten sonra 2008'den 2012'ye kadar önemli bir gelişim gösterdiklerini aktaran Ulukaya, şu bilgileri verdi:
"2008'de satışımız 20 milyon dolar, 2009'da 75 milyon dolar, 2010'da 250 milyon dolar, 2011'de 625 milyon dolar, 2012'de 1 milyar dolar. Yapılan bir çalışmada, ABD'de Google, Facebook dahil başlangıçtan 1 milyar dolara kadar gelen en hızlı şirket olduk. Başlangıcımız 1,5 milyon dolar civarında KOBİ benzeri kredidir. Başlangıçtan 1 milyar dolara ulaşana kadar şirket, kendi sermayesiyle yürüdü, dışarıdan kaynak hiç almadı. Ben dahil 6 kişi başladık, 5'inci yılın sonunda 3 bin kişiye çıktık. Marka, üretim, reklam departmanlarımız oldu. Fabrikamızın bu şekilde üretimini artırması ve istihdam yaratmasıyla bölge çiftçisi tekrar köyüne, evine döndü. Bölgenin çehresi değişti. Şirkette olan geri dönüşüm, her şeyin üzerindedir. 3 bin kişi her gün işe heyecanla gelir. ABD'de bir gıda devriminin öncüsüyüz. 'Herkese doğal gıda'nın öncüsüyüz. Yoksulu, zengini herkes yesin ama fiyatı ucuz olsun. Yanımda 3 bin dolarla ABD'ye gittim. Şimdi şirketimizin marka değeri milyarlarca dolar kabul edildi. Harvard Üniversitesinde Chobani'nin hikayesi okutuluyor."
- Türkiye'de yaşananlar
Ulukaya, Türkiye'de son aylarda yaşananlara ilişkin şöyle konuştu:
"Memlekette barış içinde, kavga dövüş olmadan yaşamı hayal ederiz hepimiz. Seçim kargaşası var. Herkes biraz heyecanlı. Dışarıdan gelen biri olarak nasıl görüyorum biliyor musunuz? Son taşlar dökülüyor. Bence faydalı. Herkes konuşulmayanları konuşuyor, görülmeyenleri görüyor, tartışılmayanları tartışıyor. Bunun iki yolu var; ya daha kötü yöne doğru gider ya da biz her şeyi görürüz daha güzel yerlere gideriz. İkincisinin olması daha muhtemel ve böyle olması lazım. Bunu yapacaklar, girişimcilerdir. Ülkeyi en karanlık noktadan çok güzel aydınlık noktaya götürebiliriz."