Erkeklerde kısırlığa kök hücreli çözüm
Prof. Dr. Timur Gürgan, erkeklerde kısırlık sorununun çiftlerin çocuk sahibi olmasında çok önemli bir engel olduğunu bu nedenle kısırlığının ortadan kalkmasında kök hücre ile yapılan uygulamaların umut verici olduğu belirtti.
Avrupa İnsan Ü ; remesi ve Embriyolojisi Derneği ( ESHRE ) Yö ; netim Kurulu Ü ; yesi ve Hacettepe Ü ; niversitesi ( HÜ ; ) Tıp Fakü ; ltesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Anabilim Dalı Ö ; ğretim Ü ; yesi Prof . Dr . Timur Gü ; rgan ' ın yaptığı aç ; ıklamada , erkeklerde kısırlık sorununun ç ; iftlerin ç ; ocuk sahibi olmasında ç ; ok ö ; nemli bir engel olduğunu sö ; yledi .
Erkeklerde kısırlık tedavisine yö ; nelik yö ; ntemlerin her geç ; en gü ; n geliştiğini ve umut verici sonuç ; lar alınmaya başlandığını anlatan Gü ; rgan , erkek kısırlığına son verebilecek bir araştırma olan sperm kö ; k hü ; crelerinin kullanılması ç ; alışmasının sonuç ; vermeye başladığını bildirdi .
Gü ; rgan , dü ; nyada ilk kez kez Prof . Dr . Herman Tournaye tarafından yapılan ç ; alışma ile kö ; k hü ; crelerin , sperm ve yumurta hü ; crelerine dö ; nü ; ştü ; rü ; lebilmesinin sağlandığını belirterek , ' ' Daha ö ; nceden saklanmış kö ; k hü ; crelerin bazı hayvan testislerine nakli ile olgun sperme dö ; nü ; şme ö ; zelliğini kazanması amaç ; lanan ilk ç ; alışmalar olumlu sonuç ; lar verdi ' ' dedi .
Henü ; z ç ; ok az hastada denenen ve bir kısmında olumlu neticeler alınan uygulamaların hala araştırma aşamasında olduğunu ifade eden ESHRE Yö ; netim Kurulu Ü ; yesi ve HÜ ; Tıp Fakü ; ltesi Ö ; ğretim Ü ; yesi Prof . Dr . Gü ; rgan , gelişmelerin umut verici olduğunu sö ; yledi .
Dr . Herman Tournaye ' nin sunduğu araştırma ile ergenliğe girmeden ö ; nce kanser tedavisi geç ; irmek zorunda olan erkek ç ; ocukları iç ; in ileride ç ; ocuk sahibi olabilmeleri amacıyla , ' ' Kö ; k hü ; creden sperm hü ; crelerinin ü ; retilmesi yolunun aç ; ıldığına ' ' dikkati ç ; eken Gü ; rgan , ' ' Bu yö ; ntemle , kanser tedavisi ö ; ncesi testis dokusu dondurularak , tedavi sonrasında sperm hü ; cresi ü ; retebilen kö ; k hü ; creleri geri nakletmek mü ; mkü ; n oldu ' ' diye konuştu .
KALİTESİZ SPERM , KISIRLIK NEDENİ
Erkeklerde sperm sayısı normal olsa bile spermlerdeki kalite sorununun ç ; iftin ç ; ocuk sahibi olmasını engellediğini anlatan Gü ; rgan ' ın verdiği bilgiye gö ; re , sperm sayısının ö ; zellikle 5 milyonun altına dü ; ştü ; ğü ; veya azospermi olarak adlandırılan ve tetkiklerde hiç ; sperm bulunamayan erkeklerde sorun olarak ortaya ç ; ıkıyor .
Bunun iç ; in ç ; ocuk sahibi olmakta gü ; ç ; lü ; k ç ; eken ç ; iftlerde , erkeklerin daha detaylı incelenmesi gerekiyor . Normal sperm parametreleri olan veya orta derecede sperm bozukluğu saptanan erkekler , 3 yıl ü ; zeri bir sü ; rede ç ; ocuk sahibi olamadılarsa , bir tedavi işlemi başlamadan ö ; nce sperm kalite ve fonksiyonunu belirleyecek testleri yaptırması gerekiyor .
AİLE Ö ; YKÜ ; SÜ ; NE DİKKAT
Kısırlıkta erkek faktö ; rü ; nü ; n incelenmesinde aile hikayesi ç ; ok bü ; yü ; k ö ; nem taşıyor . Erkeğin ailesindeki erkeklerde ortaya ç ; ıkan genetik sperm yapabilme sorunu , erkeğin Y kromozomundaki sperm yapabilme programını bozabiliyor ve hatalı sperm yapımına yol aç ; abiliyor . Bu nedenle hatalı sperm yapımının tespit edilebilmesi iç ; in genetik incelemelerin yapılması gerekiyor .
Ayrıca yaş ilerledikç ; e bazı erkeklerde sperm kalitesi azalabiliyor . Ö ; zellikle 38 yaş sonrasında erkeklerde sperm sayı ve kalitesinde ortaya ç ; ıkabilecek bozukluğun , gebeliğin oluşmasını zorlaştırdığı , oluşan gebeliklerde ise dü ; şü ; k yapma şansını arttırdığı gö ; steriliyor .
Aşırı stres , yorgunluk , kö ; tü ; ç ; alışma şartları , ç ; evre kirliliği , erkeklerde sperm kalite ve sayısını dü ; şü ; rebiliyor . Bunun dışında sigara tü ; ketimi , erkeklerde sperm kalitesini bozabiliyor ve yumurtayı dö ; lleme oranını dü ; şü ; rebiliyor .
IMSI YÖ ; NTEMİYLE SPERM , BİNLERCE KAT BÜ ; YÜ ; TÜ ; LEREK İNCELENİYOR
Bu tü ; r sorunlar halinde tanı ve tedavi iç ; in sperm DNA kopma ve kırılmalarının tespit edilmesi yö ; ntemiyle , erkeklerde hayat tarzı değişiklikleri , vitamin ve eser elementlerin takviyesi , stres azaltma teknikleri uygulaması ve sigaranın kesilmesi ile yapılacak dü ; zenlemeyle 1 . 5-3 ayda gebelik oranlarında artış sağlanabiliyor . Bu ç ; iftlerde , bazen aşılama ve tü ; p bebek tedavilerine gerek duyulmaksızın gebelik elde edilebiliyor .
Yeni bir uygulama olan orta ve şiddetli erkek faktö ; rü ; infertil ç ; iftlerde uygulanan IMSI ( High magnification ICSI = Bü ; yü ; k bü ; yü ; tmeli mikroenjeksiyon ) yö ; ntemi ise dü ; nyanın seç ; kin birkaç ; merkezinde uygulanıyor . Etkinliği kanıtlanmış yö ; ntemle , mikroenjeksiyon işleminde kullanılacak sperm , ileri teknolojik imkanlar ile binlerce kat bü ; yü ; tü ; lerek inceleniyor ve en iyi sperm tedavi iç ; in yumurtanın iç ; ine konulmak iç ; in seç ; iliyor .
Yeni bir yö ; ntem olan mikroenjeksiyon esnasında sperm , mikroskop altında incelenerek sperm baş kısmındaki parlaklığa gö ; re değerlendirilebiliyor ( Ç ; ift yansıtma tekniği ) . Bu incelemede daha kaliteli yumurta dö ; llemesi yapabilecek spermler hayati faaliyetlerine zarar vermeden seç ; iliyor ve yumurtalar bu spermlerle dö ; lleniyor . Sonuç ; ta daha kaliteli embriyo geliyor ve gebelik oranları artıyor .
Diğer bir teknik olarak da ko-kü ; ltü ; r tekniği uygulanıyor . Bu teknikte , yumurtaları besleyen ve yumurtaların gelişmesi sırasında onun ç ; evresinde bulunan hü ; creler yumurta toplanması esnasında alınıyor ve laboratuvarda ö ; zel sıvılar iç ; erisinde geliştiriliyor . Bu sıvılar yumurta ve spermin dö ; llenmesinden sonra embriyonun gelişimine destek olarak kullanılıyor ve anne rahmine yerleştirilmesine kadar bir besi yeri gö ; revi yapıyor .
AA