Iznik, Adim Adim UNESCO Yolunda

Türkiye’nin 2024 yili UNESCO Dünya Mirasi Listesi için tek adayi olan Bursa’nin Iznik ilçesinde UNESCO yolculugu hizlandi. Iznik’in dosyasini eksiksiz bularak adaylik sürecini resmen baslatan UNESCO’nun danisma organi olan ICOMOS Uluslararasi Anitlar ve Sitler Konseyi’nden görevlendirilen uzman Gabriela Semova Koleva, tarihî eserlerin mevcut hâllerini ve korunmusluk durumlarini incelemek üzere saha arastirmasi için Iznik’e geldi.

Iznik, Adim Adim UNESCO Yolunda
Antik çaglardan günümüze kadar uzanan, Roma, Bizans, Selçuklu ve Osmanli dönemi eserlerinin günümüze kadar ulastigi, bütün kiliseler tarafindan taninan en önemli ekümenik konsillerden ikisine ev sahipligi yapmasi nedeniyle Hristiyanlik için de büyük önem tasiyan Iznik’in de UNESCO Dünya Mirasi Listesine alinmasi için Büyüksehir Belediyesi devreye girdi. Hatirlanacagi üzere, tarihi özellikleri ile medeniyetlerin müsahhas ve müsahhas olmayan degerlerini günümüze kadar tasiyan benzersiz tarihi kent olmasi nedeniyle Iznik, 2014 yilinda Dünya Miras Geçici Listesi’ne dahil edilmisti. Daimi adaylik çalismalarin yürütülmesi için 2016 yilinda Büyüksehir Belediyesi bünyesinde Iznik Alan Baskanligi kuruldu. Iznik Alan Baskanligi’nca hazirlanan yönetim plani, 2022 Mayis ayinda Esgüdüm ve Denetleme Kurulu’nca onaylanarak yürürlüge girdi. UNESCO uygulama rehberine uygun olarak hazirlanan Iznik’in adaylik dosyasi, 2022 Agustos ayinda Kültür ve Turizm Bakanligi’na teslim edildi. Iznik Alan Baskanligi’nin 1 yil gibi kisa sürede bitirdigi yönetim plani ve adaylik dosyasi, ‘Kültür ve Turizm Bakanligi tarafindan yapilan degerlendirmede’ UNESCO daimi listesine aday olmaya deger görüldü.

Bakanlik, 19 Eylül 2022 tarihinde Türkiye’den sadece Iznik’in daimi adaylik dosyasini UNESCO Dünya Miras Merkezi’ne gönderdi. Türkiye’nin Iznik Dosyasi’ni içerik ve format yönünden eksiksiz olarak kabul eden UNESCO adaylik sürecini resmen baslatirken, dosya UNESCO’nun danisma organi olan Uluslararasi Anitlar ve Sitler Konseyi’ne iletildi. ICOMOS’dan görevlendirilen uzman Gabriela Semova Koleva, dosyada sunulan alanlarin korunmusluk durumlari ile ilgili alan yönetimlerini incelemek üzere Iznik’e geldi.

Evrensel bir miras

ICOMOS Uzmani Gabriela Semova Koleva’nin Iznik ilçesinde 1 hafta sürecek, inceleme ve degerlendirme programi, Iznik Belediyesi Konferans Salonu’nda yapilan Iznik ICOMOS Misyonu Toplantisi ile basladi.

Toplantida konusan Bursa Büyüksehir Belediye Baskani Alinur Aktas, Iznik’in Roma, Bizans, Selçuklu ve Osmanli döneminden kalan anitsal yapilari ile medeniyetler arasindaki geçisin izlerine ev sahipligi yaptigini hatirlatti. Iznik’in sadece Türkiye’ye degil, bütün insanliga kalan evrensel bir miras oldugu düsünülerek, 2014 yilinda Kültür ve Turizm Bakanligi’nca baslatilan çalismalar sonucu UNESCO Dünya Mirasi Geçici Listesi’ne alindigini kaydeden Baskan Aktas, “Ilk olarak, Kültür ve Turizm Bakanligi’nca Alan Baskanligi kurullarinin tesekkül ettirilmesinin ardindan ivme kazanan çalismalar sonucunda ’Iznik Yönetim Plani’ onaylanarak ulusal yönetim planlari arasina katildi.

Ardindan Iznik Alan Baskanligi tarafindan gerçeklestirilen yogun çalismalar sonucunda hazirlanan ’Iznik: Medeniyetler Arasi Geçisin Izleri’ adli basvuru dosyasi da asil listeye alinmak üzere Paris’te bulunan UNESCO Dünya Miras Merkezi’ne iletildi. Dosya içeriginin ‘eksiksiz’ bulunmasiyla adaylik süreci resmen baslatildi ve gelinen süreçte ICOMOS’tan görevlendirilen uzman sayin Gabriela Semova Koleva, adaylik dosyamizi gerek içerik açisindan gerekse de tarihî eserlerin mevcut hâllerini ve korunmusluk durumlarini, yerinde inceleyerek bir rapor hazirlayacak. ICOMOS’un alan ile ilgili raporlarinin Iznik’in 2024 yilindaki UNESCO Dünya Miras Komitesi Toplantisi’nda komite üyelerine sunulmasi ve nihai kararin komite tarafindan verilmesi bekleniyor. Belediyemizce yürütülen, ülkemiz ve sehrimiz için son derece önemli olan bu süreçte basta Kültür ve Turizm Bakanimiz Mehmet Nuri Ersoy olmak üzere, Iznik Belediye Baskanimiz Kagan Mehmet Usta’ya, Iznik Alan Baskanimiz Doç. Dr. Sehnaz Eraslan Alicigüzel’e, ekiplerimize, destek veren akademisyenlere, bütün paydas kurum ve kuruluslara tesekkür ediyorum. Ülkemize, Bursa’miza ve Iznik’imize hayirli, ugurlu olsun” diye konustu.

"Elimizden geleni yapacagiz"

Toplantida söz alan Iznik Belediye Baskani Kagan Mehmet Usta da Iznikliler olarak çok heyecanli olduklarini belirterek, Iznik’in daha iyi taninmasi ve daha iyi korunmasi anlaminda önemli çalismalar yaptiklarini söyledi.

Bu süreçte en büyük destekçilerinin Bursa Büyüksehir Belediyesi ile Kültür ve Turizm Bakanligi oldugunu dile geren Usta, “Insallah yapilacak bu degerlendirmeler sonucunda daha hizli yol alacagimizi ümit ediyorum. Bize düsen ne görev varsa biz her zaman Alan Baskanligi’nin emrindeyiz. Sehrimizi korumak, gelistirmek, tanitmak için elimizden geleni yapiyoruz, yapmaya da devam edecegiz” dedi.

Iznik Alan Baskanimiz Doç. Dr. Sehnaz Eraslan Alicigüzel de bu yorucu süreçte desteklerini hiçbir zaman esirgemeyen Büyüksehir Belediye Baskani Alinur Aktas ve Iznik Belediye Baskani Kagan Mehmet Usta’ya tesekkür etti.

Açilis konusmalarinin ardindan yapilan oturumda ICOMOS uzmani Gabriela Semova Koleva, ICOMOS’un degerlendirme sürecindeki rolünü anlatti. Gabriela Semova Koleva, Iznik’te bir hafta sürecek degerlendirme programi çerçevesinde, hem adaylik dosyasinda yer alan alanlarla ilgili sunumlari dinleyecek hem de saha da bizzat teknik inceleme gezileri yapacak.
Kaynak: İHA