Seikilos Steli, 139 Yildir Evine Dönmeyi Bekliyor
Geçmisinde birçok medeniyete ev sahipligi yapan Aydin’da demir yolu insaati sirasinda 139 yil önce bulunan ve yurt disina götürülen Seikilos Steli, yillardir evine dönmeyi bekliyor.
Seikilos’un Agidi isimli sarkinin, günümüze dek kalan ve tam olarak çalinabilen en eski müzik eserlerinden biri olarak bilinirken, bu özelligi ile 3 bin 400 yillik Hurri ilahisinden sonra dünyanin en eski ikinci sarkisi konumunda oldugu belirtiliyor.
“139 yildir bekliyor”
Aydin’in kültürel mirasi konumunda olan Seikilos Steli, 139 yildir evine geri dönmeyi beklerken, Aydin’da Steli’nin geri kazandirilmasi için dönem dönem girisimlerin yapildigi biliniyor. 2012 yilinda dönemin Aydin Il Kültür ve Turizm Müdürü Nuri Aktakka, stelin Aydin’a getirilmesi için Kültür ve Turizm Bakanligi ile irtibata geçerek basvuru yapacaklarini açiklamasinin ardindan, gelinen noktada süreç ile ilgili Aydin Il Kültür ve Turizm Müdürlügünden herhangi bir açiklama yapilmadi.
“Kültür mirasimizi getirmek için gerekeni yapacagiz”
Her firsatta stelin Aydin’a kazandirilmasi gerektigini dile getiren Efeler Belediye Baskani Mehmet Fatih Atay, ilk olarak 2020 yilinda gerekli belgeleri toplayarak yasal süreç baslatacaklarini açiklamisti. Ayrica, geçtigimiz günlerde Danimarka ziyaretinde müzeye giderek steli inceleyen Baskan Atay, paylastigi fotografla da stelin Aydin’a kazandirilmasi gerektigine vurgu yapmisti.
Aydin’in önemli degerlerinden olan stelin, evine geri dönmesini saglamak için ellerini tasin altina koymaya hazir olduklarini ifade eden Baskan Atay, “Bize ait olan eserin alinmasi, yazitin kendi vatanina geri dönmesi için girisimlerimiz devam ediyor. Yasal yollara da basvuracagiz. En basindan bu yana stelin önemine ve degerine dikkat çekiyoruz. Böylesine önemli bir kültür mirasini da Efeler’imize kazandirmak için gerekli bilgi ve belgelerin hazirlanmasi için harekete geçtik. Yasal süreç baslatilmasi için basvuru yapmaya, hatta dernek kurmaya çalistik. Resmi yazi öncesi bu eserin bize ait oldugunun Tralleis Antik Kenti’nden çikarildiginin ispati niteliginde olan alt yapi çalismalarini hazirliyoruz. Ancak Kültür ve Turizm Bakanligi üzerinden çözülmesi gereken bu konu ile ilgili girisimlerimiz tam anlamiyla bir sonuca ulasamadi. Her ne olursa olsun Efeler Belediyesi olarak bu önemli kültür mirasimizin evine dönmesi için çalisacagiz. Ilimize, ülkemize ait olan eseri geri getirecegimize inaniyorum” dedi.
“Seikilos Steli’nin yolculugu”
19. yüzyil ortalarinda bulunan ve Purser’in koleksiyonuna ekledigi stelin, 19. yüzyilin sonlarina dogru Purser’in Izmir Buca’da yasayan avukati Young’in koleksiyonuna geçtigi ve 1922’deki Izmir’in isgali sirasinda Izmir’deki Alman Konsolosu tarafindan koruma altina alindigi biliniyor. Daha sonra Istanbul‘dan Stockholm‘e götürülen stel, 1966 yilinda Kopenhag‘daki Milli Müze tarafindan satin alinarak burada sergileniyor.
Yazitta, Bizans Dönemi’ne kadar kullanilan Antik Yunan müzikal gösterimiyle beraber kazilmis olan sarkinin sözleri, notalari ve mezar yazisi alt alta yazilmis olarak bulunuyor. “Seikilos’un Sarkisi”, günümüze dek kalan ve tam olarak çalinabilen en eski müzik eserlerinden biri olarak bilinmektedir. Yazitin üzerinde yer alan ve Grekçe olan siirin Türkçe sözleri ise su sekilde:
“Isilda henüz yasiyorken. Gami tasayi at bir kenara. Hayat çok kisa (Hiçbir seyin seni üzmesine izin verme). Ve her sey yenik düserken zamana.