Hidroelektrik Santrallerde Kullanilacak Jeneratörlerde Seri Üretime Geçildi
Elektrik Üretim AS Genel Müdürü Izzet Alagöz: 'Normal sartlarda birini üretmek 6 ay sürüyor, biz seri üretime geçmis durumdayiz. Yakin zamanda ülkenin büyük santrallerinde de küçük santrallerinde de yerli jeneratör ve yerli türbinin ismini çok duyacagiz' 'Bir santralin elektrik üretim kapasitesi o yil gelen su geliri ve bakim becerileriyle oransal olarak belirlenebilir ancak bu ekipmanlari almak için 1012 milyon avro gibi bir bedel ödüyorduk. Bunu su anda biz 500 bin avro gibi bir rakama üretir hale geldik'
SINAN BALCIKOCA - Elektrik Üretim AS (EÜAS) Genel Müdürü Izzet Alagöz, Türkiye'deki hidroelektrik santrallerde kullanilacak jeneratörlerin seri üretimine basladiklarini belirterek, "Yakin zamanda ülkenin büyük santrallerinde de küçük santrallerinde de yerli jeneratör ve yerli türbinin ismini çok duyacagiz." dedi.
Türkiye Elektrik Sanayi Birligi (TESAB) ve Büyük Elektrik Sistemleri Uluslararasi Konseyi (CIGRE) Türkiye Ulusal Komitesi Baskanligi görevini de yürüten Alagöz, AA muhabirine, Türkiye'de kamunun elinde 64 elektrik santrali bulundugunu hatirlatti.
Özel sektöre ait olanlar dahil 1000'in üzerinde konvansiyonel elektrik santrali bulunmasina ragmen bunlardaki yerlilik oraninin istenilen seviyede olmadigini dile getiren Alagöz, özellikle ana ekipman noktasinda Türkiye'nin disaridan beslendigini anlatti.
Ülkenin bu makus talihini yikmak için türbin, jeneratör ve kontrol sistemi üretiminde çok ciddi projeleri hayata geçirdiklerini ve sonuçlarini almaya basladiklarini vurgulayan Alagöz, söyle devam etti:
"Münferit projeler duymaya basladiniz, bunu daha çok duyacaksiniz. Jeneratör üretimi denilince tam anlasilmadigi kanaatindeyim. Elektrik üretimi Osmanli'nin son döneminde ülkemize girmisti. Ilk santral ticari olarak Tarsus'ta kurulmasina ragmen ciddi manada Istanbul'da Silahtaraga'da kuruldu. Oradan baslayan bir hikayemiz var. Türkiye Cumhuriyeti tarihi boyunca üretilen ilk jeneratörü bundan iki yil önce Elektrik Üretim AS olarak biz ürettik. Neden ilk jeneratörü ürettik? Çünkü sürekli disaridan teknoloji alma gibi bir egilim devam edip gelmis bugüne kadar. Bakanligimizin Milli Enerji Politikasi geregince yerlilestirme çalismalari içinde biz Keban'in Türkiye'nin önemli barajlarindan biri olmasindan dolayi jeneratörüyle baslayarak bunu üretmeye çalistik. Bütün tasarim, üretim ve devreye alma teknolojilerindeki eksiklikleri tamamlayarak ilk jeneratörü 2019 yilinda devreye aldik."
- "Ilkini 4 yilda üretmisken, ikinciyi 4 ayda tamamladik"
Alagöz, ilk jeneratörün ardindan bu deneyimin gelecege aktarilmasi için çalismalara basladiklarini belirtti.
Jeneratörün ikincisini üretmemeleri halinde kazanimlarinin bosa gidecegine dikkati çeken Alagöz, "Yine Keban santralinde Türkiye'nin ikinci jeneratörünü ürettik. Ilkini 4 yilda üretmisken, ikinciyi 4 ayda tamamladik." diye konustu.
Izzet Alagöz, tecrübeleri arttigi için üçüncüsünde kapasite artirimina gittiklerini, 150 megavatlik üretim kapasitesini sadece jeneratörü yenileyerek 180 megavata çikardiklarini bildirdi.
Su anda dördüncü jeneratörü ürettiklerini kaydeden Alagöz, "Normal sartlarda birini üretmek 6 ay sürüyor, biz seri üretime geçmis durumdayiz. Yakin zamanda ülkenin büyük santrallerinde de küçük santrallerinde de yerli jeneratör ve yerli türbinin ismini çok duyacagiz. Bunun baslangicini yaptik, daha çok fazla proje yapacagiz." ifadelerini kullandi.
Türkiye'nin teknolojideki büyük hedefleri için var güçleriyle çalistiklarini anlatan Alagöz, su degerlendirmelerde bulundu:
"Bir santralin elektrik üretim kapasitesi o yil gelen su geliri ve bakim becerileriyle oransal olarak belirlenebilir ancak bu ekipmanlari almak için 10-12 milyon avro gibi bir bedel ödüyorduk. Bunu su anda biz 500 bin avro gibi bir rakama üretir hale geldik. Bu sadece ekonomik olarak kazanimimiz ancak bu alanda teknoloji transferi yapan 100'ün üzerinde arkadas yetistirdik. Bu arkadaslarimizin bundan sonra çok daha büyük isler yapacagi inanciyla hem yetismis insan sayisini artiriyoruz hem de santrallerdeki yerlilik oranini artiriyoruz. Ekonomik olarak santralin maliyetinden çok daha önemlisi yetismis insan gücümüzdür. Bu alandaki gelisimi ekonomik olarak elde ettigimiz kazanimlardan çok daha önemli görüyoruz."
Kaynak: AA
Türkiye Elektrik Sanayi Birligi (TESAB) ve Büyük Elektrik Sistemleri Uluslararasi Konseyi (CIGRE) Türkiye Ulusal Komitesi Baskanligi görevini de yürüten Alagöz, AA muhabirine, Türkiye'de kamunun elinde 64 elektrik santrali bulundugunu hatirlatti.
Özel sektöre ait olanlar dahil 1000'in üzerinde konvansiyonel elektrik santrali bulunmasina ragmen bunlardaki yerlilik oraninin istenilen seviyede olmadigini dile getiren Alagöz, özellikle ana ekipman noktasinda Türkiye'nin disaridan beslendigini anlatti.
Ülkenin bu makus talihini yikmak için türbin, jeneratör ve kontrol sistemi üretiminde çok ciddi projeleri hayata geçirdiklerini ve sonuçlarini almaya basladiklarini vurgulayan Alagöz, söyle devam etti:
"Münferit projeler duymaya basladiniz, bunu daha çok duyacaksiniz. Jeneratör üretimi denilince tam anlasilmadigi kanaatindeyim. Elektrik üretimi Osmanli'nin son döneminde ülkemize girmisti. Ilk santral ticari olarak Tarsus'ta kurulmasina ragmen ciddi manada Istanbul'da Silahtaraga'da kuruldu. Oradan baslayan bir hikayemiz var. Türkiye Cumhuriyeti tarihi boyunca üretilen ilk jeneratörü bundan iki yil önce Elektrik Üretim AS olarak biz ürettik. Neden ilk jeneratörü ürettik? Çünkü sürekli disaridan teknoloji alma gibi bir egilim devam edip gelmis bugüne kadar. Bakanligimizin Milli Enerji Politikasi geregince yerlilestirme çalismalari içinde biz Keban'in Türkiye'nin önemli barajlarindan biri olmasindan dolayi jeneratörüyle baslayarak bunu üretmeye çalistik. Bütün tasarim, üretim ve devreye alma teknolojilerindeki eksiklikleri tamamlayarak ilk jeneratörü 2019 yilinda devreye aldik."
- "Ilkini 4 yilda üretmisken, ikinciyi 4 ayda tamamladik"
Alagöz, ilk jeneratörün ardindan bu deneyimin gelecege aktarilmasi için çalismalara basladiklarini belirtti.
Jeneratörün ikincisini üretmemeleri halinde kazanimlarinin bosa gidecegine dikkati çeken Alagöz, "Yine Keban santralinde Türkiye'nin ikinci jeneratörünü ürettik. Ilkini 4 yilda üretmisken, ikinciyi 4 ayda tamamladik." diye konustu.
Izzet Alagöz, tecrübeleri arttigi için üçüncüsünde kapasite artirimina gittiklerini, 150 megavatlik üretim kapasitesini sadece jeneratörü yenileyerek 180 megavata çikardiklarini bildirdi.
Su anda dördüncü jeneratörü ürettiklerini kaydeden Alagöz, "Normal sartlarda birini üretmek 6 ay sürüyor, biz seri üretime geçmis durumdayiz. Yakin zamanda ülkenin büyük santrallerinde de küçük santrallerinde de yerli jeneratör ve yerli türbinin ismini çok duyacagiz. Bunun baslangicini yaptik, daha çok fazla proje yapacagiz." ifadelerini kullandi.
Türkiye'nin teknolojideki büyük hedefleri için var güçleriyle çalistiklarini anlatan Alagöz, su degerlendirmelerde bulundu:
"Bir santralin elektrik üretim kapasitesi o yil gelen su geliri ve bakim becerileriyle oransal olarak belirlenebilir ancak bu ekipmanlari almak için 10-12 milyon avro gibi bir bedel ödüyorduk. Bunu su anda biz 500 bin avro gibi bir rakama üretir hale geldik. Bu sadece ekonomik olarak kazanimimiz ancak bu alanda teknoloji transferi yapan 100'ün üzerinde arkadas yetistirdik. Bu arkadaslarimizin bundan sonra çok daha büyük isler yapacagi inanciyla hem yetismis insan sayisini artiriyoruz hem de santrallerdeki yerlilik oranini artiriyoruz. Ekonomik olarak santralin maliyetinden çok daha önemlisi yetismis insan gücümüzdür. Bu alandaki gelisimi ekonomik olarak elde ettigimiz kazanimlardan çok daha önemli görüyoruz."