'Sabun Bile Yapamazlar' Dendi Antikor Test Kiti Gelistirdiler

Dünyayi etkisi altina alan Covid-19’a karsi bilim insanlarinin çalismalari araliksiz sürerken Malatya Inönü Üniversitesi Fizyoloji Ana Bilim Dali Ögretim Üyesi Prof. Dr. Sedat Yildiz, Arastirma Görevlisi Faruk Disli ve Adiyaman Üniversitesi Tip Fakültesi Fizyoloji Ana Bilim Dali Ögretim Üyesi Cihat Uçar, "sabun bile yapamazlar" seklindeki elestirilere ragmen Covid-19 sürecinde antikor test kiti gelistirdi. Bilim insanlari tarafindan 10 bini askin deney yapilarak ortaya çikarilan ve 75 dakikada, 75 kisinin antikor sonucunu veren ELISA tabanli yerli antikor test kiti; Saglik Bakanligi, Halk Sagligi Genel Müdürlügü’nde yüzde 95 üzerinde dogruluk oraniyla onay almayi basardi. Yerli ve benzer testlere göre maliyeti ucuz olan test kiti ilw elde edilen basari ölçütleri, Amerika Birlesik Devletleri Gida ve Ilaç Dairesi (FDA) kriterlerini de karsilama basarisi gösterdi. Malatya Teknopark’in destekleriyle seri üretime geçilecek olan ve QuantiCOR adi verilen yerli antikor test kitinin yurt disina pazarlanmasi da hedefleniyor.

“Test kitimiz yüzde 95 dogruluk kriteri sagladi”

Pandemi sürecine katki saglayabilmek için 16 aydir çalisarak, yüzde 95 onayli antikorlu test kiti ürettiklerini ifade eden Prof. Dr. Sedat Yildiz, “Korona virüs salgini çiktiginda biz de bu konuda ne yapabiliriz diye düsündük. ELISA teknigini bildigimiz için antikorlari ELISA temelli tekniklerle ölçebiliriz diye düsündük ve bunu arastirmaya koyulduk. Yaklasik 16 aylik süreç sonunda ELISA antikor testini gelistirdik ve bunun Saglik Bakanligi, Halk Sagligi Genel Müdürlügü Mikrobiyoloji referans Laboratuvar Baskanligindan da onayini aldik. Bu onay verilirken siki prosedürlerden geçiyor. Yüzde 95’in üzerinde geçerliligi olmayan test kitleri kabul edilmiyor. Bizim test kitimiz bu kriterleri sagladi. Halk Sagligi Genel Müdürlügü de Dünya Saglik Örgütü’nün kriterlerini uyguluyor. Bu kriterler ayni zamanda ABD’nin uyguladigi kriterlerle de uyumlu kriterler” seklinde konustu.



Seri üretime geçilecek

Antikor kitinin tamamen yerli olarak üretildigini ve yasal prosedürlerden sonra seri üretime geçeceklerini belirten Prof. Dr. Sedat Yildiz, “Kitimiz az sayida siradan sarf malzemesi disinda yüzde yüz yerli. Adiyaman’da bulunan bir sirketle beraber çalisiyoruz. Ayrica, projemiz Inönü Üniversitesi ve Adiyaman Üniversitesi’nin destekleriyle yürütülmekte” dedi.



"Sabun bile yapamazlar diyenler oldu"

Testi gelistirmeye basladiklari zaman sosyal medyada Sabun bile yapamazsin denildigini ve yaklasik 10 bin deney yaptiktan sonra dogru sonuca ulastiklarini belirten Yildiz, “Bu testleri gelistirmeyle ilgili yorumlardan biri su oldu. Baktigimizda hepimiz gülmüstük. "Sabun bile yapamaz bunlar’ diye yorum yazmislar bizim fotografin altina. Hepimiz gülümsedik çünkü kendi kullanimimiz için sabun zaten yapiyorduk. Bu bize pozitif ivme oldu. Sonrasinda siki çalisarak yaklasik bir buçuk yil her gün çalisarak tahminimize göre 10 bin deney yaparak bu isi basariyla sonuçlandirmis olduk. Mutluyuz, 10 bin tane deney yaptik. Deneme yanilma çalismasi yaptik. Bu 10 bin tane deneme yanilma çalismasindan sadece 100 tanesi olumlu sonuç verdi. 100 tanesinden de yaklasik 10 tanesini kitimizde kullanabildik” seklinde konustu.



Test kitinin kaynagi sinirsiz

Test kitini piyasaya sürmek için markalasmanin önemli oldugunu ve Inönü Üniversite’si bünyesindeki Teknoparkla isbirligi yaptiklarini vurgulayan Yildiz, “Test kitimizin kaynagi sinirsiz oldugu için bunu sadece yerli pazarlara degil, yurtdisi pazarlara da sunmak isteriz. Farkli firmalarla görüsüp saglanabilir. Böyle bir ihtiyaç var. Test kitimizi piyasaya sürebilmek için, ticarilesmek gerekiyor. Bu anlamda Malatya Teknopark’ta bir sirket kurmamiz gerekti. Bu sirketi kurduk, bu sirket vasitasiyla piyasaya sunumunu saglayacagiz” dedi.



“Hedefimiz yerli ve milli üretime destek olmak”

Tek hedeflerini ülkenin ve milletin disa bagimliligini azaltmak ve yüksek katma degerli ürünler üretip ülkenin refahini arttirmak oldugunu ifade eden Teknopark Genel Müdürü Doç. Dr. Fatih Kocamaz, “Teknopark firmamiz, firmamiz bir akademisyen firmasi. Biz Inönü Üniversitesi’ndeki hocalarimizin firmalasmasi için çok ciddi çalismalar yapiyoruz. Firmamizin sahibi Sedat hocamiz çok uzun süredir bu konularda büyük basarilar elde etmis ve büyük tecrübe yapmis hocamizdi. Biz de ziyaretlerimizde kendisini sirket açma konusunda ikna etmistik. Bugün firmamizin meyvesini aldik. Gururla bunu tüm Türkiye’ ye duyuruyoruz. Ilk defa ELISA tabanli yerli ve milli Covid-19 antikor testini ürettik. Ticarilestirme asamasina geçmek üzereyiz. Birkaç belgeyi tamamladiktan sonra firmamiz ülkemizin ilk yerli ve milli antikor testini üretip satan firmamiz olacak. Tek bir hedefimiz var ülkemiz ver milletimiz için disa bagimliligi azaltacak yüksek katma degerli bir ürünler üretip ülkemizin refahini arttirabilmek” seklinde konustu.