Gaziantep'in Davalari Kitap Oldu

474 sayfadan olusan kitapta, 1 numarali Ayintab ser’iyye sicilinde yer alan mahkeme kayitlari Osmanli Türkçesi’nden Latin harflerine aktarilirken, her bir davayla birlikte anlasilabilirligi arttirmak için özet kismi eklenerek davanin içerigi kolay ulasilabilir hale getirildi.

Detayli bir degerlendirmeyle kayitlarin içerisinde geçen dönem kavramlari ve görevlilerinin tanimlarinin yapildigi eserde, bütünlük saglamak amaçlanirken, ayni zamanda içerikte bulunan davalar konular birer konu basligi altinda siniflandirildi. Okuyucular, dijital ortamda Prof. Dr. Ümit Ekin ve Senem Karagöz tarafindan hazirlanan ve elektronik olarak yayimlanan kitaba ücretsiz olarak www.gazikulturas.net sitesi üzerinden ulasabilir.

Kayitlar yaklasik 500 yillik bir geçmise isik tutuyor

Gaziantep’e ait en eski ser’iyye sicili olan “1 Numarali Ayintab Ser’iyye Sicili” 374 sayfa ve bin 461 belgeden olusuyor. Sicildeki belgeler 13 Zilhicce 937/28 Temmuz 1531 ile 11 Rebiülevvel 960/25 Subat 1553 tarihlerini kapsiyor. Yaklasik 500 yillik bir geçmise sahip olan kayitlari günümüze kadar getiren bu defter, Gaziantep’le ilgili ilgili essiz bilgileri içerisinde barindiriyor.

Osmanli Ayintab’inin sosyal, ekonomik yapisi ve gündelik hayatina hakkinda bilgiler içeren çok çesitli belgeleri barindiran sicilde, askeri sistemin isleyisinden vergi düzenine, aile yapisindan cinayet ve yaralama olaylarina varincaya kadar akla gelebilecek her konuda kayda ulasilabiliyor.

Gaziantep’in sosyal ve ekonomik tarihi yapisiyla ilgili essiz bilgiler içeren kitabin koordinasyonunu Gazikültür Yönetim Kurulu Baskani Hakan Tanriöver, editörlügünü ise Gazikültür Genel Müdürü Prof. Dr. Halil Ibrahim Yakar yapti.

Eser, Osmanli’nin yargi sürecindeki adil tutumunu gözler önüne seriyor

Kitabin editörlügünü üstlenen Gazikültür Genel Müdürü Prof. Dr. Halil Ibrahim Yakar, Osmanli Imparatorlugu’nun gelismis ve sistemli kayit tutma gelenegine sahip oldugunu belirterek, “Osmanli bürokrasisi sadece siyasi kayitlari degil adlî kayitlari da muntazaman tutmustur. Tutulan adli kayitlar, günümüze ser’iyye sicilleri içerisinde önemli bir miktarda ulasmistir. Ser’iyye sicilleri, Osmanli mahkemelerindeki dava tutanaklarinin kayda geçirildigi defterlere verilen isimdir. Osmanli mahkemelerinde Müslüman ve gayrimüslim farki gözetmeksizin adalet aranirdi. Bu açidan ser’iyye sicilleri incelendiginde insan hak, adalet ve hürriyetine verilen önem her sayfasinda göze çarpar. Insan haklarinin dünyada hak ettigi yerin geç dönemlere rastladigi düsünüldügünde ser’iyye sicilleri üzerinde incelemelerin artmasinin geregi ortadadir. Nitekim, sicillerde ortaya konulan adalet arayisi sadece geçmisin tozlu raflarinda kalmayarak günümüze, gelecegimize katki saglayabilirler" dedi.



Osmanli tarihi arastirmacilari için ser’iyye sicillerinin birincil kaynaklar oldugunu ifade eden Yakar, “Sadece tarihle sinirli kalmayarak basta hukuk olmak üzere sosyoloji, psikoloji gibi alanlarda da siciller önemli kaynaklar olarak bizleri beklemektedir. Çünkü, ser’iyye sicilleri geçmisi bütün canliligiyla günümüze tasirlar. Osmanli döneminde sehirlerdeki gündelik yasantidan numuneler barindirirlar. Bölgelere özgü gelenekleri de ser’iyye sicillerinde bulmak mümkündür. Gaziantep için de ayni durum geçerlidir. Sehrimize özgü gelenekleri ögrenebilmek ve uzantilarini belirleyebilmek amaciyla kayitlara bakmaliyiz” diye konustu.