USD (Alış - Satış) : 3,51 - 3,51 EURO (Alış - Satış) : 4,00 - 4,01

“Ergenekon olmasaydı açılım olmazdı”

İsveç'in en tanınmış Kürt uzmanlarından Kürdo Baksi, 'Kürt açılımı, Türkiye tarihinde Kürt meselesine en sıcak bakış. Ergenekon davası olmasaydı bu adımlar atılamazdı' dedi. 1985 yılından beri İsveç'te aktif gazetecilik yapan Baksi, Kürt açılımıyla ilgili görüşlerini Cihan muhabirine anlattı.

Güncel / 25 Ağustos 2009 Salı 11:59
“Ergenekon olmasaydı açılım olmazdı”

 

Şuan Tü ; rkiye ' deki mevcut AK Parti hü ; kü ; meti bir ' Kü ; rt aç ; ılımı ' girişiminde bulundu ve bu kapsamda da bazı siyasi partilerle ve kuruluşlarla gö ; rü ; şmelere başladı . Bu girişimleri , İsveç ; ' te yaşayan bir uzman olarak nasıl değerlendiriyorsunuz?
Hü ; kü ; metin Kü ; rt inisiyatifini ç ; ok pozitif gö ; rü ; yorum . Tabii ki bazı eleştirilerim var ama Tü ; rkiye Cumhuriyeti tarihinde Kü ; rt meselesine bu kadar sıcak bakmak bence hem Ankara hem de Kü ; rtler iç ; in olumlu bir adımdır . Şu ana kadar Kü ; rt meselesi tabu idi , Kü ; rt meselesini konuşmak ç ; ok zordu . Onun iç ; in de silahlar kullanıldı . O yü ; zden de silahlar uzak kalmak ve maksada ulaşma adına karşılıklı konuşmak bence ç ; ok gü ; zel . 84 yılda yapılması gerekenleri şu anda yapmak zor , geciktik biraz ama yine bu da iyidir . İnşallah Kü ; rtler iç ; in de Tü ; rkler iç ; in de daha olumlu adımlar ç ; ıkacaktır gö ; rü ; ştü ; kç ; e . Benim ailemin gelmiş olduğu Bitlis ' ten Norşin şehri var . Cumhurbaşkanımız Gü ; l , Norşin ismini kullanmış , Gü ; rpınar ismini kullanmamış . Kü ; rtç ; e ismini kullanması Tü ; rkiye ' de epey yankı oluşturdu . Ö ; zellikle de MHP ' den ç ; ok sert tepkiler geldi .
Evet , ama bence bunlar ç ; ok yanlış tepkilerdir . Ç ; ü ; nkü ; orasının asıl adı Norşin ' dir , İslamiyet ' te bile Norşin ' in ç ; ok ö ; nemli bir yeri vardır . Televizyonlarda , hem de bir Cumhurbaşkanı Norşin ismini kullandığında ben ç ; ok gurur duyuyorum . Ç ; ü ; nkü ; buralar tanıdığım , bildiğim yerlerdir . Dolayısıyla da Kü ; rt şehirlerinin , mezralarının isminin Kü ; rtç ; e olmasını istiyorum . Kü ; rtç ; e ile Tü ; rkç ; e aynı diller değildir . Tü ; rkiye ' nin farklılığını gö ; stermez , zenginliğini gö ; sterir . Madem bizim ü ; lkemizdeki insanlar gidip İngilizce , Fransa ö ; ğrenmek istiyor ; Kü ; rtç ; e de ö ; ğrenebilmeliydi . Birbirimizi daha iyi anlayabilirdik . Kü ; rtç ; enin serbestiyesi adına da değişik adımlar atılıyor&hellip ;
Şuan Kü ; rtç ; enin ü ; zerindeki baskı kaldırılıyor , bu benim iç ; in ç ; ok ö ; nemi bir şey . Kü ; rtç ; e dilinin serbestç ; e kullanılması ve hatta hukukta kullanılması benim iç ; in ç ; ok bü ; yü ; k bir adımdır . Serbest olmadığı sü ; rece de her zaman Kü ; rt sorunu olacaktır .
Kü ; rt aç ; ılımı adına daha neler yapılabilir , sizin somut ö ; nerileriniz nedir?
Bir kere ö ; ncelikli olan Anayasa ' da Kü ; rtç ; e dilinin tanınmasıdır . İkinci olarak ; tü ; m ö ; ğretim yerlerinde Kü ; rtç ; e okuma imkâ ; nları verilmelidir ; sıfır yaşından başlayıp ü ; niversiteye kadar . Ü ; ç ; ü ; ncü ; sü ; ; 20 bin Kü ; rt kö ; yü ; nü ; n isimleri geri verilmelidir . Ve ayrıca ö ; zellikle mahkemelerde ve diğer resmi kurumlarda Kü ; rtç ; e dilinin kullanılmasını istiyorum . Anayasa ' da da Tü ; rkiye ' de iki ayrı halkın yaşadığı belirtilmelidir . Şuan ki Irak Anayasasında 1958 yılından beri deniliyor ki : ' Irak halkı iki unsurdan oluşuyor ; Araplar ve Kü ; rtler . ' Bu , Tü ; rkiye ' de de yapılabilse tabii ki ç ; ok gü ; zel olur . Ama galiba ç ; ok zor . Kü ; rtlerin ve Kü ; rtç ; enin hukuksal olarak tanınması bü ; tü ; n olayları halleder .
TRT 6 Ç ; OK GÜ ; ZEL BİR ADIM AMA HUKUKİ BİR ZEMİNE OTURMALI
Ö ; nemli bir adım olarak da TRT 6 yayında . . .
TRT Şeş ' te gü ; zel programlar yapılıyor . Hatta ben de gittim orada konuştum . Ç ; ok hoşuma gidiyor . Fakat eğer hukuksal aç ; ıdan TRT Şeş ' in hukuksal kimliği yoksa demek ki AKP gidip bir başka hü ; kü ; met geldiğinde TRT Şeş de kapanacak . Bir Kü ; rt olarak TRT Şeş kanalının hukuksal sağlam temellere dayanmasını istiyorum .
TRT 6 ' nın genel iç ; eriği konusunda yorumlarınız?
TRT Şeş genel olarak ç ; ok iyidir , pozitif . Yakında Kü ; rtç ; e haberler de olur inşallah . Fakat kanalın hukuksal bir bağlantısı yok . Eğer gö ; z boyamak iç ; in , ' Avrupa bizi AB ' ye alacak , onlar memnun olsun ' durumuna gö ; tü ; rü ; lü ; rse mesele sadece ç ; ok kö ; tü ; olur . Kü ; rt meselesi 84 senedir ç ; ö ; zü ; lemedi ve Kü ; rt halkını kü ; ç ; ü ; k şeylerle kandırmak da gü ; zel olmaz . Kü ; rt meselesinde Ankara ' nın ciddi olmasını istiyorum . ' Bakın Kü ; rtler , Kü ; rtç ; e vardır , Kü ; rtlerin kanalı hukuksal olarak vardır ' denilebildiğinde o zaman biz Tü ; rkiye ' de Tü ; rklerle birlikte rahatç ; a yaşayabiliriz .
Başkaca da bir ö ; neriye ihtiyaç ; yok mu diyorsunuz?
Vallahi , Tü ; rkiye benim sö ; ylediklerimi de kolay kolay yapamaz . ( Gü ; lü ; yor ) . 20 sene iç ; erisinde bu sö ; ylediklerim yapılabilirse iyi olur . Ama istediğim başkaca şeyler de var tabii ki . Irak Kü ; rdistan ' ının rahat bırakılmasını istiyorum . Oralarda ç ; ok insan ö ; ldü ; rü ; ldü ; , dağ başında da ç ; ok insan var .
Bö ; yle bir dö ; nemde aftan da sö ; z ediliyor , dağdakileri topluma kazandırma ve ç ; atışmayı bitirme adına , af girişimini nasıl değerlendiriyorsunuz?
Tabii ki af ç ; ok iyidir , ç ; ü ; nkü ; dağ başında ç ; ok insan var ve bu insanların eve dö ; nmesini istiyorum . Onların hapse de girmesini istemiyorum .
Ahmet Tü ; rk de ' 30 yılda dağdalardı , 30 yıl da hapiste mi kalacaklar ' şeklinde bir yaklaşımla af meselesini ele almıştı&hellip ;
Bu yaklaşım , evet doğru 30 yıl dağda kalmış bir adamı bir de hapse koyacaksın , dolayısıyla da ö ; mrü ; bitmiş oluyor . Devlet , şefkatle bakmalı halkıyla bir ayrım yapmadan . Bö ; ylece sorun kendi kendine ç ; ö ; zü ; lü ; r gider .
AKP , KÜ ; RT AÇ ; ILIMI KONUSUNDA CİDDİ AMA TÜ ; RKİYE ' DE DENGELER&hellip ;
Peki , hü ; kü ; meti bu meseleyi ç ; ö ; zme noktasında samimi ve kararlı gö ; rü ; yor musunuz?
AKP hü ; kü ; metinin , Kü ; rt meselesini ç ; ö ; zmede ne kadar ciddi olduğunu iyi biliyorum . Fakat AKP hü ; kü ; meti ile ordu arasındaki sorunların ne olduğunu bilmiyorum . Bence Tü ; rkiye ' de şuanda ordu bir meselenin ç ; ö ; zü ; mü ; nü ; istemezse , hü ; kü ; metin onu ç ; ö ; zmesi gerç ; ekten ç ; ok zor olur .
Son MGK toplantısında da Kü ; rt aç ; ılımı vb demokratik aç ; ılımların devamı yö ; nü ; nde bir karar da ç ; ıktı . Bir mutabakat var gibi?
Evet , olumlu sinyaller verildi . Fakat her an geri adım atılabileceğini de biliyorum . Ç ; ü ; nkü ; Tü ; rkiye ' de buna benzer geri adımları ç ; ok gö ; rdü ; k . Eğer MGK Kü ; rt meselesinde ciddiyle bu mesele ç ; ö ; zü ; lü ; r , yoksa Kü ; rt meselesinin ç ; ö ; zü ; mü ; ç ; ok zor olur . Ç ; ü ; nkü ; Tü ; rkiye ' de sadece hü ; kü ; metler sorunları ç ; ö ; zmeye muktedir değildir .
CHP DÜ ; NYADA KÜ ; RT MESELESİNE EN KÖ ; TÜ ; BAKAN PARTİ
Hü ; kü ; met , meselenin ç ; ö ; zü ; mü ; adına meclisteki muhalefet partileriyle de gö ; rü ; şü ; yor . DTP ile gö ; rü ; ştü ; , CHP ve MHP ile de gö ; rü ; şmek istedi . CHP ve MHP ' nin meseleye yaklaşımı ç ; ok sert oldu . CHP , kendisini sosyal demokrat olarak niteliyor . Sizler de sosyal demokrasinin kalesi olarak kabul edile gelen İsveç ; ' te yaşıyorsunuz . Burada yaşayan bir aydın olarak CHP ' nin bu tavrını nasıl değerlendiriyorsunuz?
Bence CHP , dü ; nyada Kü ; rt meselesine en kö ; tü ; bakan bir partidir . CHP , Kü ; rt meselesini ç ; ö ; zmek istemiyor , ç ; ü ; nkü ; CHP Kü ; rtlere her zaman hakaret ediyor . Ve ben Deniz Baykal gibi Kü ; rtlere dü ; şman birisini gö ; rmedim . Deniz Baykal ' ı televizyonlarda gö ; rü ; nce ç ; ok korkuyorum . Tü ; rkiye ' de bö ; yle insanlar olmasından insanlık adına utanıyorum . Ben hayatımda , Tü ; rkiye ' de bu kadar nasyonalist , ırkç ; ı ve anti sosyalist bir insan gö ; rmedim , daha ne diyeyim .
Sizce CHP ile Baykal ' ın tavırları , yaklaşımları birebir ö ; rtü ; şü ; yor mu?
Bence , Baykal ' ın tavrı ile CHP ' nin tavrı aynı değildir . Baykal ' ın tavrı başka bir tavırdır . CHP iç ; in bö ; yle bir şey diyemem . Baykal ' ın Kü ; rtlere karşı bü ; yü ; k bir kini ve nefreti vardır . Ben bir Kü ; rt olarak , Tü ; rkiye Cumhuriyeti vatandaşı olarak onu televizyonda gö ; rdü ; ğü ; m zaman ç ; ok ü ; zü ; lü ; yorum .
Sosyal demokrasinin yerleşik olduğu bir ü ; lkede bulunuyorsunuz ve buranın kü ; ltü ; rü ; ne hâ ; kim birisiniz . Kü ; rt meselesi gibi demokratik aç ; ılımlar konusunda CHP ' den neler bekliyorsunuz , oradakilere ne gibi ö ; nerileriniz var?
Bence Kü ; rtlere en ç ; ok sahip ç ; ıkan , onların haklarını savunan , sosyal demokrat CHP ' nin olması gerekirdi . Ama CHP bunu yapmadı . Biz şu anda bir Kü ; rt olarak Avrupa ' da CHP ' nin aleyhinde elimden geldiğince ç ; alışıyorum ve CHP ' nin Sosyalist Enternasyonal ' den ihracı iç ; in ç ; ok mü ; cadele ediyorum . Bunu aç ; ıkç ; a sö ; yleyeyim . Bö ; yle bir lobiye katılıyorum . Dü ; nyada ne kadar sol , sosyalist milletvekili varsa onlarla ç ; alışıyorum , sırf CHP Sosyalist Enternasyonal ' den ç ; ıksın diye . CHP , Kü ; rtleri kendisine dü ; şman ilan ettiği iç ; in ben de onları dü ; şman ilan etmişim .
Burada gö ; rü ; ştü ; ğü ; mü ; z bazı Sosyal Demokrat milletvekilleri ise , ' CHP ' nin sosyalist enternasyonal ' den atılması iç ; in uğraştık ö ; nce . Ama şimdi , iç ; imizde kalsa da iç ; imizdeyken dü ; zeltmeye , sosyal demokratlığa dö ; nü ; ştü ; rmeye ç ; alışsak mı diye dü ; şü ; nmeye başladık ' diyorlar . Bu yaklaşıma ne diyorsunuz?
( Gü ; lü ; yor ) Hayır , kimse Deniz Baykal ' ı dü ; zeltemez . Baykal , yanlış bir yolda ve onun izole edilmesi lazım . Siyasetten hemen ç ; ıkmasını istiyorum , ç ; ü ; nkü ; dü ; nyada Tü ; rkiye ' ye en ç ; ok zarar veren insan Deniz Baykal ' dır , Tü ; rk ordusu değildir . Şu anda Tü ; rkiye ' ye ve Tü ; rklere en ç ; ok zarar veren insan , Deniz Baykal ' dır . Ben bunu her yerde sö ; ylerim , CNN ' de de , başka yerlerde de . Ç ; ü ; nkü ; bö ; yle bir şey gö ; rmedim . Belki bunu yayınlamazsınız ama&hellip ;
PKK ' NIN DA ARTIK SİLAHLARINI BIRAKMASINI İSTİYORUM
Kü ; rt aç ; ılımının konuşulduğu bir yerde , Ö ; calan da İmralı ' dan meseleye dâ ; hil olmaya ç ; alışıyor . Onun yaklaşımlarını nasıl buluyorsunuz?
Evet , şuanda PKK ' nın rolü ; ç ; ok ö ; nemlidir . Ben , PKK ' nın silahlarını bırakmasını istiyorum . Ö ; calan ' ın da , benim gibi Kü ; rtlerin dilinin anayasada kabul edilmesini savunmasını arzuluyorum . Kü ; ç ; ü ; k haklar istemek bence yanlıştır . Ben Tü ; rk devleti Kü ; rtler olarak bizleri tanımaya başlıyor , bizler de iç ; imizdekileri sö ; yleyelim , ' Bizler bö ; yle yaşamak istiyoruz ' diye . Anayasada bizi ve dilimizi tanıyacaksınız ve Tü ; rkiye Cumhuriyeti vatandaşları olarak birlikte , beraber yaşayacağız . Ondan sonra her şey hallolur . Zannediyorum , Ö ; calan da ona yakın bir şeyler isteyebilir .
Ö ; calan ' ın Kü ; rt aç ; ılımda devreye girmesi , meseleyi sekteye uğratır mı uğratmaz mı?
Kü ; rt meselesi , ç ; ok bü ; yü ; k bir meseledir . Ö ; calan ' ın katılması ya da katılmaması o kadar da ö ; nemli değildir . Ama PKK ' nın da bir yandan mutlu olması gerekir . Ç ; ü ; nkü ; Ö ; calan 10 senedir hapistedir , ne kadar imkâ ; nları var , neyi ne kadar biliyor , onu bilmiyorum . Ki dedim , 10 senedir hapiste . Bizde bir sö ; z var ; ' 7 sene eve gelmeyen adamla konuşmayacaksın . ' Ne diyeceksin ; 10 senedir gö ; rmemişiz , bilmemişiz . Bilemiyorum , ne istiyor? Fakat Tü ; rkiye ' de 20 milyona yakın Kü ; rt yaşıyor ve Kü ; rt meselesi bir insana bağlanmamalıdır . Tü ; rkiye ' de devleti , oturup konuşmak , muhatap bulmak istiyorsa ; seç ; eceği ç ; ok insanlar var ama yalnız Ö ; calan ile oturması yanlıştır . Diğer Kü ; rtlerle de oturmasını isterim , entelektü ; el Kü ; rtleri , diğer Kü ; rt partilerini de getirsinler . Tü ; rk devletinin Ö ; calan ' la masaya oturacağını zannetmiyorum . Diğer Kü ; rtlerle de oturup konuşulacağını pek zannetmiyorum , ç ; ü ; nkü ; Tü ; rkiye , Kü ; rtlerle masaya oturmadan Kü ; rt meselesini ç ; ö ; zmek istiyor . Ben de diyorum ki ; Tü ; rkiye , bazı Kü ; rtlerle oturup konuşarak Kü ; rt meselesini ç ; ö ; zsü ; n .
ERGENEKON DAVASI OLMASA , KÜ ; RT AÇ ; ILIMINDA BU KADAR MESAFE ALINAMAZDI
Tü ; rkiye ' de şuan da bir Ergenekon Davası sü ; reci yaşanıyor , Doğuda yapılan bazı eylemler aydınlanıyor . Bu yaşanan sü ; recin , Kü ; rt aç ; ılımından bahsedilmesine katkı sağladığını dü ; şü ; nü ; yor musunuz?
Ç ; ok gü ; zel bir soru , Ergenekon Davası aç ; ılmasaydı , biz şimdi Kü ; rt meselesinde o kadar ileriye adımlar atamazdık . Ergenekon Davaları , Tü ; rkiye iç ; in hakikaten ç ; ok ö ; nemli davalardır . Kü ; rt meselesinin ç ; ö ; zü ; mü ; nü ; geciktiren insanların bö ; yle izole olmaları , mahkemelere ç ; ıkarılmaları ç ; ok bü ; yü ; k , gü ; zel adımlardır . Ve Ergenekon davaları gö ; steriyor ki , Tü ; rkiye ' de hü ; kü ; metler gerç ; ekten o kadar serbest yaşamamışlar , o kadar serbest hareket edememişler . Ama ben meselenin bittiğine , Ergenekon ' un bü ; tü ; n kadrolarının tutuklandığına inanmıyorum . Fakat Ergenekon ' da etkili olan birileri siyasetin ve de operasyonların dışında kaldı . Tü ; rkiye ' de son 4-5 sene iç ; erisinde ç ; ok ilginç ; şeyler oldu , Ergenekon davası , AKP hü ; kü ; metinin ü ; st ü ; ste seç ; imler kazanması ç ; ok ö ; nemli . Ç ; ü ; nkü ; uluslararası siyasetç ; ilere gö ; re ; 12 sene iktidarda kalamayan bir parti , kö ; klü ; değişiklikler yapamıyormuş . Dü ; nyanın her yerinde bu durum aynı 12 sene iktidarda kalan bir parti de tü ; m ü ; lkede ancak yü ; zde 30 ' luk bir değişiklik yapabiliyormuş . Bunun hesapları , istatiskleri var . Dolayısıyla da AKP ' nin ü ; st ü ; ste seç ; imleri kazanması beni ç ; ok sevindiriyor . Ergenekon ' un ortaya ç ; ıkması da bü ; yü ; k bir şans hatta şunu diyorum , AKP tek başına iktidara gelmeseydi , yine Kü ; rt sorununun ele alınması gecikirdi . Kimle koalisyon yapsa işi zordu . MHP ile de CHP ile de yapsa , yine Kü ; rt sorunu bu noktaya gelemezdi . Allah ' a şü ; kü ; r ki , AKP tek başına iktidar oldu . ( Gü ; lü ; yor )
Peki , İsveç ; medyası ve entelektü ; elleri Ergenekon davasını nasıl gö ; rü ; yor , sizce meseleye yeterince vakıflar mı?
Onlar da ç ; ok iyi anlamışlardır ç ; ü ; nkü ; Ergenekon , İsveç ; ' te ç ; ok iyi bilinen bir davadır . Ben de bununla ilgili ç ; ok telefon sö ; yleşileri yaptım . Hemen her ay bir gazeteden teklif gelir Ergenekon ve JİTEM hakkında sö ; yleşi veririm . JİTEM de iyi biliniyor , ç ; ü ; nkü ; bir zamanlar JİTEM ' de ç ; alışıp da İsveç ; ' e iltica etmiş insanlar var . Bu davaları ç ; ok iyi biliyorlar ve olaya ç ; ok hâ ; kimler . ( Gü ; lü ; yor ) Hatta şimdi benden ç ; ok daha iyi biliyorlar gerç ; ekten .
İsveç ; AB dö ; nem başkanlığını devraldı , temelde de Tü ; rkiye ' nin AB ü ; yeliğine taraftar . AB yolunda Kü ; rt meselesinin ç ; ö ; zü ; mü ; İsveç ; liler tarafından nasıl gö ; rü ; lü ; yor?
İsveç ; , Tü ; rkiye iç ; in ç ; ok ö ; nemli bir ü ; lkedir . İsveç ; ve Tü ; rkiye ; tarihi olarak ç ; ok dost ü ; lkeler . Şuan gö ; rdü ; ğü ; m ; İsveç ; devleti Tü ; rkiye ' ye yardımcı olmak istiyor . Başbakan Erdoğan ' ın da İsveç ; devletine karşı bü ; yü ; k bir saygısı var . Fakat Kü ; rt meselesini ç ; ö ; zmeden Tü ; rkiye AB ' ye giremez . İsveç ; de Tü ; rkiye ' ye diyor ki : ' Dost acı sö ; yler . Siz Kü ; rtlerin haklarına sahip ç ; ıkın , biz de sizlere ü ; yelik konularında yardımcı olalım ' . AB ' de Fransa ' nın rolü ; , kö ; tü ; adam rolü ; dü ; r . ( Gü ; lü ; yor ) Hep Erol Taş rolü ; nde oynuyor . Almanya ' nın rolü ; de kö ; tü ; dü ; r . Ama İsveç ; ' in rolü ; pozitiftir . Ama bunların birbiriyle ilişkileri ç ; ok iyi bir bakıyorsunuz , ö ; nce Fransa Tü ; rkiye ' nin aleyhinde konuşuyor , daha sonra Almanya geliyor . Daha sonra İsveç ; ' ten birileri ç ; ıkıyor , ' Bu bö ; yle değildir , biz Tü ; rkiye ' yi ç ; ok seviyoruz ' diyor . Şuan da Tü ; rkiye ' nin AB ' de olmasını en ç ; ok isteyen halk , İsveç ; halkıdır . İsveç ; lilerin yü ; zde 70 ' ine yakını , Tü ; rkiye ' nin AB ' de olmasını ister . Ama Fransa ' ya baktığımızda yü ; zde 30 ' unu bile bulamayız . Şunu da sö ; yleyebilirim ; bir ü ; lke ne kadar coğrafik olarak Tü ; rkiye ' ye yakınsa , o kadar Tü ; rkiye ' nin AB ' ye ü ; yeliğini istemiyorlar .

BaşbakanAvrupaErol TaşAlmanyaAnayasa



Feedback
Bu sayfa veya içerik ile ilgili bir sorun olduğunu mu düşünüyorsun?
Lütfen bir kaç saniyeni ayır ve aşağıdaki form ile bize bildir
Mail Adresiniz:
Resim Doğrulama Kodu Kodu Yenile
HABERDAR OLMAK İÇİN MAİL BÜLTENİMİZE KAYIT OLUN
Copyright BeyazGazete.Com ' Tüm Hakları Saklıdır. Web sitemizde yayınlanan haberlerin telif hakları haber kaynaklarına aittir. Kaynakları beraberinde belirtilmiştir. Haberleri kopyalamayınız.
Ajanslar
yukarı