NASA Uzmani, Ay Programini Anlatti

NASA Ames Arastirma Merkezi Görev Sistemleri Yöneticisi Jay Trimble, IEÜ Konferans Salonu’nda lise düzeyinde yaklasik 400 ögrenciye “NASA’nin Uzay Yolculugu” hakkinda bilgi verdi. Trimble, “Dünyanin birçok farkli noktasinda uzay görevlerine olan ilginin arttigini görüyoruz. 1960’larda aya iliskin proje Apollon’du ve Apollon’un amaci aya ayak basmakti. Bu proje çerçevesinde birçok asama gerçeklestirildi.

Benzer bir gelisim süreci Artemis için de geçerli ama çok daha hizli ilerleyecek. Artemis projelerinin Apollon projelerinden temel farki daha kalici ve sürdürülebilir bakis açisiyla uzay görevlerinin gerçeklestirilmesidir. Artemis 1, atmosfer disi bir misyon olarak gerçeklestirildi.

Artemis 2 ise önümüzdeki sene insanli ilk uzay aracini içeriyor. Artemis 3’te de aya ayak basmayi ve orada kalici bir insan varligi olusturmayi planliyoruz” diye konustu.

Konferansta, IEÜ Rektörü ve TÜBITAK Uzay Arastirmalari Destek Grubu Yürütme Kurulu Üyesi Prof. Dr. Murat Askar ve IEÜ Mühendislik Fakültesi Havacilik ve Uzay Mühendisligi Bölümü Ögretim Üyesi ve TUA Baskani Danismani Dr. Fabrizio Pinto da ögrencilere uzay çalismalari ile ilgili bilgi aktariminda bulundu.

Türkiye’deki çalismalar hiz kazandi

IEÜ Rektörü ve TÜBITAK Uzay Arastirmalari Destek Grubu Yürütme Kurulu Üyesi Prof. Dr. Murat Askar, Türkiye’deki çalismalarla ilgili sunlari söyledi: “Su anda milli teknolojiler gelistirme asamasinda çok önemli bir noktaya geldik. Daha önce Türksat adini verdigimiz bir dizi uydumuz vardi. Saniyorum 2024 sonu, 2025 basinda Türsat zinciri uydusunu yerli yapim olarak uzaya göndermis olacagiz. Bu uydu teknolojilerini üretebilmek ve isletebilmek ayri bir güç. Türkiye, bu teknolojilere sahip oldugunu dünyaya göstermis olacak. Uzay istasyonuna bir Türk astronotun gönderilmesi ile ilgili egitimler de yakin zamanda tamamlanmis olacak ve yil sonu ya da önümüzdeki yilin baslarinda Türk astronotlari Uluslararasi Uzay Üssüne giderek orada bazi deneyleri yapar hale gelecek. Türkiye’nin yürüttügü bir diger projemiz de aya uydu göndermek. Gezegenler arasi seyahatte belirli bir yörüngeye girmek, o yörüngeden çikmak, cismin yörüngesine girmek ve hesaplari yapabilmek güçlü bir birikim istiyor. Türkiye de bu birikime sahip. Ay programi çerçevesinde Türkiye bunu da gösterecek. Önce Türkiye etrafinda yörüngeye girecek. Daha sonra yörüngeden çikacak, ayin etrafinda yörüngeye girecek ve daha sonra ayin yüzeyine sert inis yapacak. Bu yolda giderken de uzayla ilgili detayli fotograflar çekecek.”

Ay programi

Konferans hakkinda degerlendirmede bulunan Askar, “NASA’dan gelen konugumuz, NASA’nin ay programinin baslattigini ifade etti.

Ay yüzeyinde gidecek bir aracin tasarimi ile ilgili bizlere bilgi verdi. ‘Son zamanlarda aya gitmekle ilgili programlar niye rafa kaldirildi?’ sorulari vardi. Görünen o ki NASA, ay programini yeniden canlandirmaya karar vermis” ifadelerini kullandi.