Devlet Korumasindaki Deniz Çayirlarini Söktüler
Balikesir’in Erdek ilçesinde yapilan plaj temizligi sirasinda koruma altindaki deniz çayirlari kepçelerle sökülerek kiyiya yigildi. Prof. Dr. Mustafa Sari, “Marmara Denizi oksijen krizine dogru ilerliyor. Bunun önüne geçecek olan en önemli tür topluluklarindan birisi deniz çayirlaridir. Bir taraftan müsilaj yüzünden denizlerimizin oksijeni azaliyor, bir taraftan biz bu oksijeni saglayacak olan türlere zarar vermeye basladik” dedi.
Erdek’e bagli Narli Mahallesi’nde yapilan plaj temizligi sirasinda, koruma altindaki önemli türler arasinda bulunan deniz çayirlarinin kepçelerle sökülerek kiyiya yigildigi ortaya çikti.
Bandirma Onyedi Eylül Üniversitesi Denizcilik Fakültesi Ögretim Üyesi Prof. Dr. Mustafa Sari, binlerce kök deniz çayirinin yani sira koruma altindaki pinalar da dahil deniz canlilarinin zarar gördügünü belirtti.
Marmara Denizi’nde hayati öneme sahip olan deniz çayirlarinin korunmasi gerektigini vurgulayan Sari, yetkililerin olayi inceleyip sorumlulari tespit ederek gerekli yasal islemleri baslatmasini talep etti.
Prof. Dr. Mustafa Sari, deniz çayirlarinin Akdeniz havzasinda özellikle 50 milyon yildir deniz ekosisteminin bir parçasi oldugunun altini çizerek, “Oksijen üreten, denizin akcigerleridir. Bir metrekarelik deniz çayiri alani yaklasik olarak 10 litre oksijen üretiyor. Onun disinda iklim degisikligi ile ilgili yasadigimiz son yillardaki krizle baglantili olarak karbon yataklaridir. Yani bizim karbon emisyonunu azaltmak için bütün yaptigimiz çabalara en büyük destek deniz çayirlarindan gelir. Diger taraftan kiyida yasayan baliklar ve deniz organizmalarinin tamami için üreme, beslenme, barinma, saklanma alanidir. Dolayisiyla deniz çayirinin denizden çikardiginiz anda adeta bir canlinin akcigerlerini sökmüs gibi olursunuz. Bu yüzden çok önemlidir” dedi.
“Deniz ekosistemini için faydalari saymakla bitmez”
Deniz çayirlarinin kiyida erozyonu önledigini anlatan Sari, “Güzel plajlarimiz olsun istiyoruz ya, bunlar dalga erozyonunu önlüyor. Suyun içindeki partikülleri tutar. Böylece suyun berrak olmasini saglar. Deniz ekosistemi için faydalarini saymakla bitiremeyecegiz, çok kiymetli bitkisel organizmalardir. Özellikle son yillarda nüfus ve sanayinin artmasi ile beraber denizel alan üstündeki kiyisal alan üstündeki baskilarin artmasiyla beraber deniz çayirlarinin zayifladigini, zarar gördügü fark ediyoruz. Bu yüzden bütün dünyada koruma altinda olan türler arasinda sayilir. Ülkemizde hem ulusal yasalar geregi hem taraf oldugumuz uluslar arasi sözlesmeler çerçevesinde deniz çayirlarini korumak için çaba sarf etmektedir” diye konustu.
“Marmara Denizi oksijen krizine dogru ilerliyor”
Marmara Denizi’nde dört tür deniz çayiri oldugunu belirten Sari, “Akdeniz de olan tür, Marmara Deniz’inde az görülüyor. Simdiki bilinen alanlar Pasalimani Adasi’nin sinirli bir bölgesindedir. Birisi de Erdek Narli’da çok sinirli bir bölgedir. Marmara Denizi için deniz çayirlarinin önemi, diger denizlerden biraz daha kritiktir. Sebebi de 2021 yilinda korkunç bir müsilaj felaketi yasadik. Bu müsilaj felaketinden sonra Marmara Deniz’i derinliklerinde oksijen azalmaya basladi.
Oksijen kritik seviyenin altina düsmeye basladi.
Marmara Denizi oksijen krizine dogru ilerliyor. Bunun önüne geçecek olan en önemli tür topluluklarindan birisi deniz çayirlaridir. Bir taraftan müsilaj yüzünden denizlerimizin oksijeni azaliyor, bir taraftan biz bu oksijeni saglayacak olan türlere zarar vermeye basladik. Çevre, Sehircilik ve Iklim Degisikligi Bakanligi Tabiat Varliklarini Koruma Genel Müdürlügü ‘Marçayir’ adinda Marmara Deniz’i çayir alanlarinin belirlenmesi projesini desteklemeye basladi.
Bizde üniversite olarak, Tabiat Varliklarini Koruma Genel Müdürlügü ile yaptigimiz protokolde bütün Marmara Denizi kiyilarindaki deniz çayirlarini tespit etmeye çalisiyoruz” ifadelerini kullandi.
Plaj temizligi adi altinda deniz çayirlarini söktüler
Devletin su anda deniz çayirlarinin belirlemek ve korumak için destek oldugunu, para harcadigini sözlerine ekleyen Prof. Dr. Mustafa Sari, “Gel gör ki, 29-30 Haziran tarihlerinde tam hafta sonuna denk getiriyorlar. Narli’da suursuz bir grup çikiyorlar kendi aralarinda para topluyor, sanki babalarinin tarlasinda kazi yaptirir gibi ‘plaji temizliyoruz’ diye deniz çayirlarini söktürüyorlar. Plaj temizligi dertleri yok. Onlarin derdi ayaklarina yosun degmesin. Deniz çayirlari umurlarinda bile degil. Çok üzücü bir olayla karsi karsiyayiz. Burasi özel çevre koruma bölgesidir. Özel çevre koruma bölgesinde çivi bile çakacaksaniz bakanliktan izin almak zorundasiniz. Hiçbir resmi kuruma haber vermeden, izin almadan kepçeyi nasil sokarsiniz? Hiç mi vicdaniniz yok. Deniz çayirlarinin içinde yasayan, koruma altinda olan pinalar, balik yavrular, istiridyeler, midyeler, taraklar ve sayamadigim onlarca tür öldü. Yukaridan çekilen görüntülerde görüyoruz, 3-5 metre degil, oldukça uzun sahili kendi kafalarina göre deniz çayirlarini söktürmüsler. Bunlar hakkinda gerekli yasal islemin yapilmasini talep etmistik. Bunun yapildigina dair bilgi verildi, bizler memnun olduk. Bunu tüm birimlerimize, kurumlarimiza çok tesekkür ediyoruz. Ceza kesmek yeterli degil. Bunu bizim duyurmamiz lazim. Insanlara deniz çayirlarinin önemini daha çok anlatmaliyiz. Okullarimizda, plajda afisler olmali. Deniz çayirlarina zarar verilmemesi için panolar olmalidir” dedi.