Hayatlari Pahasina Müdahale
Emniyet Genel Müdürlügü Kriminal Daire Baskanligi bünyesinde yer alan Bomba Imha ve Inceleme Sube Müdürlügü ekipleri, süpheli cisim ve patlayici düzeneklere müdahale ediyor. “Ilk hatan son hatan olur” sloganiyla hareket eden bomba uzmani polisler, olasi facialarin önüne hayatlarini tehlikeye atarak geçiyor.
Egitimlerde görevler kadar zorlu
Göreve çikmadan önce psikolojik ve fiziksel açidan farkli egitimlere tabi tutulan bomba uzmani adaylar, 4 aylik ‘Bomba Uzmani Temel Egitim’ kursunun ilk 7 haftasini teorik egitimlerle geçiriyor. 9 hafta süren uygulamali arazi egitimini de tamamlamayi basaran adaylar ‘Bomba Uzmani’ unvanina sahip oluyor. Egitimler sirasinda her türlü dijital ya da el yapimi bombalara ne sekilde müdahale etmesi gerektigini ögrenen yeni uzmanlar, en az 6 ay boyunca kendisinden daha kidemli ve tecrübeli bir uzman esliginde görevlerde yer aliyor.
“Sanal-Artirilmis Gerçeklik Egitim Sinifi” ile gerçekçi operasyonel egitim
Egitimlerin en önemli bölümlerinden birisi ise ‘Sanal-Artirilmis Gerçeklik Egitim Sinifi’nda yer aliyor. Sistem sayesinde bomba uzmani polislere sanal ortamda egitim verilebiliyor. Egitimlerde, birçok mekan ve durum simüle edilmis haliyle bulunurken, farkli senaryolarla da pek çok taktiksel operasyon aslina uygun bir sekilde gerçeklestirilebiliyor. Sistemde kullanilan ekipmanlar ise gerçegine uygun sekilde optimize edilmis durumda. Bunun yani sira ‘Elektronik Egitim Sinifi’nda da 2 hafta egitim gören polisler burada elektronik aksamlar hakkinda tecrübe ediniyor. Tüm bu unsurlar sayesinde ise polislerinin bir yandan algilama, karar verme ve uygulama yetileri gelisirken, diger yandan da operasyonel becerileri hep diri tutuluyor.
Hayatlari pahasina müdahale
Ihbar üzerine olay yerine giden bomba uzmanlari, öncelikle gerekli kontrollerini ve risk analizlerini yapiyor. Ekipler, çevre güvenliginin saglanmasinin ardindan ise yönetmelik çerçevesinde süpheli cisim veya patlayici düzenege müdahale ediyor. Tehlikeden tehlikeye kosan bombaci polisler, imha robotunun kullanilmadigi durumlarda ise üzerindeki 40 kilogramlik koruyucu elbise esliginde süpheli cisme bizzat müdahale ediyor.
Ekipmanlarin ve malzemelerin neredeyse tamami yerli ve milli
Bomba uzmani polislerin egitimlerinden tatbikatlarina, görev sirasinda giydikleri kiyafetlerinden el aletlerine kadar kullandiklari birçok malzeme ve ekipman ise yerli ve milli imkanlarla üretilmis durumda.
“Ayni anda 26 kursiyere egitim verebiliyoruz”
21 yilini geride biraktigi polislik mesleginin son 17 yilinda Bomba Uzmani olarak görev yapan Ferudun Yurt, Bomba Imha ve Inceleme Sube Müdürlügü ile ilgili detaylardan bahsetti. Elektronik egitim sinifi ile ilgili konusan Yurt, sunlari dedi:
“Elektronik egitim sinifimizda kursiyerlerimize mesleki elektronik egitim veriyoruz. Yaklasik 2 hafta süren bir egitim oluyor burada. El aletleri, elektronik devre tasarimi yapiminda kullanilan diger aletler, devre elemanlari, kullanim alanlari gibi konularda kursiyerlerimiz egitim aliyor. Bu sinifta ayni anda 26 kursiyere egitim verebiliyoruz. Kullanmamiz gereken bütün ekipman ve araç gereçler burada mevcut. Alaninda tecrübeli en az 3 egitmenimiz tarafindan dersler veriliyor.”
“Kursiyerlerimiz sanal ortamda da egitim aliyor”
Sanal-Artirilmis Gerçeklik Egitim Sinifindan bahseden Yurt, “Burayi, gelisen teknolojiye ayak uydurabilmek adina, kursiyerlerimize sanal ortamda egitim verebilmek için hazirladik. Sahada karsilasabilecek olaylarin senaryolari hazirlanip, burada sanal gerçeklilik gözlügü ile egitimleri veriliyor. Patlama sonrasi olay yeri inceleme ve müdahale çalismalari, robot ve mayin dedektörü kullanimi gibi birçok senaryomuz hazirlanmis durumda. Burasi sayesinde kursiyerlerimiz olumsuz hava sartlarindan da etkilenmemis oluyor. Burada daha detayli ve geriye dönük çalismalar yapilabiliyor. Senaryolarimiz artirilabiliyor. Zamana ve mekana bagli kalmaksizin çalismalar yapilabiliyor. Bu sayede ise kursiyerlerimiz kabiliyet ve tecrübelerini artirmis oluyor. Bu sistem 2 yildir egitim programimiza dahil edilmis durumda” dedi.
“Türkiye’de aktif olarak çalisan 400 bomba uzmani var”
400 bomba uzmaninin yurdun her tarafinda görev yaptigini belirten Yurt, “Bomba Imha ve Inceleme Sube Müdürlügü 1979 yilindan beri emniyet teskilatinda aktif olarak çalisiyor. Sehir içlerinde meydana gelen süpheli paket, patlamis veya patlamamis bomba olaylari ve bu durumlarin incelenmesi konularinda görev yapmaktadir. Yerleskemizde 40 bomba uzmani ile birlikte görev yapiyoruz. Türkiye’de ise aktif olarak çalisan 400 bomba uzmani var” ifadelerini kullandi.
“Kursumuz 16 hafta sürüyor”
Egitim süreci hakkinda bilgi veren Yurt, "Kursumuz 16 hafta sürüyor fakat sürece bagli olarak degisebiliyor. Adaylar önce 7 hafta teorik egitim aliyor. Daha sonraki 9 haftada da arazide gerçeklestirilen uygulamali egitime tabi tutuluyorlar. Psikolojik ve fiziksel baskisi yükse bir egitimimiz var. Kursiyerler adeta her gün bir sinav içerisinde olduklari için elenme orani da oldukça yüksek olabiliyor” seklinde konustu.
Yeni uzmanlarin 6 ay boyunca kidemli uzmanlarla birlikte çalistigini söyleyen Yurt, “Kursu bitiren polisler bomba uzmani sertifikasi aliyor. Biz de ise isleyis ‘usta çirak’ iliskisi gibi devam eder. Yeni uzmanlar, kendilerinden kidemli ve tecrübeli polislerin gözetiminde 6 ay daha kontrollü bir sekilde sahaya uyum sagliyorlar” diye konustu.
“Yönetmelikte belirtilen müdahale sekillerinden birisini uygulaniyor”
Müdahale esnasinda uygulanan yöntemlerden bahseden Yurt, “Süpheli paket olaylarinda ise paketle belirli bir emniyet mesafesi araligi birakma durumumuz var. Bizden önce olay yerine intikal eden ekiplerimizin olay yerini tamamen emniyet seridi ile kapatip tahliye etmesi gerekiyor. Ihbari alan ekibimiz gerekli hazirliklarini yapiyor. Risk analizini ve ihbar seklini degerlendiriyor. Ardindan da yönetmelikte belirtilen müdahale sekillerinden birisini uyguluyorlar” dedi.
“Koruyucu kiyafetimiz 40 kilogram”
Kullandiklari ekipman ve malzemelerle ilgili konusan Yurt, “Olaylarda, bomba imha robotu, sinyal kesici, frekans bozucu, bomba imha elbisesi kullaniyoruz. Bunun yaninda da ‘fünye’ olarak bilinen düsük miktarda patlayici içeren malzemeler kullaniyoruz. Kullandigimiz malzemelerin neredeyse tamami yerli ve milli. Koruyucu kiyafetimiz ise 40 kilogram. Belirli miktarda patlayiciya belirli mesafelerde koruma saglayabiliyor” ifadelerine yer verdi.
“Hata yapma durumu olmayan bir birimiz”
Yer aldiklari birimin hatayi asla kabul etmedigini söyleyen Yurt, “Meslegimizin en zor yani ise herkesin kaçarak uzaklastigi yere biz kosarak gidiyoruz. ‘Ilk hatan son hatan olur’ diye bir sloganimiz var. Hata yapma durumu olmayan bir birimiz. Yapmis oldugumuz hatalar basta kendimiz olmak üzere birçok insanin hayatini kaybetmesine neden olabilir. Uzmanin tecrübesine ve bilgisine göre birçok sey degisebilir ama burada alinan egitimin temellerine uyuldugu sürece bir sikinti yasanmaz. Her durum kendisine göre bir önem gerektirir. Paketin ne oldugu, nerede oldugu, ihbarin sekli, bulundugu bölge gibi unsurlar yeni aksiyon alma sekilleri dogurabilir” diye konustu.
“Tüm yurtdisi ve yurt içi kurslarimiz burada veriliyor”
Bir buçuk sene içerisinde faaliyetlere baslamasi planlanan ‘Bomba Uzmani Egitim Merkezi’yle ilgili açiklamalar yapan Yurt, “Burasi, Türkiye’deki tüm bomba uzmanlarinin egitim ve ekipman konularinda bagli oldugu merkezi. Tüm yurtdisi ve yurt içi kurslarimiz burada veriliyor. Kullanilan teçhizatlarin arastirma gelistirme asamalari, malzemelerin tedarikleri buradan saglaniyor. Bulundugumuz alan ise ‘Bomba Uzmani Egitim Merkezi’ olacak. Burasi bir egitim kasabasina dönüstürülecek. Bu projeye istinaden de kursumuz uygun hale getirilecek. Yapilan anlasmalarla birlikte ise yurt disinda egitim alan polisler olabiliyor” dedi.