Vali Elban'a Uzaydaki Deney Sunumu
Izmir Valisi Dr. Süleyman Elban, Yasar Üniversitesini ziyaretinde, uzayda yapilan 13 deneyden biri olan "Extremophyte" hakkinda bilgi aldi.

Daha sonra Yasar Üniversitesi Tarim Bilimleri ve Teknolojileri Fakültesi Dekan Vekili Prof. Dr. Ismail Türkan, Ege Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Ögretim Üyeleri Doç. Dr. Rengin Özgür Uzilday ve Doç. Dr. Baris Uzilday ile birlikte tasarladigi “Türk Uzay Yolcusu ve Bilim Misyonu” kapsaminda uzaya gönderilen deneylerden biri olan “Extremophyte” hakkinda bir sunum gerçeklestirdi.
Projenin amacindan bahseden Prof. Dr. Türkan, “Deney, uluslararasi bir model olan ve sadece Tuz Gölü çevresinde yetisen, turpgiller familyasindan “Schrenkiella parvula” (tuz teresi) bitkisinin tuz stresine verdigi yanitlarin uzayda mikro yerçekimi sartlarinda incelenmesini kapsiyor. Nadir bir bitki olan ’Schrenkiella parvula’, sadece yüksek tuzluluga degil; kurakliga, bora, lityuma, düsük ve yüksek sicakliga ve su baskinlarina da toleransli. Uzun vadede bu streslere direnmesi ve çok sayida strese cevap veriyor olmasi nedeniyle bu bitkiyi seçtik. Mikro yerçekimi sartlarinda bitkinin tolerans özelligini sürdürüp sürdüremeyecegini arastirmak istedik. Mikro yerçekimi sartlarinda gerek hayvan sistemleri gerekse bitki sistemlerinde hücre zarinin yapisi ve çeperin yapisinda degisim oluyor. Çeper inceliyor, daha az selüloz yapabiliyor. Bu bitkinin tuza toleransini saglayan proteinler de zarinda bulunuyor. Dolayisiyla zar yapisinda meydana gelebilecek herhangi bir degisim tuzluluga olan toleransini etkileyebilir. Bitkinin agir metal toleransi var. Ileride lityum ve bor konusunda çalismalar yapmak istiyoruz. Bitki, ilerde uzayda yapilacak olan projelerde, su ve oksijen döngüsüne yardimci olabilir. Atiklarin temizlenmesine katkida bulunup, agir metallerin yer aldigi Mars topraklarinin aritilmasinda kullanilabilir” dedi.
"Kurakliga çözüm olabilir"
Vali Dr. Süleyman Elban da, projenin hem Türkiye hem Izmir için gurur kaynagi oldugunu söyleyerek, “Bizim ilimizde bilim insanlarimizin hazirladigi bir deneyin uzaya gitmesi ve beklentilerimiz dogrultusunda olumlu sonuçlarin çikmis olmasi çok memnuniyet verici. Deney sonuçlari dogrultusunda, bitkinin uzayin yani sira dünyada da kullanilacak alanlari ortaya çikacaktir. Kuraklik sorunumuz var, yaklasik 8 sene sonra su fakiri bir ülke oluyoruz. Belki bu bitki daha dirençli meyve sebzelerin yetistirilmesinde kullanilabilir. Tebrik ediyorum, Türkiye’de çigir açacak bir konu oldugunu düsünüyorum” diye konustu.
