'Bayramda Sagliginizdan Olmayin'
Saglikli bir bayram için dogru beslenme önerilerini siralayan diyetisyen Banu Özbingül Arslansoyu, “Eti sebzelerle pisirin, mangalda yüksek isidan kaçinin, etleri dinlendirerek ve marine ederek tüketin” dedi.
“Etleri, sebzelerle pisirin”
Kirmizi etin doymus yag ve kolesterolden zengin bir besin oldugunu söyleyen diyetisyen Banu Özbingül Arslansoyu, üzerinde görünen yagli kisim etten ayrilsa bile kirmizi etteki ortalama yag oraninin yüzde 20 oldugunu söyledi.
Kronik hastaligi olan bireylerin yagsiz ya da az yagli etleri tercih etmesi gerektigini söyleyen Arslansoyu, etlerin haslama ya da izgara seklinde tüketilmesine dikkat edilmesi gerektigini hatirlatarak, “Etler haslama ya da izgara tercih edilmeli, kizartmadan kaçinilmalidir. Etle yapilan yemekler kendi yagi ile pisirilmeli, ilave yag eklenmemelidir. Etler E ve C vitamini içermez. Bu nedenle etlerin mutlaka sebzelerle birlikte pisirilmesi gerekir. Bu yöntem hem besin çesitliligini saglayacak hem de bazi minerallerin vücut tarafindan emilimini arttiracaktir.” diye konustu.
Mangalin isisina dikkat edin!
Bayram denilince akla ilk gelenin mangal oldugunu söyleyen Arslansoyu, mangalda pisirilen etlere uygulanan yöntemin çogunlukla yanlis oldugunu belirtti.
Yanlis pisirme yöntemlerin ette kanserojen maddelerin olusmasina sebep oldugunu söyleyen Arslansoyu, etin yüksek sicaklikta pisip yanmasi sonucunda heterosiklik, aminler ve polisiklik aromatik hidrokarbon (PAH) denilen kanserojen maddelerin ortaya çiktigini belirtti.
Arslansoyu, bu maddelerin etten atese damlayan yaglar nedeniyle çikan dumanin etle temasindan olustugunu belirtti.
“Etlerin baharat ve otlarla marine edilmesi kanserojen madde olusumunu azaltiyor”
Yüksek atesin ette kanserojen maddelerin açiga çikmasina ve B grubu vitaminlerin kaybina yol açtigini söyleyen Arslansoyu, mangalin harli ateste yapilmamasi gerektigi konusunda uyarilarda bulunarak kömür közüyle et arasinda en az 15 santimetrelik bir mesafenin bulunmasi gerektigini ve etlerin alevle yakilarak pisirilmemesi gerektigini söyledi.
Arslansoyu, “Pisirme öncesi etlerin bazi baharat ve otlarla marine edilmesi kanserojen madde olusumunu azaltir. Bu yüzden etlerinizi marine edin. Mangal ve izgaralarinizi her kullanimdan sonra çok iyi temizleyerek, olusmus kanserojen maddelerin bir sonraki yemeginize aktarilmasini önleyin. Atese damlayan yag ile açiga çikan kanserojen maddelerin olusumunu azaltmak için yagli etlerden kaçinin.”
“Etleri tüketmeden önce dinlendirin”
Kurbanin kesim öncesi ve sonrasinda gereken kontrol ve hijyen kurallarina uyulmamasi ile hastaliklarin ortaya çiktigini söyleyen Arslansoyu, kurbanlik hayvanin kesiminden sonra “rigor mortis” adi verilen ölüm sertliginin ortaya çiktigini ve etlerin bekletilmeden bu sertlikle tüketilmesi durumunda midede siskinlik ve hazimsizlik gibi sikintilara yol açacagini belirtti.
Arslansoyu söyle devam etti: “Bunu önlemek için etler kesildikten hemen sonra 5-6 saat serin bir yerde (14-16 C), sonrasinda 18-19 saat da buzdolabinda bekletilmeli. Böylece etler, toplamda 24 saat bekletildikten sonra tüketmelidir. Etler kesinlikle çig ya da az pismis olarak tüketilmemeli, büyük parçalar halinde degil, birer yemeklik olacak sekilde küçük parçalara ayrilarak buzdolabi posetinde, buzdolabinda ya da derin dondurucuda saklanmalidir. Bu sekilde hazirlanan etler buzdolabinda 3 gün, derin dondurucuda 3 ay muhafaza edilebilmektedir. Kiyma olarak saklanacaksa bu sürenin daha da kisa oldugunu unutmayin. Etler dondurulduktan sonra buzdolabinda çözdürülmeli, çözünen et hemen pisirilmeli, tekrar dondurulmamalidir.”
Arslansoyu’dan bayram günü için beslenme önerileri söyle:
“Güne hafif bir kahvalti ile baslayin
Az ve sik araliklarla beslenin
Serbetli tatlilar yerine sütlü ve meyveli tatlilari tercih edin
Tabaginizin dörtte birini et, dörtte birini tahil, kalan kismini ise sebze yemekleri ve salatadan olusturun
Bol su tüketin
Aç karnina bayram ziyaretine gitmeyin
Fiziksel aktivitenizi arttirin”.