Bursa'yi Deprem Afetinden Kurtaracak Öneri

Birinci derece deprem bölgeleri arasinda yer alan Bursa’da muhtemel bir felaket yasanmadan alinabilecek tedbirler tartisilirken, bir öneri de Yapi Denetim ve Deprem Mühendisleri Bursa Sube Temsilcisi Serkan Isik’tan geldi. Isik, sehir merkezine yakin hazine arazilerine yeni yerlesim yerlerinin kurulabilecegini ve riskli bölgelerin buraya tasinabilecegini söyledi.

Bitisik nizamli binalarin dönüsümlerinin maliyetlerinin çok yüksek oldugu ve yikilip yeniden yapilmasinin zor olduguna dikkat çeken Isik, eski binadaki vatandaslarin kurulacak yerlere tasinmasiyla birlikte sehrin de nefes alacaginin altini çizdi. Bursa’daki binalarin yüzde 40’inin 1999 depremi öncesi yapildigini aktaran Isik, muhtemel bir depremin büyük bir felaketle sonuçlanabilecegini ifade ederek, “11 ili etkileyen büyük bir deprem meydana geldi. Deprem kusaginda Bursa’miz da var. Ancak baktigimiz zaman Bursa’nin yüzde 40’ina yakini 1999 depremi öncesi yapilmis binalardan olusuyor. Özellikle sehir merkezinde kalan bitisik nizamli binalarin da derhal bir sekilde dönüsmesi gerekiyor. Bitisik nizamda dönüsüm yapmak, rezerv alanlarini ayni yerde kullanmanin mümkünati yok” dedi.



“Sehir merkezinin ivedilikle yenilenmesi gerekiyor”

Sehirlerin bir adim atmasi gerektigini, Bursa’nin da buna öncülük edebilecegine isaret eden Serkan Isik, “Bursa’nin sehir merkezlerine yakin olan kesimlerindeki hazine arazilerini belediyelerin bu konuda adim atarak devletten almasi ve buralara mahalle, semt olusturarak sehir merkezinde dönüsüm yapilamayan yerlerin buralara tasinmasinin saglanmasi gerekiyor. Sehir merkezindeki insanlarin bir sekilde sehir disina çikmasi trafigi rahatlatacak. Olabilecek bir depremde de bölgeye ulasimin kolaylasmasini saglayacak. Nüfus azaldigi zaman insanlar daha hizli ulasima kavusabilirler. Buradaki atil binalardan kurtulmus olacaksiniz. Insanlarin can ve mal güvenligi korunmus olacak. Yeni yesil alanlari ya da sehir merkezindeki yeni yapmak istedigin özel tasarimli isler için de kendine yer kazanmis olacaksiniz. Bursa’nin tarihi dokusuna baktiginiz zaman eski ve bitisik nizamdaki yerlesim yerleri daha fazla. Sehir merkezi eski durumda. Bunun ivedilikle yenilenmesi gerekiyor. Yenilenmedigi takdirde 11 ilde gördügümüz gibi on binlerce insan hayatini kaybediyor. Bir sürü ticari alanlar yok oluyor. Her seyden önce de insan hayati hiçbir seye degisilmez” diye konustu.



“Bitisik nizamlari yerinde dönüstüremezsin”

“Yerinde degisimin mümkün olmadigi yerler var. Bitisik nizamlari yerinde dönüstüremezsin. Yerinde dönüstürmen için belirli kismi kamulastirman ve doldur bosalt yöntemi yapman gerekir” diyerek sözlerini sürdüren Isik, “Kamulastirilan yer dönüstürülüp yeni kat karsiligi ya da 6306 sayili riskli alanlardan tasiman için burada da kamulastirma lazim ve buna da bir bütçe gerekiyor. En son Istanbul’da Çevre, Sehircilik ve Iklim Degisikligi Bakani Murat Kurum’un ifade ettigi gibi her ilin bir rezerv alani tespit edilirse, burayi belediyeler altyapisini hazirladiktan sonra yolunu, kanalizasyonunu, elektrigini, suyunu, haberlesmesini saglarlar ve müteahhitlere yüzde 40 karsiligi verilebilir. Kalan 40’la da dönüstürmek istedigin yerleri oraya tasirsin. Bu sefer sehrin merkezi de nefes almaya baslayacak. Bunun maliyetine baktigimiz zaman devlet kendi hazine arazisini eger maliyetini sifira çekerek verirse o zaman bunun maliyeti olmayacak” ifadelerini kullandi.

“Altiparmak, Çarsamba’da rezerv alani yok”

Serkan Isik sözlerine söyle devam etti:

“Yerinde dönüsüm yapmanin maliyetleri asiri yüksek. Bunu en son Yildirim Belediyesi bir sekilde yapiyor ama Yildirim da rezerv alanlari kullandi. Ama bizim burada Osmangazi, Altiparmak, Çarsamba’da kendi rezerv alani yok. Her yer bitisik nizam. Bunun tek kaynagi var, hazineden tahsil edilecek arazileri imara hazirlayip müteahhit kanaliyla yüzde 35-40-50 oranlarinda anlasilarak oradan kazanilacak konutlarin dönüstürmek istedigin yerlere tahsisini yaparak insanlari oraya tasiyabilirsiniz. Insanlarin ayrildigi yerleri de tamamen yesil alan, tiyatro olabilir sehrin ihtiyacina göre kullanilabilir.”

“Kullanilan hazine arazileri var”

Toplu Konut Idaresinin ya da baska imalatlar için kullanilan hazine arazilerinin oldugunu belirten Isik, “Yakin çevre yolu diye adlandirdigimiz Istanbul’dan Balikesir’e giderken sagli sollu alanlar da var. Özlüce üstlerinde var. Ben sehri götüreyim, 1 milyon kisiyi tasiyayim demiyoruz. Oraya 50 bin kisilik yer yapalim. Sehir su an sikilasmis durumda. Trafigin insan yogunlugundan dolayi kesmekes oldugunu biliyoruz. Insan yogunlugu sehir içindeyken bir de deprem oldugunu düsünün. Bu yogunlugu kesemeyiz. 11 sehrin yikimina sebep olan depremde bile normalde 10 saatte gidilen yollari 36-40 saatte gittiler. Bir de büyük otobanlardan bahsediyoruz. Kaldi ki sehir içerisinde üç seritli yolun tikanmamasinin mümkünati yok. Sehrin yakin yerlerine insanlarin hastane, okul gibi hizmetlerini alabilecegi yerler olustururlar, sehir yelpaze gibi dagitilir. Bu sehre nefes aldirir” seklinde konustu.



“Eski binalarda ölüm orani yüzde 94”

Sehre yakin hazine arazilerine yeni mahallelerin kurulmasinin sehir merkezindeki muhtemel depremin etkisini de minimize edebilecegini sözlerine ekleyen Isik, “Insanlarin hayatlarini güzel yasamasina, yarinlarina umutla bakmasina sebebiyet verecek. Bu bir an önce yapilmasi gerekiyor. Benim hep dedigim gibi deprem olmadigi gün uzun bir gün. Ama bu uzun günleri degerlendirmek gerekiyor. Su siyasi atmosferde bir an önce adimlarin atilmasi gerekiyor. Deprem oldu üzerinden 40 gün geçti, insanlar unutmaya basliyor. Emin olun bu depremi hiç kimse unutmaz. Depremi yasayan birisiyim. Onun için unutulmamasi gerekiyor. Insanlarin da bunu unutturmamasi gerekiyor. Bugün maliyet, maddiyat, para, yeme içme belki bulunur ama hayat bulunamaz. Çünkü eski binalarda ölüm oranlari neredeyse yüzde 94’e yakin. Eski bir binada 7 siddetinde deprem oldugunda ölme olasiligin neredeyse yüzde 100’e yakin. Bursa sanayisiyle, tarihi dokusuyla, Osmanli’ya baskentlik yapmis bir sehir. Her seyden önce tarihi sahip çikarak bu dönüsümlerin yapilmasi gerekiyor” dedi.