SARS-Cov-2 Virüsü Nefesle Teshis Edilebilecek

COVID-19 hastaligina sebep olan Yeni Koronavirüs (SARS-CoV-2) yüksek ates, öksürük, nefes darligi, bas agrisi, bogaz agrisi, burun akintisi, kas ve eklem agrisi, halsizlik, koku ve tat alma duyusu kaybi, ishal gibi belirtilerle kendini gösteriyor. Koronavirüsler (CoV) tek zincirli RNA’ya sahip, zarfli, yüzeyinde protein çikintilari olan büyük bir virüs ailesi olarak biliniyor. Hafif ve orta derecede siddetli solunum yolu hastaliklarinin yani sira MERS (Orta Dogu Solunum Sendromu), SARS (Siddetli Akut Solunum Sendromu) ve COVID-19 gibi siddetli seyreden hastaliklardan da sorumlu tutuluyor. Hastaligin erken teshisini ve seviyesinin bilinmesini mümkün hâle getiren tasinabilir düzenek kanser, diyabet, alzheimer, parkinson gibi birçok hastalik için de kullanilabilme potansiyeli tasiyor.

Hastaligin erken teshisini mümkün hale getiriyor

Dünyayi sarsan bu hastaligin erken teshisi için çare arayan Eskisehir Osmangazi Üniversitesi Saglik Hizmetleri Meslek Yüksekokulu ögretim üyesi Doç. Dr. Burak Malik Kaya ve çalisma arkadaslari, gelistirdikleri “Fiber Halka Döngü Sönümleme Spektroskopi (FHDSS) Teknigi” ile hastaligin erken teshisini mümkün hale getiriyor. Oldukça yüksek hassasiyete sahip gerçek zamanli, anlik ölçümleri sürekli görüntülemeye imkân taniyan spektroskopik ölçüm teknigi çok küçük miktardaki isik sinyalini fiber optik kablo içerisinde döndürüp sinyalin ölçülecek numuneyle etkilesimini saglayarak diger tekniklerden ayriliyor. Hata payinin en aza indirilmesi, yüksek hassasiyet ve dogrulukta sonuçlarin elde edilmesi, anlik, gerçek zamanli ve sürekli görüntüleme imkâni gibi oldukça önemli avantajlar sunan düzenek, sensör basliginin degistirilip gelistirilebilir olusuyla basariya ulasabiliyor.

“Maliyet yaklasik olarak 200 bin Euro bandinda”

Patent islemlerinin sona erdigini belirten bulus sahibi Doç. Dr. Kaya, yaptigi açiklamada düzenegin çalisma biçimine iliskin sunlari söylüyor:

“Sensör bölgesinin ilk asamada kimyasal olarak temizlenmesi ve uyarilmasi, sonrasinda SARS-CoV-2 virüsünün antikoru ile kaplanmasi gerçeklestiriliyor. Sensör basligina nefes örnekleri gönderildigi zaman nefeste virüs varsa sensör basligina yapisip saçilim orani degisecegi için hastalik ve seviyesi belirlenebiliyor. Her ne kadar bu patent basvurusu SARS-CoV-2 teshisi için yapilmis olsa da çok yüksek hassasiyetteki sensör basligi özel olarak uyarlanabilirligiyle antikoru bilinen kanser, diyabet, alzheimer, parkinson gibi birçok hastaligin erken teshisi için kullanilabilme potansiyeli tasiyor. Sistem bilesenlerinin ölçüm araliklarinin genis, kullanilan isigin sinyal genisliginin çok dar olmasi ve sistem optimizasyonunun çok iyi yapilmasi gerekir. Iyi bir sistem için maliyet yaklasik olarak 200 bin Euro bandinda olacaktir. Istenilen mekâna tasinabilen düzenek bir kez kurulup optimize edildikten sonra sensör basligi degistirilerek kullanilabilecektir.”