Depremzedelere Ilk Müdahale Nasil Olmali
Bir milyon kisiden fazla vatandasi direkt etkileyen iki büyük depremde enkazdan çikarilan ve hala çikarilmayi bekleyen depremzedeler için uygulanacak ilk yardimin hayati öneme sahip oldugu söyleyen Ögr. Gör. Ümit Yasar Kamaci, “Panik yapmayin, dikkatsizlik depremzedeyi felç edebilir” dedi.
Ilk müdahale nasil olmali
Depremzedeye uygulanacak ilk yardim müdahalesinin nasil olmasi gerektigini anlatan Kamaci, “Çevre güvenligi saglandiginda depremzedemizi sert bir zemine yatirmamiz gerekiyor. Sonrasinda ise hava yolu açikligi, solunum ve dolasimini kontrol etmemiz lazim. Agiz içine bakarak agizda herhangi bir cisim varsa çikartilmali. Gögsünün havalanip, havalanmadigina bakarak, soluk alip verdigini görebiliriz. Dolasimini da iki parmak yardimiyla sah damarindan nabzina bakarak anlayabiliriz” diye konustu.
“Dikkatsizlik depremzedeyi felç edebilir”
Depremzedenin enkazdan çikarildiktan sonra ilk etapta özellikle sert bir zemine yatirilmasi gerektigi konusunda uyaran Kamaci, “Sert zeminde yatirilmasinin sebebi omurga yaralanmalarinda depremzedenin omurga hareketini kisitlamaktir. Deprem gibi dogal afetlerde yaralanma ve ezilme çok fazla görülüyor. Bu ezilme travmalari ve omurga yaralanmalari neticesinde felç durumu yasanmamasi için depremzedenin sert zeminde yatirilmasi gerekiyor. Boyunluk takmak sart. Boyunluk yoksa eger kafayi dikkatli bir seklide dengede tutmak gerekiyor” seklinde konustu.
Sivi ve isi kaybina dikkat
Enkaz altinda kalan vatandaslarda görülen ilk sorunun sivi ve isi kaybi oldugunu söyleyen Kamaci, nasil bir uygulama yapilmasi gerektigi konusunda su ifadelerde bulundu:
“Enkaz altinda kalan vatandaslar uzunca bir süre besin alamadilar ve hava çok soguk. Sivi ve isi kaybini önleyebilmemiz adina enkaz altinda ulasabildigimiz depremzedelerimize su ve battaniye yardimi ile sivi ve isi kaybini o anlik olabildigince dengelemeye çalismaliyiz. Sivi kaybi böbrek fonksiyonlarinin yetersizligine neden olur. Böbrek fonksiyonlarinin yetersizligi ise hastanin depremden sonra uzunca bir süre tuvalete çikamamasi gibi (anüri) sorunlar meydana getirebilir. Bu bakimdan isi ve sivi kayiplarini önlemek çok önemli” ifadelerinde bulundu.
Donmaya karsi yapilacak ilk yardim
Hipotermik ve hipovolemik sok durumu olusmamasi için isinin kademeli olarak verilmesi gerektigini belirten Kamaci, “Battaniye ile isiyi saglayarak, vücut isisini dengelemek gerekiyor. Isiyi dengede tutmanin amaci dolasimin etkinligini saglayarak iç organlarin zarar görmesini engellemek içindir. Depremzedenin bilincini açik tutmak için ise sürekli iletisim kurulmali. Sok durumunu atlatip, hastanin bilincini kontrol etmek gerekiyor. Iletisim kurarak uyaranlar verilen hastanin sok durumunu engellemeliyiz” seklinde konustu.
Kanamalara yapilacak ilk yardim
“Aktif kanamanin olustugu yere tampon uygulanmali” diyen Kamaci, “Deprem bölgelerinde uygun gerekli malzemeleri bulmak ve uygulama yapmak zor ancak kemer gibi malzemelerle uzuv baglanarak, kanayan bölgenin kan akisi durdurulabilir. Burada amaç ilk yardimdir ve kan akisini durduracak seylerle tampon yapilmasi ilk etapta uygun olacaktir. Depremde en çok görülen durumlardan biri de uzuv kopmalaridir. Kopan uzuvlar soguk ve hareketsiz kalabilecegi temiz kaplarla muhafaza edilerek tasinmalidir” dedi.