Orman Yanginlarina 'Kirmizi Nester'
Yerli ve milli olarak Izmir’de üretilen kirmizi renkli solüsyon, ülke genelindeki orman yanginlariyla mücadelede basrol oynuyor. Hava araçlari ile uygulanan ürün, adeta bir battaniye gibi yanan alani örtüp yangini bastiriyor ve yanginin sönmesini sagliyor. Toprakta gübreye dönüsen doga dostu solüsyon, yangin alaninda nester gibi bariyer olusturarak yanginin ilerlemesini de engelliyor. Ürünü gelistiren firmanin yönetim kurulu baskani Özay Ipek, “Yesil vatan bizim kirmizi çizgimiz” diyor.
Bu yil meydana gelen Marmaris, Datça, Seferihisar, Çesme gibi 100’e yakin yanginda hava araçlari ile yanan alan üzerinde uygulanan kirmizi renkli ürün, agaçlarin üst noktalarindan çok hizli yayilan yangini asagiya dogru bastiriyor ve söndürüyor. Bu, yanginin tekrar baslamasini da engelliyor. Ayni zamanda söndürdügü alanda sogutma yapan ve dogada gübreye dönüsen ürünün kirmizi renkli olmasi ise pilotlarin takibini kolaylastiriyor. Solüsyonun uygulanmasi sirasinda yanginin ilerlemeden söndügü, alana solüsyon ile ince bir çizgi çizildiginde de yanginin çizginin öbür tarafina ulasamadan etkisini kaybettigi görülüyor. Yesil vatanin kirmizi çizgileri oldugunu, ürünün tamamen Türk madenleri ve minarelleri kullanilarak Türk mühendisler tarafindan gelistirildigini kaydeden Neuvatec Teknoloji Yönetim Kurulu Baskani Özay Ipek, “Allah’in izniyle önce yesil vatan, sonra bütün dünyaya yeteriz. Yesil vatan bizim kirmizi çizgimiz. Gelecege nefes verebilmek için mücadele etmek, her yurttasin asli görevi” dedi.
Agaçlara yanmaz zirh
Ürün hakkinda bilgi veren Ipek, “Ürünümüz, yanan ormanlarin üzerine dökülüyor. Alevlerin sardigi alani battaniye gibi örtüyor. Ürün, yangini söndürüp soguttuktan sonra gübreye dönüsüyor. Burada hedef, yanginlari büyümeden kontrol altina almak. Ayrica yangini bastirma, sogutma ve geciktirme özelligi var. Yangin bölgesinin etrafinda henüz yanmamis bölgeye dogru uygulanan ürün, güvenli hat olusturuyor. Canli agaçlarin üzerini kapliyor ve yanmaz bir zirh oluyor. Agaç ve bitkinin alev alma özelligi kayboluyor. Böylece alevlerin yayilmasi geciktiriliyor. Hava araçlarindan yangin bölgesine su atildiginda, suyun büyük bir kismi daha yanginin üzerine gelmeden buharlastigi ya da rüzgarla beraber yere inmeden dagildigi için bizim ürettigimiz ürün yanginlara karsi çok daha etkili. Su kaybi yasanmadan alevlerin söndürülmesine katki sagliyor. Ayrica gübre temelli bir ürün. Bu nedenle topraga, bitkilere ve diger canlilara zarar vermiyor. Yangin sonrasinda topraga karisarak topragi besliyor” ifadelerini kullandi.
“Yüzde 100 Türk madenleri ve mineralleri kullaniliyor”
Su an için uçaklarda kullanilan ürünün kara araçlarinda kullanilmasi için de bir çalisma yaptiklarini ifade eden Ipek, “Hava araçlarinin büyük bir kismi gece uçusu yapamiyor ancak yanginla mücadele gece boyunca devam ediyor. Ürün kara araçlarinda da kullanildiginda yanmayi geciktiren bir bariyer olusturacak, bu da yanginlarla mücadelenin süresini kisaltmamizda etkili olacak. Önümüzdeki günlerde mobil havuzlarla ürünün helikopterlerden atilmasini saglamaya da çalisacagiz. Ürünümüz tamami Türk mühendisleri tarafindan yüzde 100 Türk madenleri ve mineralleri kullanilarak gelistirilmis yerli ve milli bir üründür. Disa bagli olmadan tamamen kendi imkanlarimizla gelistirdigimiz ürünün önce yesil vatana hizmet etmesini, sonra da bütün dünya ormanlarina hizmet etmesini hedefliyoruz” diye konustu.
Yeni projeler de gelistiriliyor
Ürünün ilk kez mayis ayinda Antalya’daki AFAD tatbikati ile kullanilmaya basladigini hatirlatan Ipek, sözlerini söyle sürdürdü: “1 Haziran’da ise ürün tam anlamiyla kullanilmis oldu. Bizim bu konuda 10 yila yakin bir AR-GE’miz vardi ancak geçen seneki büyük yanginlardan sonra orman yanginlarina yönelik doga dostu ürün gelistirmek amaciyla AR-GE takimimiz yogun çaba sarf etti ve ürünü bu sezona yetistirdik. Ürünün etkinligini daha da artiracak çalismalarimiz da hazir, test asamasindayiz. Firma olarak orman yanginlariyla etkin mücadele için yeni projeler gelistirmeye devam ediyoruz. Kendimize 5 yillik bir hedef koyduk. 5 yil içerisinde orman yanginlarini en az kayipla atlatabilmemiz için çok daha etkin müdahale yöntemleri ve ürünlerle ilgili projelerimizi devlet büyüklerimize sunacagiz.”
“Herkesin kirmizi çizgisi olmali”
Orman yanginlarina karsi mücadelenin büyük önem tasidigini vurgulayan Ipek, “Eger bugün bu yanginlarla mücadele etmezsek torunlarimiza kötü bir miras birakmis oluruz. Böyle bir ihaneti kimse kaldiramaz. Yesil vatan için mücadele etmek, herkesin kirmizi çizgisi olmali. Biz bu solüsyonla bir bariyer olusturarak yanginin atlamasini engellemeye, geciktirmeye çalisiyoruz. Bu çok kiymetli bir süreç” dedi.
Öte yandan solüsyon kullanilarak oldukça yanici olan çam agaçlarinin kuru igne yapraklari üzerinde deneme de yapildi. Buna göre igne yapraklarinin bir kismina su, bir kismina da ürün döküldü. Su sikilan alan kisa sürede yanarken, solüsyon sikilan alan ise neredeyse hiç yanmadi ve kendiliginden söndü. Ayrica suyla islatilan çam yapraklarinin ortasina ürünle bir serit çizildi. Yanginin, seridin diger tarafina atlamadigi gözlemlendi. Benzeri sadece Amerika’da üretilen kirmizi solüsyon, Türkiye’de yüzde 50 daha ucuza mal ediliyor. Alman firmalar da ortak üretim fabrikasi kurmak istiyor. Firmanin bu konudaki çalismalari sürüyor.