'Pelemir' Bitkisi Için Alinan Patent, Üretim Için Devredildi

Anadolu topraklarinda uzun yillar önce bugday kadar kiymetli olan pelemir bitkisini tekrar üretim hayatina geçirmek için girisimcilik ve ar-ge çalismalarina destek veren Yildiz Teknik Üniversitesi, pelemir yagindan üretilen kozmetik kompozisyon için alinan patent hakkini Ziya Organik’e devretti. Etkinlige katilan Sanayi ve Teknoloji Bakan Yardimcisi Mehmet Fatih Kacir, pelemir bitkisi ile ilgili yapilan çalismalari “Insanliga hizmet edecek bir katma deger” olarak nitelendirdi.

'Pelemir' Bitkisi Için Alinan Patent, Üretim Için Devredildi
Eski Anadolu mutfaginin vazgeçilmezlerinden biri olan ve günümüzde neredeyse unutulmak üzere olan pelemir bitkisi bir girisimcilik hikayesi ile adini yeniden duyurdu. Bitki üzerinde, TÜBITAK Üniversite - Sanayi is birligi ile yapilan arastirmalar sonucunda pelemirin özellikle ekmek yapiminda kullanilmasi durumunda gliserin endeksini düsürdügü, unlu mamullerin raf ömrünü uzattigi ortaya çikti. Ayrica pelemir bitkisinden elde edilen yagin kozmetik sektöründe kullanilmasi durumunda anti aging (gençlestirme) ve hücre yenileme özelliginin çok yüksek oldugu anlasildi. Ziya Organik A.S. Yönetim Kurulu Üyesi Hava Demir’in kesfi ve meraki sonucu ortaya çikan pelemir bitkisi çalismalarina Yildiz Teknik Üniversitesi (YTÜ) Gida Mühendisligi Bölümü akademisyenleri tarafindan bilimsel arastirmalar ve projeler eklenerek patent basvurusu yapildi. Sürecin devaminda olumlu sonuçlar elde eden üniversite, YTÜ Yildiz Teknopark Patent Birimi’nin destegiyle alinan patenti, düzenlenen lansman töreniyle Ziya Organik A.S.’ye devretti.

YTÜ Davutpasa Kampüsü Tarihi Hamam binasinda düzenlenen etkinlige Sanayi ve Teknoloji Bakan Yardimcisi Mehmet Fatih Kacir, YTÜ Rektörü Prof. Dr. Tamer Yilmaz, YTÜ Yildiz Teknopark Genel Müdürü Orhan Tanisman, Firat Plastik ve Ziya Organik A.S Yönetim Kurulu Baskani Doç. Dr. Nevzat Demir, Ziya Organik A.S. Yönetim Kurulu Üyesi Hava Demir, Türk Patent ve Marka Kurumu Baskan Vekili Cemil Baspinar basta olmak üzere akademisyenler, ögrenciler ve Teknopark firmalarinin temsilcileri katilim sagladi.

“20 yil önce 5 olan teknopark sayimiz bugün 92’ye yükseldi”

Patent töreninde konusan Sanayi ve Teknoloji Bakan Yardimcisi Mehmet Fatih Kacir, ar-ge çalismalari sonucunda patent basvurularinin yildan yila artarak devam ettigini söyleyerek, bakanlik adina her zaman böyle çalismalarin arkasinda durduklarini vurguladi. Mehmet Fatih Kacir, “Türkiye son 20 yilda adeta sifirdan bir ar-ge ve inovasyon ekosistemi kurdu. 20 yil önce Türkiye’de sadece 5 tane teknopark vardi, bugün ise teknoloji gelistirme bölgelerinin sayisi 92’ye eristi. Bu 92 teknoparkta 7 binden fazla ar-ge ve inovasyon odakli çalisan sirketimiz var. Türkiye’de 2000’li yillarin basinda ar-ge yapan insan kaynagimiz yaklasik 30 binlerdeyken simdi bu sayi 200 binleri asmis durumda. Bu çok büyük bir kapasitenin insa edildigini gösteriyor. Özellikle özel sektörde ar-ge merkezlerimizin sayisi bin 500’ü asmis durumda. Türkiye bugün, bu büyük kapasiteden somut sonuçlar ve katma deger üretme yolunda bir atilimin esiginde” diye konustu.



“Patent basvurulari 250 katina çikti”

Ar-ge insan kaynaginin 30 binlerden 200 binlere çiktigini, yillik patent basvuru sayisinin ise 2002’de 414’den 2021’de 8 bin 439’a ulastigini belirten Kacir,” Yine üniversitelerimizin bu süreçteki rolü çok farkli bir noktaya geldi. Üniversitelerimiz tarafindan 2002 yilinda Türk patentine yapilan patent basvurusu sayisi bütün bir sene içerinde sadece 4 adet iken su anda bu sayi yaklasik 250 katina çikti ve 987 oldu. 2002’de Türk üniversitelerinin yaptiklari patent basvurulari arasinda bir yil boyunca patent kurumu tarafindan tescil edilen sadece 1 patent olmus. Simdi bu sayi 366’ya erismis durumda. Biliyoruz ki daha ilerleyecek çok mesafemiz var, alacak daha çok yolumuz var. Fakat bu gibi girisimler bu patentlerin sadece dokümanlarda kalmamasi ve sizin gibi girisimcilerin katkisiyla somut ürünlere, katma degere dönüsmesi insanlik yararina kullanimlarinin yayginlasmasi yildan yila bu sayilari çok daha ileri noktalara tasimamiza vesile olacaktir.”

“YTÜ Yildiz Teknopark üç senedir birinci sirada”

Yildiz Teknik Üniversitesi istatistiklerinin de oldukça önemli oldugunu ifade eden Mehmet Fatih Kacir, “Ben buraya gelmisken bu istatistiklere de bir göz atmak istedim. Bugüne dek 2002’den 2021’e kadar Yildiz Teknik Üniversitesi’nde yapilan 157 patent basvurusunun 47’si geçen yil yapilmis. Yani büyük bir ivme var. Son üç yildir teknoloji gelistirme bölgeleri endeksinde Yildiz Teknik Üniversitesi’nin Teknoparki birinci sirada” diyerek sözlerini sonlandirdi.

“Akademisyenler artik kendi girisimcilik maceralarini üretiyorlar”

YTÜ Rektörü Prof. Dr. Tamer Yilmaz bu çalisma için özellikle gida mühendisligi bölümüne tesekkür ederek akademisyenlerin girisimcilik adina adimlar atmasinin çok önemli oldugunu söyledi.

Prof. Dr. Tamer Yilmaz, “Üniversite olarak ar-ge’de, egitimde, teknolojide, patent aliminda ve girisimcilikte lider olma iddialarimiz var. Bunun için de ciddi mücadele veriyoruz. Gida mühendisliginden Zeki Hoca’ma çok tesekkür ediyorum. Çünkü bir akademisyen bilimsel yayin yapar, proje üretir ama ayni zamanda kendi girisimcilik maceralarini ve sirketlerini de kurar, patent üretir. Bu çalismalar sonucunda böyle güzel örnekler karsimiza çikiyor. Ayrica bizimle is birligi yapip üniversitenin, bilimin, teknolojinin gücüne inandiginiz için Ziya Organik’e de tesekkür ederiz” dedi.



“Pelemir ürünlerini ihraç eden ülke konumuna gelinecektir”

Projenin en basindan beri tüm çalismalara öncülük eden YTÜ Gida Mühendisligi Bölümü Ögretim Üyesi Doç. Dr. Muhammed Zeki Durak ise yaptigi konusmada pelemir bitkisi ile ilgili bilgilendirmelerde bulundu. Hem gida hem de kozmetik sektörü ürünlerinin içeriklerine milli bir bitki olan pelemir bitkisinin de eklenmesiyle ihracata destek olunabilecegini dile getiren Doç. Dr. Muhammed Zeki Durak, “Pelemirin hikâyesi 2014 yilinda bir TÜBITAK projesi olarak basladi.

Ekmek üretiminde nasil kullanabiliriz, glüten ilavesi ve ithal ürün ikamesi yerine dogal ve milli bir ürün olan pelemiri tarihte kullanildigi gibi modern versiyonu ile yani günümüz kosullarina nasil adapte ederiz diye düsünerek yola çiktigimiz bir projeydi. Bu çalismayla bir patent alindi. Bir diger konu olarak da pelemir ürününün yagini ne yapacagimizi düsündük. Bu yagi incelerken çok farkli özelliklere sahip oldugunu gördük. Özellikle günes koruma özelligi ve hücre yenilemenin çok güçlü oldugunu gördük. Fakat kozmetik sektöründe bilinen bir ürün degildi. Ama ümit ediyoruz ki pelemir yagini kozmetik sektöründe daha fazla kullanan ve bu ürünleri ihraç eden bir ülke konumuna geliriz. Ziya Organik ile çiktigimiz bu yolda yaptigimiz çalismalar neticesinde böyle kiymetli bir ürünü ülkemize kazandirmak ve dünyaya tanitmak konusunda attigimiz adimdan dolayi çok mutluyum” diye konustu.

Törende yaptigi konusmasinda pelemir bitkisinin degerinin bilim insanlari sayesinde yeniden ortaya çiktigini ifade eden Firat Plastik ve Ziya Organik A.S Yönetim Kurulu Baskani Doç. Dr. Nevzat Demir, çalismada emegi geçen herkes tesekkürlerini iletti.

Tören, patent devrinin yapilmasi için atilan imzalarla son buldu.
Kaynak: İHA