Hitit Üniversitesinden Ev Hanimlarini Sevindirecek Çalisma
Hitit Üniversitesinde, üzerindeki sensörler sayesinde algiladigi kokunun yogunluguna göre otomatik olarak devreye giren aspiratör gelistirildi.
Doç. Dr. Mehmet Fatih Isik’in danismanliginda, Enerji Sistemleri Mühendisligi Anabilim Dali ögrencisi Abdurrahman Emekçi tarafindan hazirlanan ve Sanayiye Yönelik Yurt Içi Yüksek Lisans Burs Programi kapsaminda desteklenen “Aspiratörler için Bulanik Mantik Tabanli Kapali Döngü Kontrol ve Uyari Sisteminin Gelistirilmesi" konulu yüksek lisans tez çalismasi tamamlandi.
Doç. Dr. Mehmet Fatih Isik, konuya iliskin olarak yaptigi açiklamada, mutfaklarda yemeklerin hazirlanmasi sirasinda ortaya çikan kokuya bagli olarak hava kalitesinde yasanan sorunlarin, insan sagligi üzerinde ciddi olumsuz etkileri olabildigini söyledi.
Özellikle kizartma, sucuk, etli yemek yapimi gibi benzeri durumlara bagli ortaya çikan kokunun bertaraf edilmesi için günümüzde kullanilan aspiratörlerden arzu edilen verimin alinamadigini anlatan Doç. Dr. Isik, "Günümüzde kullanilan mevcut aspiratörler, tamamen kullanicilarin gözlemlerine göre manuel olarak çalistirilmaktadir. Çogunlukla aspiratörlerin sabit kademede çalistirilma ihtiyaci hissediliyor. Daha sonra kisinin gözlemlerine dayanarak kademe sayisi yükseltilerek veya azaltilarak motorun hizi ayarlaniyor. Özellikle evlerde mutfaklarda bu sekilde tam olarak giderilmeyen koku, pencere ve kapi açilarak daha hizli sekilde bertaraf edilmeye çalisiliyor. Iste bu sorunu çözmek için hazirladigimiz proje kapsaminda tamamen otonom çalisan bir akilli aspiratör gelistirdik. Bizim tasarladigimiz sistemde bunlar hem bir otonom halinde yapilacak diger taraftan uyari ve ikaz sistemiyle bir nevi kisi uyarilmis olacak. Hava kalitesi istenilen seviyeye gelindigi andan itibaren otomatik olarak aspiratör kapanacak ve bu sekilde güzel bir hava kalitesine sahip ortam ortaya çikmis olacak" diye konustu.
’6 farkli sensörle hava kalitesi kontrol altinda’
Akilli aspiratörün, karbonmonoksit, hava kalite, hidrojen, lpg-propan gaz ve nem-sicaklik ile baca sensörü olmak üzere 6 farkli sensörle otomatik çalisma özelligine sahip olduguna isaret eden Doç. Dr. Isik, "Aspiratöre yerlestirilen 6 farkli sensörle ortamin hava kalitesi sürekli kontrol altinda tutuluyor. Bu sensörlerden elde edilen veriler, bulanik mantik tabanli olarak islenerek aspiratörün motor hizi ayarlaniyor. Bu sistem, enerji anlaminda da ciddi bir tasarruf saglamis oluyor. Çünkü normalde piyasadaki mevcut aspiratörler sabit devirlerde çalistirilirken ister istemez tüketilen enerji de sabit bir sekilde olmakta ve kademe sayisi arttigi zaman kullanilan enerji degeri de artis göstermektedir. Bizim yaptigimiz sistemde kademe sayilari hava kalitesine göre degerlendirildigi için burada enerji anlaminda da bir tasarruf ortaya çikmis oldu" dedi.
’Baca hava akisini da kontrol ediyor’
Diger taraftan, piyasadaki aspiratörler çalistirilirken baca hava akisinin görülmedigini, sadece aspiratörün çalisma hizinin gözlemlenebildigini dile getiren Doç. Dr. Isik, "Yani bacadan hava geçiyor mu geçmiyor mu, bunu çok fazla göremiyoruz. Iste bizim yaptigimiz aspiratörde ayni zamanda bacanin hava akisinin olup olmadigi da kontrol edilebiliyor. Bu sayede aspiratörün etkin kullanimina bagli olarak mutfakta insan refahi en üst düzeye çikartilmis olacaktir. Artik kizartma, yemek kokusuna tamamen son verilecek" seklinde konustu.
’Akilli aspiratör yakinda piyasaya sürülecek’
Hitit Üniversitesi’nin ’makine ve imalat teknolojileri’ alaninda ihtisaslasan tek üniversite olarak, ’akilli aspiratörün’ piyasaya kazandirilmasi için çalisma baslattiklarini bildiren Doç. Dr. Isik, "Bu alanda ülkemiz ve bölgemizde gerçekten çok büyük firmalar var. Bu firmalarla isbirligi yaparak ürünümüzün piyasaya sürülmesi noktasinda bir çalisma içindeyiz. Rektörümüz Prof. Dr. Ali Osman Öztürk’ün girisimleri sayesinde bu yolda ilerliyoruz. Istiyoruz ki bu ürünümüz prototip olarak kalmasin. Makine ve imalat teknolojileri alaninda ihtisaslasan tek üniversiteyiz ve bu ürünü de bu alan içinde degerlendirerek ve sektöre kazandirarak bölgemize ve ülkemize ciddi bir katki sunmus olacagiz" ifadelerini kullandi.
’Ev hanimlari için çok büyük kazanim’
Akilli aspiratör çalismasini, yüksek lisans tezi olarak sunan Abdurrahman Emekçi de çok düsük bir maliyetle gelistirilen cihazin, özellikle evlerde mutfaklarda daha çok zaman geçiren ev hanimlarini çok mutlu edecegini söyledi.
Ev hanimlarinin zamanlarinin büyük kismini kapali ortamda, özellikle de mutfakta geçirdigini anlatan Abdurrahman Emekçi, "Kapali ortamlarda hava kalitesi insanlar için çok önemli konudur. Ortamdaki karbonmonoksit, karbondioksit türü gazlar, insanlarda stres, yorgunluk gibi etkileri de olabiliyor. Özellikle mutfaklarda kapali alanlarda gününün çogu kismini geçiren ev hanimlarinin, bu gazlarin etkisiyle strese, depresyona girme ihtimalleri artabiliyor. Dolayisiyla bizim gelistirdigimiz akilli aspiratörün, mutfaklarda en ideal hava kalitesini sunacagi için ev hanimlari açisindan çok büyük kazanim oldugunu düsünüyorum. "dedi.
Bir yillik sürede gelistirdikleri aspiratörün maliyetinin de çok düsük oldugunu belirten Abdurrahman Emekçi, "Bu cihazimizda kullandigimiz sensörler piyasa fiyatlari uygun. Dolayisiyla bu cihaz çok cüzi fiyatlara mal oldu. Yaklasik 400-500 TL gibi maliyeti var. Dolayisiyla bu yönüyle de cazip” ifadesini kullandi.