Osmanli Yadigari Bakin Ne Halde
Osmanli’nin ikinci padisahi Orhan Gazi’nin, 1302 yilinda Kocaeli’nin Kandira ilçesini fethi sirasinda yaptirdigi Sultan Orhan Cami, bakimsizlik sebebiyle zaman içinde yikildi. 719 yillik Orhan camisinden geriye sadece ahsap parçalari kaldi.

Osmanli’dan miras kalan camiden geriye sadece ahsap parçalari kaldi. Ayni zamanda tarihi caminin avlusunda, camide görev yapan kisilerin mezarinin bulundugu da ögrenildi. Kandira ilçesine bagli Döngeli, Kütükçüler ve Keçioglu köyleri arasinda bulunan Sultan Orhan Cami’nin restore edilmesini talep eden köylüler, konu ile ilgili çalisma baslatilmasini bekliyor.
"Rüyalarimizdan çikmiyor"
Çocukluk yillarinda caminin kullanilir durumda oldugunu anlatan Mehmet Ali Zengin, "Biz zaten 8 yaslarindan itibaren camiye gelmeye baslamistik. 1965 yillarinda bile burada cuma namazlari kiliniyordu. Bayram namazlari için herkes bu camiye gelirdi. Diger köylerden de namaza gelenler olurdu. 1975 yillarina dogru cami göçmeye basladi.
Bakimsiz hale gelince biz düzeltmeler yapmak istedik. Bize müsaade etmediler, el sürdürmediler. Su andaki hali de bu. Bursa Vakiflar Bölge Müdürlügü’ne bagli oldugunu söylediler. Takip ettik fakat önemsenmedi. Suanda atil durumda, harabe biçimde duruyor. Tekrar onarilmasini istiyoruz. Baska yerlerde camilerin restore edildigini görüyoruz. Burasi böyle kaldikça rüyalarimizdan çikmiyor" dedi.
"Ecdat yadigari atil vaziyette duruyor"
Emekli olduktan sonra Sultan Orhan Cami ile ilgili arastirmalar yaptigini dile getiren Sahin Filiz, geçmis yillara ait kayitlar buldugunu anlatti. Filiz, "Buldugumuz bu kayitlari Üsküdar’daki Vakiflar Bölge Müdürlügü’ne götürdük. Uzun süre ugras verdik. Yetkililer camiye geldi, inceleme yaptilar. Muhtarimizla birlikte gerekli yerlere dilekçe verdik. Gücümüz yetmeyince yaptiramadik. ’Her mahallede mescit var, tarihi eserle ugrasmayan’ denildi. Simdi muhtarimiz yeniden bu konuyu gündeme aldi. Yapilmasini istiyoruz. Bu bir Orhan camisi. Terk edilmis hale geldi. Girisimlerde bulunuldu, fakat yapilmadi. Tarih çöktü gitti. Ecdat yadigari atil vaziyette duruyor" seklinde konustu.
"Insanin içi sizliyor"
1964 yilinda Kandira’daki köyünden, Istanbul’a tasindigini söyleyen Kamil Nihat Albayrak da, "Bizim çocuklugumuzda burada namaz kiliniyordu. 6 mahallenin cemaati cuma ve bayram namazi kilarlardi. Bayramlarda halka ziyafet de verilirdi. Bayram olmadan bayram havasini tadardik. Ben gittikten sonra da epey bir zaman ibadete açikti. Çok zaman önce gelip fotograf çektiler, daha sonra da cüzi bir harcama yapmislardi. En sonunda harabe seklini aldi. Insanin içi sizliyor. Eskiden insanlar burada kaynasiyordu. Her köyde cami var fakat cemaat yok. Caminin restore edilmesini istiyorum" diye konustu.
"Cuma namazi kildirirdik"
1980’li yillarda camide görev aldigini söyleyen emekli imam Sabahattin Yasar ise "Bu cami ibadete açik oldugu zamanlar imami olmadigi zamanlarda fahri imam olarak cuma namazi kildirirdik. O zamanlar cemaat 40 kisiden asagiya düsmüyordu. Daha sonra kadroya geçtik, baska illere gittik ve emektar olduk. 1990 yilinda caminin kadrosu Kütükçüler Mahallesi’ne alindi. Cumadan cumaya gelinmedi, camide o yillarda yikilmaya basladi.
Tekrar canlansa iyi olur. Burasi tarihi bir cami" ifadelerini kullandi.
