Istanbul Avrupa'nin Silikon Vadisi

Finansal Times gazetesinde yer alan haberde online perakendede bu yilin en sicak fikrinin Silikon Vadisi’nden degil Istanbul’dan oldugu belirtildi. ’Türkiye nasil Avrupa teknolojisinin yildizi oldu’ basligiyla yayinlanan gazetenin haberinde teknoloji yatirimcilari, ABD’de yatirimcilarin online market teslimatina yönelik start-up’lara milyarlarca dolar yatirirken, 10 dakikada teslimatla bu sektörün önde gelen sirketlerinden Getir’in degerinin su anda 7.5 milyar dolara ulastigina dikkat çekildi. Gazete haberinde Getir’in kurucu ortagi Nazim Salur’un da görüslerine yer verildi.

Salur’a göre, 2018’de hiçbir risk sermayedari bir Türk start-up’indan gelen çagrilara cevap vermezdi. Bu yüzden sirketin denizasiri ülkelere açilmasinin 3 yil ertelenmesine neden oldugu belirtilen haberde Salur’un "Dogru finansman orada degildi. (Yeni pazarlara) Güçlü olarak girmek ve kazanmak istedim. Bunun için de hem insan hem para kaynagina ihtiyaç var” sözlerine yer verildi.



Salur’un, Istanbul’un ‘gerçek bir uluslararasi sehir’ oldugu göz önüne alindiginda teknoloji alaninda daha fazla basari elde edememesine sasirdigini ve bazilarinin da "kendilerini Big Tech’e çok erken satmaktan" dolayi suçladigini söyledigi belirtilen haberde, Salur’un “Büyük sirketler asil 10 yildan sonra kurulur. Ilk 10 yil sizin ilkokul egitiminizdir. 20 yillik bir zaman dilimini göz önünde bulundurmaniz gerekir” ifadeleri yer aldi.

Haberde sirketin kaderindeki geçen yilki ani degisimin, Türkiye’nin teknoloji endüstrisindeki büyük degisimin de bir parçasi olduguna dikkat çekildi. FT’nin haberinde su ifadeler yer aldi: “Geçen yazdan bu yana, e-ticaret platformlari ile oyun gelistirici sirketlerin de içinde oldugu Türk teknoloji sirketleri, degerlerinin, start-up basarisi için küresel bir kilometre tasi olarak görülen milyar dolari astigini gördü. Geçen ay Nasdaq’ta gerçeklestirilen ilk halka arzin ardindan su anda degeri 4,4 milyar dolar olan Hepsiburada’nin kurucusu Hanzade Dogan, “Türkiye e-ticaret pazari bir dönüm noktasinda” diyor. ”Türkiye’deki e-ticaret yayiliminin üç yil önce yüzde 3,5’ten bugün yüzde 10’a yükseldigi tahmin edildigi belirtilen habere göre, bunun arkasindaki nedenlerden biri olarak da pandeminin etkisiyle küresel çapta çevrimiçi perakendenin asiri büyümesi gösteriliyor. Haberde, Trendyol’un bu hafta SoftBank ile birlikte 1,5 milyar dolarlik fonlama turunu yöneten General Atlantic’in Genel Müdürü Melis Kahya Akar’in, “Covid kademe atlatti. Türk sirketlerinin daha küresel düsünmeye baslamasi için artik tüm parçalar yerine oturdu” ifadeleri yer aldi. Bu basari uzun yillara dayanan çalismanin ürünü. Ancak yatirimin heyecani, Istanbul’u Londra, Paris ve Berlin gibi diger Avrupa teknoloji kümelerinin yanina koyarken, bu yeni kesfedilen basari uzun yillara dayanan bir çalismanin ürünü oldugu belirtilen haberde, Orta ve Dogu Avrupa’ya özel bir fonu olan Earlybird’ün teknoloji yatirimcisi Hendrik Brandis’in "Bu hareketlenme 10 yil önce, ortaya bir seylerin çikacagi belli oldugu zaman basladi" sözlerine yer verildi.



Haberde, su anda 16,5 milyar dolar deger biçilen ve çogunluk hissesi Alibaba’ya ait olan Trendyol’un, gida dagitim sektörüne dogru genislemeden ve dijital bir cüzdan çikarmadan önce faaliyetlerine 2010 yilinda çevrimiçi bir moda perakendecisi olarak basladigi anlatildi. Dogan’in, kimi zaman Türkiye’nin Amazon’a cevabi olarak görülen Hepsiburada’nin 2000 yilinda kuruldugunu ve büyük ölçüde kendi kendini finanse ettigini söyledigi belirtildi. Sonuç olarak, yerli sirketlerin gelistigi ve sonunda uluslararasi ilgiyi çekecek kadar büyüdükleri belirtilen haberde, Dogan’in "Piyasayi olagan süphelilerin eline birakmadik" sözlerine yer verildi.

Habere göre, Türkiye’de günümüzdeki teknoloji yöneticilerinin çogu ilk deneyimlerini iki sirketten birinde yasadi: "2011’de Türkiye’de kurulan ve bir yil sonra aniden piyasadan çekilen Alman start-up inkübatörü Rocket Internet ve 2010 yilinda kurulan ve geçen yil Zynga tarafindan 1.8 milyar dolara satin alinan mobil oyun gelistiricisi Peak Games".

Haberde, Rocket ve Peak tedrisatindan geçmis ve simdi de Londra merkezli oyun sirketi Tripledot Studios’un kurucularindan olan Akin Babayigit’in “Rocket’te ise aldigimiz bu çok zeki, aç, süper analitik insanlarin çogu sonradan ya Trendyol’a ya da Peak’e katildi” sözleriyle birlikte iki Türk sirketinin teknoloji alanindaki yetenekler için “üniversite” gibi oldugunu söyledigi yer aldi. Babayigit’in, Peak’in basarisinin özellikle Türkiye’nin start-up ekosistemi için "her seyi degistirdigini" söyledigi haberde “Peak Games, insanlara küresel düsünüp kazanmanin mümkün oldugunu gösterdi” ifadesine yer verildi.

Habere göre, 2017’deki ilk anlasmasindan bu yana, San Francisco merkezli Zynga, bölgedeki birkaç "hyper casual” (basit bir mekanigi olan, genelde ücretsiz ve asgari tasarima sahip oyunlar) oyun gelistiricisinden biri olan Rollic Games de dahil olmak üzere Türkiye’deki operasyonlari ile dört satin alma islemine 2.3 milyar dolardan fazla yatirim yapti. Bu anlasmalari yöneten Zynga yöneticisi Bernard Kim’in "Zynga’nin Türkiye’ye yatirim yapan herhangi bir yabanci sirket için köprübasi olduguna inaniyorum" dedigi belirtildi.

"Getir disinda büyük bir sirket görmüyoruz"

Haberde su ifadeler yer aldi: “Rocket, Peak ve Trendyol start-up okullarinin bir baska mezunu da 2019’da kurulan Dream Games’in kurucu ortaklarindan Soner Aydemir. Yap-boz uygulamasi Royal Match’in yapimcisi Haziran ayinda Türkiye’nin yeni unicorn’u oldu. Aydemir, Peak’in rekor kiran hit oyunlari Toy Blast ve Toon Blast’i olusturan ekibinin sayesinde, “Herkes bize yatirim yapmak istedi" dedi.



Candy Crush Saga gelistiricisi King’in eski operasyon sefi ve simdi Dream’i destekleyen risk sermayesi sirketi Index Ventures’un ortagi olan Stephane Kurgan, “Türkiye’de su anda dünya standartlarinda bir oyun gelistirici toplulugunuz var” dedi.

Ancak Aydemir’in, ürün gelistirmedeki deneyim eksikliginden bir isi hizla büyütmek için rol model eksikligine kadar, Türkiye’nin teknoloji start-up’larina yönelik yetersizlikler konusunda hala endiseleri oldugunu belirtildigi haberde, “Çok genç bir sektör. Getir disinda Türkiye’de organizasyonunu katlayarak gelistirmeyi basaran büyük bir sirket görmüyoruz” ifadeleri yer aldi. Diger girisimciler, yeni bir sirket kurmanin alti ay sürebilecegi anlamina gelebilecek asiri bürokrasiden ve Trendyol’u Amazon kadar sert bir sekilde vurabilecek yeni bir dijital hizmet vergisi de dahil olmak üzere karmasik vergi sisteminden sikayetçi oldugu belirtildi.