'Anadolu Aslani'na Teknolojik Tesis
“Anadolu aslani” adiyla ünü dünyaya yayilan Kangal köpegi, Sanayi ve Teknoloji Bakanliginin destegiyle teknolojik bir tesise kavustu. Kangal Köpegi Üretim, Egitim ve Koruma Merkezi, Sanayi ve Teknoloji Bakani Mustafa Varank tarafindan açildi. Merkezde deri altina çip yerlestirilen yavru bir Kangal’i seven Bakan Varank, köpege “Dost” ismini verdi.
Çobanlarin can yoldasi Kangal köpeklerinin yetistirilmesi, egitim ve korunmasini saglayacak teknolojik proje hayata geçti. Sanayi ve Teknoloji Bakanligina bagli Orta Anadolu Kalkinma Ajansi (ORAN) ile Il Özel Idaresinin ortak finansmani ile kurulan Kangal Köpegi Üretim, Egitim Ve Koruma Merkezi, Bakan Varank’in yani sira TBMM Milli Savunma Komisyonu Baskani ve AK Parti Sivas Milletvekili Ismet Yilmaz, Sivas Valisi Salih Ayhan, Sivas Belediye Baskani Hilmi Bilgin ve ORAN Genel Sekreteri Ahmet Emin Kilci’nin katildigi törenle açildi. Sivas merkez Merakum bölgesinde 143 dönümlük arazi üzerine kurulu merkezde Kangal köpeklerinin genetigi çipli takip yazilim sistemi ile korunacak. Soyagaci çikartilacak köpekler, dünyanin neresinde olursa olsun takip edilebilecek. 109 köpek kapasiteli merkezde yavru Kangallar online olarak sahiplendirilecek.
Bakan Varank tesisi, “Dün kanun yasalasti. Bugün yeni Hayvanlari Koruma Kanunu’na uygun Türkiye’nin en büyük, en modern, en güzel tesisini Sivas’tan ülkemize kazandirmis olduk. Hayirli ugurlu olsun. Ya Allah Bismillah” diyerek açti. Tesiste incelemelerde bulunan Varank, çip takilan yavru bir köpegi görünce “Diyelim ki ben bu köpegi buldum. Bu çipi okuttugumda çip numarasini nereden kontrol edecegim. Devlet bunu kayit altina mi aliyor?” diye sordu. Çipi takan veteriner hekim, “Evet, nereden geldigi, sahibinin kim oldugu, hangi asilarin yapildigi görülüyor” dedi.
Bakan Varank, çiplerin yerli olarak üretilmesi ile ilgili de, “Bu konuya el atalim” dedi.
Bakan Varank, yaninda bulunan TBMM Milli Savunma Komisyonu Baskani Ismet Yilmaz’a dönerek, “Yüce Mecliste çikardiginiz kanunu ilk uygulayan biziz” diye konustu.
Adi Dost oldu
Ismet Yilmaz’in minik yavru için “Isim verin” teklifi üzerine Varank, “Sivas’a özgün bir isim verelim” ifadelerini kullandi. Beraberindekilerin farkli önerilerini dinleyen Varank, yavru Kangal’a “Dost” ismini verdi. Ziyaretinin ardindan sorulari yanitlayan Varank, “Burasi Türkiye’ye örnek olacak çok degerli endemik bir irkin gelecek nesillere saglikli bir sekilde aktarilmasi için kurdugumuz bir tesis. Kangal köpekleri, emin, ehil ellerde yetistirilecek. Egitimleri yapilacak. Çipli takip sistemi ile dünyanin her tarafinda takip edilebilecek” dedi.
Öte yandan sosyal medya hesabindan da videolu bir paylasim yapan Bakan Varank, “Yüce Meclisimizden geçen Hayvanlari Koruma Kanunu’nun ilk uygulamasini Sivas’ta hayata geçirdik. Çiple dünyanin her yerinde takip edilecek Kangal köpeklerini ORAN Kalkinma Ajansimizin destegiyle koruma altina almaya basladik. Can dostlarimizin yaninda olmayi sürdürecegiz” ifadelerini kullandi.
Kangal irki korunacak
ORAN Genel Sekreteri Kilci ise, projenin Sivas’in turizm ve tanitimina çok büyük katkisi olacagini ifade ederek, “Kangal köpegi ulusal manada bilinen bir marka. Bu merkezin uluslararasi tanitima da büyük bir katkisi olacagini düsünüyoruz” diye konustu.
ORAN’in 5.3 milyonluk destegiyle toplam 8 milyon liralik bir yatirimi hayata geçirdiklerini söyleyen Kilci, “Modern veteriner klinigi ve yaninda bir laboratuvar olacak. Laboratuvarda gerek kangal köpeginin olasi hastaliklarinin izlenmesi ve tedavisi gerekse de üniversiteler tarafindan Kangal köpegi üzerinde çalismalar yapilabilecek” dedi.
Kilci, merkezde ziyaretçiler için bir de gösteri alani bulundugunu kaydederek, “Ziyaretçiler kafeteryada otururken gösteri alaninda da Kangal köpek yavrulariyla çocuklar etkilesim içinde olup köpekleri sevebilecekler” diye konustu.
Merkezde çalisan Veteriner Hekim Pinar Karaköse, Kangal köpeklerinin kontrolsüzce yurt disina çikartildigina isaret ederek, “Hayvansever görünüp bu hayvanlardan istifade edenler var. Biz devlet eli ile bunun önüne geçtik. Burada Kangal köpeginin irki muhafaza edilecek” dedi.
109 köpek kapasiteli Kangal Köpegi Üretim, Egitim ve Koruma Merkezi’nde yazlik ve kislik padoglar, yürüyüs alanlari, Kangal köpegi tanitim müzesi, showroom, yarismalarin yapilacagi alanlar, veteriner klinigi, köpek barinak evleri, çocuklarin gezecegi alanlar ve restoran bulunuyor.
Çipli takip sistemi
Merkezde Kangal köpekleri için çipli takip yazilim sistemi gelistirildi. Çipli takip sistemi ile Kangallarin soy agaci görülebilecek. Çip sayesinde köpeklerin nerede dogdugu kim tarafindan sahiplendirildigine ulasilabilecek. Merkez, ilde bu alanda çalismalar yürüten diger yapilarla koordineli olarak çalisacak. Merkez araciligiyla Kangal köpegi irkinin korunmasina yönelik çalismalar tek elden yürütülecek. Merkez, arastirma yapmak isteyen akademisyenlere uzun vadeli gözlem olanagi sunacak. Veterinerlik ve laboratuvar hizmetleri ile istatistikler olusturulacak ve raporlamalar yapilacak. Bu hizmetler bilimsel çalismalara isik tutacak. Ayni zamanda irkin özelliklerinin bilimsel olarak belirginlesmesini saglayacak. Merkezin bir cazibe noktasi olarak bölgesel kalkinmaya katki saglamasi, küçükbas hayvan varliginin korunmasini desteklemesi, turizme arti deger kazandirmasi hedefleniyor.
Iyi bir sürü koruyucusu olarak bilinen Kangallar, Amerika’dan Afrika’ya kadar birçok kitaya yayilmis durumda. Sahibine bagliligiyla öne çikan Kangal köpekleri, çocuklara karsi dostça davranislariyla taniniyor. Kangallar, Kurtlara karsi verdikleri mücadele nedeniyle “Anadolu Aslani” olarak aniliyor. Kangal köpekleri, her türlü iklim kosuluna uyum saglayabiliyor.