'Süreci Asisizlar Uzatiyor'
Eskisehir Osmangazi Üniversitesi (ESOGÜ) Tip Fakültesi Enfeksiyon Hastaliklari ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dali ögretim üyesi Prof. Dr. Elif Doyuk Kartal, ilacin asinin yerine geçmeyecegini belirterek, “Hiç asi olmayanlar da eksik asili olanlar da en kisa süre içerisinde asi olmali. Süreci asisizlar uzatiyor” dedi.
“Ilaç asinin yerine geçmez”
Asilama oranlarinin istendigi gibi gitmedigini belirten ve koranavirüs enfeksiyonunun etkin bir ilaci olmadigini yapilan çalismalar üzerinden anlatan Prof. Dr. Kartal, “Su anda ‘Molnupiravir’ diye bir ilaçtan bahsediliyor, ABD kökenli ve ilk Ingiltere kullanim onayini aldi. Bu, belli kisilerde belli endikasyonlarda kullanilabilecek, oksijen ihtiyaci gerektirmeyen ve koranavirüsü daha riskli geçirebilecek grupta ilk bes gün içinde kullanilmasi kosuluyla hastaneye yatislari ve hastaligin ciddi seyretmesini yüzde 50 oraninda azaltacak bir ilaç. Asinin yerine geçecek, asiyi ikame edecek bir uygulama degil” ifadeleriyle anlatti.
“Bir kere asi olmak yetmez”
Toplumun yüzde 59,4’ünün asilandigini, ancak özgürlesebilmek için bu oranin yüzde 80’e ulasmasi gerektigini belirten Prof. Dr. Kartal, asi tekrarlarinin mutlaka yapilmasi gerektigini, bir kere asi olmanin ömür boyu koruyuculuk saglamayacagini su sözlerle dile getirdi: “Ilk asi olanlar tekrar duyarli hale geldi. Buna insanlar inanmak istemiyor. Hepatit B asisini üç kez oluyoruz ve ömür boyu koruyucu dedigimiz halde üç dozdan sonra, hâlâ gelip asi olmaya çalisiyorlar. Grip asisini her yil oluyoruz, her yil olmamiz gerekiyor. Her asinin kinetigi farklidir. Koronavirüs de bu grup içerisinde, belli zamanlarda degerlendirilmesi ve gerekli dozlarin yapilmasi gerekiyor.” Asidan beklenenin hastaligi kapmamak degil, hastaneye yatmamayi ve hayatta kalmayi saglamasi oldugunun altini çizen Kartal, kendisinin de bu hastaligi geçirdigini, asilar sayesinde çok hafif atlattigini söyledi.
Türkiye genelinde hastalik yükünün yüzde 85’ini asisizlarin olusturdugunu kaydeden Kartal, asi olma ve asilari tamamlama çagrisinda bulunurken, neden asi dozlarinin tekrarlanmasi gerektigine de degindi.
“Tekrarlayan asi dozlariyla daha uzun süre koruma“
Asi sonrasi süreçte enfeksiyona açik olma durumunu dile getiren Prof. Dr. Kartal, takviye asi dozlarinin mutlaka olunmasi gerektigini, BioNTech’in 6-8 ay sonra etkisini yitirmeye basladigini, bu nedenle üçüncü doz asilarin yeniden gündeme geldigini kaydederek, “Pek çok ülkeye üçüncü doz BioNTech’ler geldi. Bizde de iki doz BioNTech olmus kisilerin alti ay geçtikten sonra üçüncü dozlarini olarak korunmalari daha da güçlenerek devam edecek. Asi üreticisi firmanin yaptigi çalismalar ve gerçek yasam verilerinden gelen sonuçlara baktigimizda üçüncü doz BioNTech asisiyla koruma süresinin uzadigini görüyoruz. Belki de bir yila uzamis oldu. Iki doz asiyla 6-8 ay saglanan bu süre 1 yil daha ötelenmis olacak, bu da salginin kontrolüne önemli bir katki saglamis olacak” dedi.
“Süreci asisizlar uzatiyor”
Her asinin yan etkisi oldugunu, bu yan etkilerin her zaman beklenenden çok daha düsük oldugunu dile getiren Prof. Dr. Kartal, asi karsitlarina da seslendi:
“Kendileri hasta olana, yakinlarini kaybedene kadar ya da kendileri hasta olup korkup asi olmak için gelene kadar bu devam edecek. Süreci asisizlar uzatiyor. Hiçbir zaman da geç degil. Tekrarlayan asi dozlarinda asilarin koruma süresi temel asiya göre biraz daha uzuyor. Hem gücü artiyor hem koruma süresi uzuyor. Tekrarlanan dozlarda koruma süresi uzayacak ve belki de önümüzdeki yillarda eger bu pandemi süreci devam ederse yilda bir kez asilama söz konusu olabilecek, risk gruplari da çok benzer oldugu için grip asisi ile kombine asilardan bahsedilebilecek. Bunu önümüzdeki süreçlerde görmüs olacagiz. Tekrarlanan asi dozlari süreç içinde ne kadar siklikta yapilirsa gidisat ona göre belirlenmis olacak. Hiç asi olmayanlar da eksik asili olanlar da en kisa süre içerisinde asi olmali. Biz saglik çalisanlari olarak gerekli olan son kisi asilanana kadar asi çagrisini yapmaya devam edecegiz.”