Çilek Degil 'Altin' Yetistiriyorlar

Türkiye’nin çilek üretiminde söz sahibi olan Aydin’da, yaz ve kis mevsiminde seralarda çilek üretimi yapiliyor. Tadi ve kendine has kokusu ile herkesi cezbeden çilek, fiyatiyla da üreticisinin yüzünü güldürüyor. Birçok ülkeye ihraç edilen ve iç pazarda rahatça alici bulan çilegin her geçen gün degeri daha da artiyor. 4 yillik üniversite mezunu 22 yasindaki Büsra Ertem de kendi meslegini yapmak yerine ailesi ile birlikte çilek üretiyor.

Kösk ilçesinde ailesine ait 7 dönümlük arazideki sera içerisinde çilek üreten Ertem, "Mugla Üniversitesi Fethiye Fakültesi Isletme Bölümü mezunuyum. Mezun olur olmaz da bu ise basladim. Özel sektörde is bulmak çok zor. Pandemi döneminde zaten her yer kapaliydi, is bulunmadi. Bütün bunlar bir kenara, ise gireceksin maas ortalamasi belli. Ne sabahin olacak ne aksamin, tatilin de dogru dürüst olmayacak. Bankaci olma imkanim var ama gitmem. Elimden binler, milyonlar geçecek ama 3 bin, 3 bin 500 TL maas ile çalisacagim. Ücretler tatmin etmiyor. Tatmin etse burada yagmurda, sicakta, kista çalismam. Yazin burasi kavrulacak, kisin da soguktan üsüyoruz. Ben de isterim sikir sikir giyinip bir devlet dairesinde çalismayi ama bu sartlar altinda çok zor. Hiç degilse bu is kendi isim. Paran olmuyor ama sonunda paranin olacagini biliyorsun. Bir hafta bos geçiyor, parasiz oluyorsun ama sonrasinda bir geliyor ki koyacak yer bulamiyorsun. Çilek toprakta yetisen bir altin. 2 sene boyunca uygun kosullar saglandigi sürece muhafaza edilebiliyor. Sürekli ihracatinin olmasindan dolayi asla deger kaybetmiyor. Kilosunu 25 TL’den satiyoruz" diye konustu.



"Tek basima yapabilecegim bir is degil"

Tarladan hasat dönemi sonunda 35 ton civarinda bir ürün elde etmeyi hedeflediklerini ifade eden Büsra Ertem, "Bu mevsimde gübrenin de destegi ile bu mevsimde çilegimizin üzerinin kapali olmasindan kaynakli ürün elde edebiliyoruz. Su anda benim ilk yilim oldugu için verimim iyi. Ama çilek 2’nci yila girdiginde tonaj düsüyor, verim azaliyor, hastalik çogaliyor. Çok sükür su anda bir sikintim yok. Arazimiz ortalama 7 dönüm büyüklügünde. Dönümünde 5 ton olarak hesaplarsak buradan hasat bitiminde 35 ton kadar bir ürün elde etmeyi planliyoruz. Ailemin gücü olmasa böyle bir seye kalkisamazdim. Her seyin ucu maddiyata dayaniyor. Tek basima yapabilecegim bir is degil. Onlarin sayesinde basladim ve sürdürüyorum. Sabah çok erken kalkiyorum. Ama mutluyum. En azindan kendi isimi yapiyorum. ’Ben bugün hastayim çalismayacagim’ deyip gelmeme özgürlügüm var" ifadelerini kullandi.

"Kadinlar bu islerden korkmasinlar"

’Sen yapamazsin’ diyenlere inat basardigini kaydeden Ertem, hemcinslerine seslenerek, "Benim imkanim elverseydi topraksiz üretim yapardim. Ama imkanim buna elverdi. Kadinlar bu islerden korkmasinlar. Topraksiz yapabilen varsa topraksiz yapsin, yapamiyorlarsa da bunu yapsinlar. En azindan kendi isleri. Kafalari rahat. Istedikleri zaman istedikleri sekilde paralarini degerlendirebilirler. Ilk basta tabii ki zorlaniyorsunuz ama sonradan her sey yolunu buluyor. Ben ilk yilim oldugu için insanlardan çok tepki aldim. Çogu kisi ’sen yapamazsin’ diyerek bana inanmadi. Ama sonunda basardim. Basardigim için de çok mutluyum. Onlar çilek çikartamazken, ben çilek çikarttim" diye konustu.



"Degeri sürekli artiyor"

Çilegin deger kaybetmedigini aksine her geçen gün daha da arttigini belirten Ertem, sunlari söyledi:

"Çilek su anda altin degerinde. Toprakta yetisen bir altin olarak tanimlayabiliriz. Ihracatinin olmasindan dolayi sürekli degeri artiyor. 2 sene boyunca uygun kosullar saglandigi sürece muhafaza edilebiliyor. Sürekli ihracatinin olmasindan dolayi asla deger kaybetmiyor. Benim elimde çilek kalmiyor. Bizim portakal ve mandalina bahçelerimiz de var. Ama ben portakalin kilosunu 1 lira 80 kurusa yalvar yakar sattim. Ama çilek öyle degil. Çilegin kasasini birakiyorum, tartiya çikiyor, toplam kilosu ögreniliyor ve aninda sarip gidiyorlar. Kilogrami 20-25 TL’den alici buluyor. Bu sene hiç 20 TL’nin altina ürün vermedim. Bir toplayista 10 bin TL para kazandirmiyor. Bu ise ben 2 bin TL ile basladim. Ilk 100 kilogram bir ürün elde ettim. 25 TL’den sattim ve 2 bin 500 TL gelir elde ettim. Simdi topladigimda 8-10 bin TL arasi gelir elde ediyorum. Tabii ben bu paranin içerisinden ameleme de veriyorum, gübre masrafim var ve ilaç masrafim var. Bu iste maliyet de çok yüksek. Ama her ne olursa olsun mutluyum."