Haftanin Tarihine Bakis

Islam Isbirligi Teskilati (IIT), ABD Baskani Donald Trump'in, "Kudüs'ü Israil'in baskenti olarak tanima ve ABD Büyükelçiligini Tel Aviv'den Kudüs'e tasima" planini açiklamasinin ardindan, Dönem Baskani Türkiye'nin çagrisi üzerine 13 Aralik 2017'de Istanbul'da olaganüstü toplandi.

Lütfi Kirdar Uluslararasi Kongre ve Sergi Sarayi'nda 50'den fazla ülkenin katilimiyla düzenlenen zirvede, 18 ülke en üst düzeyde temsil edildi.

IIT üyesi ülkelerin zirve bildirisinde, Dogu Kudüs Filistin Devleti'nin baskenti ilan edildi. Islam ülkeleri, bütün devletleri, Filistin Devleti'ni ve Dogu Kudüs'ün onun isgal altindaki baskenti oldugunu tanimaya davet etti.

Cumhurbaskani Recep Tayyip Erdogan, zirvenin ardindan Filistin Devlet Baskani Mahmud Abbas ve IIT Genel Sekreteri Yusuf bin Ahmed el-Useymin ile düzenledigi ortak basin toplantisinda, "Biz, bugün Kudüs'ü Filistin'in baskenti olarak tanidigimizi ilan ettik. Artik bizim nazarimizda Filistin Devleti'nin baskenti Kudüs'tür ve öyle kalacaktir." ifadesini kullandi.

Erdogan, "Amerika'nin artik Israil-Filistin arasinda ara buluculuk yapmasi diye bir sey söz konusu olamaz. Bu süreç artik bitmistir." açiklamasini yapti.

14 Aralik'ta ise TBMM Genel Kurulunda AK Parti, CHP ve MHP gruplarinin imza koydugu bildiri okundu. Bildiride tüm devletler, Dogu Kudüs'ü Bagimsiz Filistin Devleti'nin baskenti olarak tanimaya davet edildi.

- Belli basli öteki olaylar

13 Aralik

1522- Kanuni, Rodos'un teslimini istedi.

1754- Sultan I. Mahmud vefat etti.

1789- Fransa'da Ulusal Muhafiz Birligi (National Guard) kuruldu.

1914- Mesudiye zirhlisi, Çanakkale'de bir Ingiliz denizaltisi tarafindan batirildi.

1945- Filarmoni Dernegi, Istanbul'da ilk konserini verdi.

1949- Israil, Kudüs'ü baskent ilan etti. Arap-Israil Savasi'ndan sonra, Eski Kent ve Dogu Kudüs Ürdün'de, Bati Kudüs de Israil'de kaldi. Kent, BM kararlarina göre "uluslararasi kent" ilan edilmisti.

1957- Iran'daki depremde 2 bin kisi hayatini kaybetti.

1960- Fransa Cumhurbaskani Charles De Gaulle'ün Cezayir ziyareti olayli geçti. Fransiz milliyetçilerinin çikardigi olaylarda 123 kisi hayatini kaybetti.

1974- Anadolu Ajansi TAS'in kuruculari arasinda ve ilk yönetim kurulunda üye olarak yer alan romanci, gazeteci, siyaset adami Yakup Kadri Karaosmanoglu, AA Yönetim Kurulu Baskanligini yürütürken, Ankara'da 85 yasinda vefat etti.

1977- Öykücü ve romanci Oguz Atay, Istanbul'da 43 yasinda hayata veda etti.

1979- Sair ve yazar Behçet Necatigil, 63 yasinda Istanbul'da hayatini kaybetti.

1995- Avrupa Parlamentosu, Türkiye ile imzalanan Gümrük Birligi anlasmasini onayladi.

1998- Italya'da düzenlenen 5. Avrupa Kros Sampiyonasi'nda Türk Genç Bayan Milli Takimi sampiyon oldu.

2013- Tiyatro ve seslendirme sanatçisi Zafer Önen, Istanbul'da 92 yasinda vefat etti.

2014- ABD Kongresi, Kürdistan Demokrat Partisi ve Kürdistan Yurtseverler Birligini "üçüncü sinif terör örgütleri listesinden" çikardi.

2015- Bilgi Teknolojileri ve Iletisim Kurumu Baskani Ömer Fatih Sayan, Bagimsiz Düzenleyiciler Grubu (Independent Regulators Group-IRG) Baskan Yardimciligina seçildi. Sayan, Türkiye'den bu göreve seçilen ilk kisi oldu.

2015- Rusya'nin Voronej sehrinde bir ruh ve sinir hastaliklari hastanesinde çikan yanginda 23 kisi öldü.

2016- Türkiye'nin ara buluculuguyla, rejim güçlerinin kusatmasinda sikisan on binlerce sivil ve silahli muhalifin Halep'ten ayrilmasi için anlasma saglandi. Rejim yanlisi yabanci teröristler ile Esed güçlerinin kusatmasindaki Halep'in dogusundan yola çikan 20 otobüslük ilk tahliye konvoyu, muhaliflerin kontrolündeki bölgeye ulasti.

2016- Insan Haklari Izleme Örgütü, Arakan'da 1500 evin Myanmar güvenlik kuvvetleri güçleri tarafindan yakildigini kanitlayan uydu fotograflarini yayinladi.

2017- Islam Isbirligi Teskilati (IIT), ABD Baskani Donald Trump'in, "Kudüs'ü Israil'in baskenti olarak tanima ve ABD Büyükelçiligini Tel Aviv'den Kudüs'e tasima" planini açiklamasinin ardindan, Dönem Baskani Türkiye'nin çagrisi üzerine Istanbul'da olaganüstü toplandi.

2020 - Türkiye'den kaçak yollarla Israil'e götürülerek satilan, uzmanlarca MS 3. yüzyila tarihlendirilen Kybele heykeli, yaklasik 60 yilin ardindan Türkiye'ye geri getirildi.

14 Aralik

1503- Fransiz astrolog ve fizikçi Nostradamus (Michel de Nostredame) dogdu.

1799- ABD'nin kurucusu ve ilk baskani George Washington öldü.

1900- Bilim adami Max Planck, kuantum teorisini Berlin Fizik Birliginde sundu.

1911- Güney kutbunu kesfetmek için bir yil boyunca hazirliklar yapan Norveçli kasif Ronald Amundsen, bu bölgeye ulasti.

1939- Sovyetler Birligi, Milletler Cemiyeti üyeliginden çikarildi.

1967- Yunanistan Krali Konstantin'in cuntaya karsi darbe girisimi basarisiz oldu. Albaylar Cuntasi iktidari sürdü. Kral, ülkesini terk etmek zorunda kaldi.

1981- Israil, Suriye'nin kontrolündeki Golan Tepeleri'ni ilhak etti. Israil Parlamentosu, Golan Tepeleri'nin ilhakini bir günde onayladi.

1989- Sili'de ilk demokratik seçimler yapildi.

1995- Bosna'da baris için anlasmaya varildi.

2002- Çankiri'da Vali Ayhan Çevik'e bombali saldiriya karismaktan aranan terör örgütü TKP-ML-TIKKO üyesi Selma Korkut, Sivas'ta emniyet güçlerine teslim oldu.

2003- Bestekar udi Irfan Özbakir öldü.

2003- Devrik Irak Devlet Baskani Saddam Hüseyin, dogum yeri Tikrit'e 20 kilometre uzakliktaki El Dor kasabasinda bir siginakta ABD birliklerince yakalandi.

2005- Kus gribi vakalarinin ardindan 14 Ekim'de yasaklanan kanatli yaban hayvanlarinin avi serbest birakildi.

2008- Irakli gazeteci Muntazir El Zeydi, Irak'a sürpriz ziyarette bulunan ABD Baskani George W. Bush'a, Irak Basbakani Nuri El Maliki ile düzenledigi basin toplantisi sirasinda ayakkabilarini firlatti.

2010- ABD'nin Afganistan ve Pakistan Özel Temsilcisi Richard Holbrooke öldü.

2012- ABD'nin Connecticut eyaletindeki Newtown kentinde, 20 yasindaki Adam Lanza, annesini öldürdükten sonra Sandy Hook Ilkokulunu basti, 20'si çocuk 26 kisiyi katletti.

2013- 27 Mayis darbesi döneminde Demokrat Partililerin yargilandigi Yassiada'nin adi, "Demokrasi ve Özgürlükler Adasi" olarak degistirildi.

2015- Filipinler'i etkisi altina alan, "Nona" olarak da bilinen "Melor" tayfunu nedeniyle yaklasik 725 bin kisinin tahliye edildigi bildirildi.

2015- Uzun yillar Sariyer, Trabzonspor, Fenerbahçe ve Karabükspor formalarini giyen eski futbolcu Eyüp Odabasi hayatini kaybetti.

2017- TBMM Genel Kurulunda AK Parti, CHP ve MHP gruplarinin imza koydugu bildiriyle tüm devletler, Dogu Kudüs'ü Bagimsiz Filistin Devleti'nin baskenti olarak tanimaya davet edildi.

2018- ABD Temsilciler Meclisi, Myanmar Ordusu tarafindan Arakanli Müslümanlara yapilan saldirilari "soykirim" olarak taniyan yasa tasarisini kabul etti.

2019- TBMM'nin, ABD Senatosunun "Ermeni karari"nin kinanmasi, reddedilmesi ve yok hükmünde sayilmasina dair karari, Resmi Gazete'de yayimlandi.

15 Aralik

1574- II. Sultan Selim vefat etti.

1840- Napolyon Bonapart'in kalintilari, St. Helena Adasi'ndan Paris'e getirilerek, Invalides'e gömüldü.

1890- Amerikan yerli kabilelerinden Titan Dakotalarinin sefi "Oturan Boga (Tatanka Iyotake)", ABD'nin harekete geçirdigi yerel polis ve askerler tarafindan öldürüldü.

1936- Ankara'da 19 Mayis Stadyumu, Basbakan Ismet Inönü'nün söyleviyle açildi.

1948- Fransa, ilk nükleer reaktörün kurulus çalismalarina basladi.

1948- TBMM'de Sivas Kongresi'ne Seçilen Temsil Heyeti Üyeleriyle TBMM'nin Birinci Döneminde Bulunan Üyelere Vatani Hizmet Tertibinden Aylik Baglanmasi Hakkinda Kanun kabul edildi.

1954- Türkiye Petrolleri Anonim Ortakligi kuruldu.

1957- Birlesmis Milletler Genel Kurulu, Yunanistan'in Kibris tezini reddetti.

1960- Erzurum'da radyo istasyonu açildi.

1986- Olimpiyat sampiyonu halterci Naim Süleymanoglu, Türk vatandasi oldu.

1987- Cumhuriyet tarihinde dolar, resmen ilk kez dört haneli rakama ulasti. Merkez Bankasi dolarin satis kurunu 1300 liraya yükseltti.

1992- TRT'nin kurucularindan ve ilk Genel Müdürü Adnan Öztrak öldü.

2006- II. Dünya Savasi'nda yenilgiye ugrayan Japonya'nin 1945'ten sonra ilk kez resmen savunma bakanligi oldu.

2011- ABD Savunma Bakani Leon Panetta, Bagdat'taki en büyük Amerikan üssünde yapilan törende 2003'ten bu yana devam eden Irak savasinin bittigini ilan etti.

2011- "Kurtlar Vadisi" adli televizyon dizisindeki "Halo Dayi" karakteriyle hafizalara kazinan tiyatro sanatçisi Sönmez Atasoy, hayatini kaybetti.

2013- Türkmenistan'da ilk defa çok partili seçim yapildi. Seçime ülke genelinde yüzde 91,3 katilim saglandi.

2014- UEFA, Fenerbahçe ve Trabzonspor'un birbirleri hakkinda yaptiklari sikayet basvurularini reddetti. UEFA, 2014-2015 sezonu UEFA müsabakalarina katilim için gerekli formlari uygun sekilde doldurmadigi için Trabzonspor Kulübüne 10 bin avro para cezasi verdi.

2015- Suudi Arabistan'da bir araya gelen 34 Islam ülkesinin temsilcileri, teröre karsi koalisyon olusturdu.

2015- Faizsiz Finans Koordinasyon Kurulu olusturulmasina iliskin Türkiye Cumhuriyeti Basbakanlik Genelgesi, Resmi Gazete'de yayimlandi.

2016- Avrupa Birligi (AB) ülkelerinin liderleri, Suriye rejimi, Rusya ile Iran'i sivilleri ve hastaneleri ayrim gözetmeyen saldirilarindan dolayi kinadi. AB Konseyi Baskani Donald Tusk ise Suriye konusunda etkili olamadiklarini kabul etti.

16 Aralik

1474- Türk astronom ve matematikçi Ali Kusçu, Istanbul'da öldü.

1724- Türkiye'de ilk kitap (Vankulu Lügati) basildi.

1770- Alman besteci Ludwig Von Beethoven dogdu.

1918- Giresun'da "Isik" adli milli gazete çikarilmaya baslandi.

1920- Çin'in kuzeybatisindaki Ganzu eyaletinde 8,6 büyüklügündeki depremde 100 bin kisi öldü.

1925- Milletler Cemiyeti Konseyi, daha önce saptanan "Brüksel Hatti"ni Türkiye-Irak sürekli siniri olarak kabul etti. Bu karar uyarinca Musul, Irak'ta kaldi.

1932- Samsun-Sivas demir yolu hatti isletmeye açildi.

1949- Ahmet Sukarno, Endonezya'nin ilk cumhurbaskani oldu.

1956- Basin Yayin Genel Müdürlügü Cumhurbaskanligi Katipligi yapan, mizah yazari, romanci, gazeteci Ercüment Ekrem Talu, 68 yasinda Istanbul'da öldü.

1969- Istanbul Bogaz Köprüsü 303 milyar liraya ihale edildi.

1996- Kerkük Yumurtalik Boru Hatti yeniden açildi.

1998- IV. Ulusal Yayin Kongresi, Ankara'da çalismalarina basladi.

2010- "Pembe Panter" ve "102" gibi filmlere imza atan yönetmen Blake Edwards, 88 yasinda hayatini kaybetti.

2013- Ankara'nin Gölbasi ilçesinde görev uçusu gerçeklestiren askeri helikopterin, yüksek gerilim hatti tellerine takilarak düsmesi sonucu Kara Pilot Binbasi Ahmet Duman, Kara Pilot Üstegmen Emre Acar, Teknisyen Kidemli Basçavus Erdinç Salkim ve Teknisyen Basçavus Hüseyin Uluçesme sehit oldu.

2014- Pakistan'in Pesaver kentinde Pakistan Talibani mensuplari, bir okula baskin düzenleyerek ögrenci ve ögretmenlerden olusan 148 kisiyi katletti, 142 kisi yaralandi.

2016- Istanbul Atatürk Havalimani'ndan yurt disina çikmak isterken yakalanan, terör örgütü KCK'nin sözde Türkiye sorumlusu oldugu belirtilen Sara Aktas tutuklandi.

17 Aralik

1273- Mevlana Celaleddin-i Rumi vefat etti.

1399- Avrupa'ya Mogol istilasi basladi.

1777- Fransa, Amerika'nin bagimsizligini kabul etti.

1830- Güney Amerikali direnisçi Simon Bolivar öldü.

1903- Wright kardesler ilk uçusu gerçeklestirdi.

1908- Ittihat ve Terakki Cemiyeti, II. Mesrutiyet'in ilanindan sonra Ittihat ve Terakki Firkasi adini aldi.

1918- Fransiz askerleri denizden İçel'e çikarma yapmaya basladi. İçel, Tarsus, Adana, Ceyhan, Misis ve Toprakkale isgal edildi.

1926- Usak Seker Fabrikasi açildi.

1930- Serbest Cumhuriyet Firkasi kendini feshetti.

1934- Kasim 1934 tarihli kanun ile "Kemal" öz adli Türkiye Cumhurbaskani'na verilen "Atatürk" soyadinin veya bunun basina ve sonuna söz konarak yapilan adlarin hiçbir kimse tarafindan öz ve soyadi olarak alinamayacagina dair kanun, TBMM'de kabul edildi.

1981- Kizil Tugaylar terör örgütü, Italya'daki en yüksek rütbeli NATO askeri General James Dozier'i kaçirdi.

1997- Ismail Alptekin baskanliginda Fazilet Partisi kuruldu.

2004- AB, Türkiye ile 3 Ekim 2005'te müzakerelere baslama karari aldi.

2004- Irak'in Musul kenti yakinlarinda ugradiklari silahli saldiri sonucu 5 Türk güvenlik görevlisi sehit oldu.

2009- Tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu, yönetmen Ali Taygun vefat etti.

2016- Kayseri Komando Tugay Komutanligindan izne çikan er ve erbaslari tasiyan özel halk otobüsüne yönelik bombali araç saldirisinda 14 asker sehit oldu, 48'i asker 56 kisi yaralandi.

2016- Dalis rekortmeni milli sporcu Derya Can, degisken agirlikli paletli dalis kategorisinde 111 metreye dalarak dünya rekoru kirdi.

2017- Israil polisi esligindeki 104 fanatik Yahudi, Mescid-i Aksa'ya baskin düzenledi.

2019- Türk Astronomi Dernegi Baskani Prof. Dr. Ibrahim Küçük, Türkiye'nin "WASP-52" kodlu yildizina "Anadolu", yörüngesindeki "WASP-52B" kodlu ötegezegene ise "Göktürk" ismi verildigini bildirdi.

18 Aralik

1111- Islam düsünürü Imam Gazali öldü.

1482- Gedik Ahmet Pasa, II. Bayezid tarafindan idam ettirildi.

1865- Amerika Birlesik Devletleri köleligi kaldirdi.

1923- Yunan Krali Konstantin, oglu II. George lehine tahtindan feragat ettigini açiklayarak, ülkesini terk etti.

1929- Milli Iktisat ve Tasarruf Cemiyeti kuruldu.

1956- Japonya, Birlesmis Milletlere kabul edildi.

1969- Yavuz zirhlisi, sökülmek üzere Makina ve Kimya Endüstrisi Kurumuna satildi.

1969- Ingiltere Parlamentosu, cinayet suçlarinda ölüm cezasini kaldirdi.

1970- 41'ler Demokratik Parti'yi kurduklarini açikladi. Kurucular arasinda Ferruh Bozbeyli, Saadettin Bilgiç, Talat Asal, Neriman Agaoglu, Nilüfer Gürsoy, Mutlu ve Yüksel Menderes de yer aldi.

1975- Gölcük Tersanesi'nde ilk Türk denizaltisinin yapimina baslandi.

1980- Devrimci Isçi Sendikalari Konfederasyonu (DISK) Istanbul davasi basladi. Davanin 1477 sanigi vardi.

1983- Erdal Inönü, SODEP Genel Baskani oldu.

1988- Toplum bilimci Prof. Dr. Niyazi Berkes, 80 yasinda vefat etti.

1996- Peru'da Tupac Amaru gerillalari, baskent Lima'daki Japon Büyükelçiligini basti. Gerillalar 500 kisiyi rehin aldi.

2002- Ankara Üniversitesi Ögretim Üyesi Doç. Dr. Necip Hablemitoglu, evinin önünde suikasta kurban gitti.

2011- Kuzey Kore lideri Kim Jong Il, hayatini kaybetti.

2012- Türkiye'nin yüksek çözünürlüklü yerli kesif uydusu Göktürk-2, Çin'deki Jiuguan Firlatma Üssü'nden Türkiye saati ile 18.13'te uzaya firlatildi.

2015- Libya'daki krizin sona erdirilmesi için "Libya Siyasi Antlasmasi" imzalandi.

2016- Trabzonspor'un maçlarini oynayacagi Senol Günes Spor Kompleksi'nin açilisi yapildi.

2017- Türkiye'nin girisimleriyle hazirlanan ve ABD Baskani Donald Trump'in Kudüs kararini elestiren karar tasarisi, Birlesmis Milletler Genel Kurulunda 9'a karsi 128 oyla kabul edildi.

2019- "Uçurtmayi Vurmasinlar" ve "Piano Piano Bacaksiz" gibi unutulmaz filmlerin yönetmeni Tunç Basaran, kanser nedeniyle bir süredir tedavi gördügü hastanede 81 yasinda vefat etti.

19 Aralik

1805- Napolyon Bonapart komutasindaki Fransiz ordusu Varsova'ya girdi.

1918- Bahçe, Islahiye, Hassa, Mamure, Osmaniye (Cebelibereket) isgal edildi.

1941- II. Dünya Savasi'nda Istanbul'da ekmek karneye baglandi.

1948- Izmir Sehir Tiyatrosu ve Sergi Sarayi yandi.

1950- Dwight D. Eisenhower, Kuzey Atlantik Antlasmasi Teskilati (NATO) Kuvvetleri Komutanligina atandi.

1966- Yazar, film yapimcisi Ihsan Ipekçi, 67 yasinda öldü.

1968- Piyanist Idil Biret, Paris'te dünyanin ünlü bes virtüözüyle konser verdi.

1969- Amerikan 6. Filosu, Izmir'e geldi. Filonun gelisi protesto edildi ve Amerikali denizciler tartaklandi.

1972- Vatan gazetesinin sahibi gazeteci Ahmet Emin Yalman, 84 yasinda Istanbul'da öldü.

1984- Çin ve ABD, Hong Kong'un 1997'de Çin'e devredilmesi konusunda anlasti.

1987- Uluslararasi Cumhuriyet Halter Turnuvasi'nda Naim Süleymanoglu ilk kez milli mayoyu giydi ve kendisine ait dünya rekorlarini yeniledi.

2000- Ölüm orucu ve açlik grevlerinin sürdügü 20 cezaevine müdahale edildi.

2001- Kabil'e en az 3 bin kisiden olusacak uluslararasi güç konuslandirilmasi için BM Güvenlik Konseyi onay verdi.

2006- "Tom ve Jerry", "Ayi Yogi", "Çakmaktas Ailesi" gibi sevilen çizgi filmlerin ve ünlü çizgi karakterlerinin yaraticilarindan Joseph Barbera, 95 yasinda hayatini kaybetti.

2009- Türk sinemasinin usta yönetmenlerinden Zeki Ökten vefat etti.

2012- Yüce Divan tarihinde ilk kez bir yüksek yargi mensubunun yargilandigi davada karar açiklandi. Rüsvet aldigi iddia edilen eski Yargitay 6. Hukuk Dairesi Baskani Hasan Erdogan ile rüsvet vermekle suçlanan ITO Baskani Murat Yalçintas dahil 15 kisi beraat etti.

2013- 28 Subat Davasi'nda, Ankara 13. Agir Ceza Mahkemesi, emekli Orgeneral Çevik Bir, emekli Tümgeneral Erol Özkasnak, emekli Orgeneral Çetin Dogan, Emekli Tümgeneral Kenan Deniz ve emekli Tuggeneral Idris Koralp'in adli kontrol sartiyla tahliyelerine karar verdi.

2016- Rusya'nin Ankara Büyükelçisi Andrey Karlov, polis memuru Mevlüt Mert Altintas tarafindan silahla vurularak öldürüldü.

2016- Gezi Parki odakli olaylar sirasinda Ethem Sarisülük'ün ölümüne iliskin yargilanan polis memuru Ahmet Sahbaz'a 1 yil 4 ay 20 gün hapis cezasi verildi, mahkeme cezayi adli para cezasina çevirdi.

2016- Bilim insanlari Dünya'dan 300 isik yili uzaklikta, Günes'e çok benzeyen ve çevresindeki gezegenleri "yiyen" bir yildiz kesfetti.

2017- Yemen topraklarindan Riyad'a atilan balistik füze, Suudi Arabistan'in hava savunma sistemleri tarafindan imha edildi.

2018- BM Genel Kurulu, göç konusunu küresel boyutta ele alan, is birligini tesvik eden ve insan kaçakçiligiyla mücadeleyi amaçlayan Küresel Göç Mutabakati'ni onayladi.